vlvly
svrn gIq
kvI: svrn bYNs
Published By
Swarn Singh Bains
Nanaimo B.C. Canada
Copies ... 250
Edition: 2002
Poet: Swarn Singh Bains
Price : Rs 150,$20
Published By:
SWARN SINGH BAINS
6367 Corfu Dr.
Nanaimo, B.C.
V9V 1P2, Canada
Ph 250 390 1693
E mail:- swarn_bains@hotmail.com
Bains_swarn@hotmail.com
Dedicated
To
Kirpa
Dhillon
My Grand
Daughter
= = = = = = = = = =
mno B`vn`
mYN B`eI s`ihb sUbyd`r EjYb isMG ipMf sD`r v`ilE~ d` EqI
DMnv`dI h~ | ijnH~ dI imhr n`l mYnUM kivq` ilKx dI sUJ imlI |
mYN pihl~ do ikq`b~ ilKIE~ hn |(1) m`^qy igly (2) idl~ dy r`hI iek sUPI rMg dI qy dUjI pMj`bI ivrsy dI hY | ieh qIjI ikq`b
(vlvly) dy ivc dovyN rMg hn | kuJ kivq`v~ d` b`hroN mj`z QoV` ijh` vKr` hY | pr myrIE~ s`rIE~ kivq`v~ dI rmz injI qOr qy
iek hY | mYnUM kuJ hor ilKx dI smJ nhIN hY |
kudrq ivS`l hY | ies ivc iens`n iek CotI ijhI SY hY | mYN qy aunH~ qoN BI in@k` h~ | mYnUM koeI smJ nhIN hY | jo mn c E`
j`vy auh ilK C@fId` hY | myr` iKE`l ieh hY ik hr iek ilK`rI hr qrH~ dI kivq` j~ kh`xI nhIN ilK skd` | iek j~ do B`vn`v~ qoN
b`hr j`x` muSikl hY | iesy qrH~ mYN BI iek hI EMd`z ivc ilKd` h~ |
mYnUM gIq~ ivc kivq` ilKx` izE`d` psMd hY | ikauNik gIq g`aux n`l mYnUM kivq` dI izE`d` smJ lgdI hY | B`vyN ikDroN BI SurU
hovy g@l auQy hI j` ky mukdI hY | b`kI zm`n` d@syg` ik ienH~ ikvq`v~ c kI iliKE` hoieE` hY | myrIE~ kuJ pur`xIE~ kivq`v~ BI
hn |
dId eId v`lI sIny c lko ky, w`d kry s@jx` nUM
su@cy moqIE~ nUM plk~ pro ky, PirE`d kry s@jx` nUM ?
" myry suhxy idld`r` , g@l qyrI nzr qy mukdI ey! "
B`vyN mYN bhuq cMg` nhIN ilK skd` , ikauNik ieh sB kuJ mn dI h`lq qy inrBr hY | pRMqU myrI ieh hI q~G qy koiSS hY ik Epxy
idld`r nUM k`gz~ qy lIk~ m`r m`r mn`auNd` rvH~ |
qYnUM w`d kr~ , idl hovy KuSI, qyrI KuSI c myrI KuSI
svrn bYNs
+ + + + + + + + + + + + + + + + + + + + + + +
qqkr`
r@b qoN kI lYx` 1 k@cy v`Dy 2
w`r dI is@k 3 r@j r@j vyK~ 4
mn ivc D`r 5 j`x n` j`x 6
sb@bI myly 7 mr mr ky 8
dr dr iPrdy 9 sKIE~ dIE~ qrk~ 10
ipE`r d` r`z 11 byVI qy cVH` ky 12
ic@q c vsd` 13 prm pRIq 14
nYx~ dy vs 15 dIv` b`l ky 16
ieSk ibm`rI 17 k`sxI Ek`S 19
nYx~ d` Juk` 20 E`py iKcd` for 21
s@jx n`l joVId` 22 msq mlMg 23
bulIHE~ coN Pu@l 24 suPny c w`d 25
lu@itE` nYx~ ny 26 inm`xI d` h`l 27
plk~ iBAx dy 28 lok l`j d` fr 29
ipE`r dI rIq 30 pVd` ht` s@jx` 31
El^ jg`auNd` rhy 32 idl dy ky 33
ieSk dI qVP 34 f`Fy n`l prIq 35
w`r r@b 36 s@jx dI w`d 37
d`x` p`xI 38 ihjr dy m`ry 39
c` ciVHE` 40 nINd nhIN E`auNdI 41
cr^y dI GUk 42 k`gz qy lIk~ m`r 43
pIE` imlx dI q~G 44 h`x prv`x 45
E@K d` ieSk 46 idl dI mrz 47
ipE`r dI sONh 48 ru@s j`vy m`hI 49
nYx cur` ky 50 ipE`r v`j~ m`ry 51
pY gey ivCoVy 52 Sgn~ d` c` 53
myry mIq 54 m`hI puk`rd` 55
E`p imt` ky 56 n@cdI rvH~ 57
m`r~ pYNdIE~ 58 m`ieE` ny moihE` 59
s`kI A s`kI 60 hox` so hoey 61
h@Q n` p@ly 62 pRIq ipE`r 63
p`rauq`r` 64 E@K~ l` ky 65
idl kol rhyN 66 w`r mn` EVIey 67
s@t klyjy 68 QoVy rih gey 69
j@g suPn` 70 mihiPl 71
cyqy kirE` kryNgI 72 l`r` l` ky 73
bykr`rI 74 lV PV lY 75
iqK` inm`xI dI 76 sDr~ ipE`r dIE~ 77
pMCI qy drvys 78 j`m ipE`l` 79
jI BVk` ilE` 80 pr`ieE` duK 81
nINdr auV j`vy 82 qyrI nzr 83
Kud`eI mMgxI 84 idl dI DVkx 85
Drm 86 mn dI h`lq 87
w`r lutyr` 88 g@l nhIN su@JdI 89
ivCoV` K`eI j~d` 90 ipE`r d` jlv` 91
k@lI C@f igAN 92 idl dI E`h 93
bx geI PkIr 94 r~Jx dI dId 95
imly n` mMizl 96 icVIE~ rYx bsyr` 97
E@KIE~ d` rox` 98 ipE`r dI pIV 99
suhixE~ mYN qyrI 100 byVI bMnyN l` dy 101
kw`mq 102 ieSk d` syk 103
ipE`r muh@bq 104 suxy n` puk`r 105
qyrI myrI KuSI 106 imlx d` c` 108
s`f` bx s@jx` 109 plk~ dy AHly 110
kMFy auqy KVHI 111 ieSk smuMdr 112
JgVy mu@k j~dy 113 w`rI nhIN BONdI 114
pOx h@Q ic@TI 115 Bvs`gr qrn~ 116
ipE`r dI Jlk 117 Byd B`v KolH lY 118
r~Jx m`hI 119 r`hy mdIn~ 120
mn dI Btkx 121 jI qVP` ky vyK 123
ipE`r 124 koiel v~g kurl` 125
sb@bIN myly 126 &kIr` nIv~ ho 127
grIbI 128 ieSk dIE~ b`q~ 129
ieSk sOg`q~ 130 ieSk dI rIq 131
rihq 132 idl d` drd 133
idl dI q~G 136 ijgr n`l l`eId` 137
kI Cup`v~ qYQoN 138 rUh dI kMj 139
pIMG cVH`auxI 140 idl moh ilE` 141
s`f` dIn iem`n 142 rotI dy tukVy 143
EMdrUnI E`v`z 144 plk~ Juk`v~ 145
kr`r Ko igE` 146 pIE` sMg jIE` 147
w`r mn`aux` 148 Eml~ qy nbyVy 149
qyry mn ivc 150 ipE`r muh@bq 151
n@c n`ly hs 152 ieSk d` r`z 153
ijMdVI d` m`x 154 bu@q pUj` 155
mn mMidr 156 E@lHVpx` 157
kjly dI D`r 158 r`m E@l` 159
E`iSkI qoN pihly 160 ieSk auf`rI 161
vyK rhI ivsm`d 162 tu@tdI nhIN qoVI 163
n` PMB` n` rUM 164 ibgVI suE`r idA 165
ieSk kryNd` h@ly 166 &kIrI rMg 167
ipE`r d` sMs`r 168 EinE`eI v`rs 169
byprv`hIE~ 170 w`r d` husn 171
m`hI dI pRIq 172 ieSk d` KyHl 173
r`K ly ibgVI qy 174 Bj hr hr 176
Bys bx` ky 177 cYn n` E`vy 178
cMn qy ckor 179 r@b idsd` 180
w`r nUM mn` 181 m`hI d` idd`r 182
aumr~ d` rox` 183 Koj w`r dI 184
kr hujr` 186 krm~ dI KyfH 187
qUM hI qUM 188 ieSk d` nS` 190
cMBy dI bUtI 191 rMg brMg 193
mn smJOx` 194 qyry n`l l`eI 195
ieSk d` iemqh`n 196 im@Ty im@Ty bol 197
k@c p@k 198 ipE`r d` rog 201
idl dIE~ g@l~ 202 k`dr kudrq 203
ipE`r dI Jlk 204 by mOq mrn~ 206
ru@isE` w`r 207 w`r dy qrly 209
Gr E` s@jx` 211 idlbr j`nIN 212
qUM hI qUM 213 BYroN v`lI PyrI 214
myrI qyry h@Q l@j 215 m`hI E` j` 217
ibiKEn isauN sMg 218 ismr mn~ 220
ihjr dy hOky 221
r@b qoN kI lYx`
Es~ r@b qoN kI lYx`, jy mMn j`vy s`f` w`r
auhnUM r@b v~g pUj~, s`f` auhdy n`l ipE`r
r@b auhdy ivc vsy, auh r@b d` ey rUp
z@ry z@ry ivc vsy, auhdy c k`x n` sUq
bYNs jy p`r hox`, p` auhdy n`l ipE`r
w`r j`xy qyr` r`h, auh bx igE` vcol`
auh qyry ip@Cy ip@Cy tury, ijvyN gurU ip@Cy cyl`
auhnUM E`p Q`p id@q`, p` ky ipE`r dI puh`r
qUM d`iqE~ d` d`q`, myry krm ivD`q`
qUM sBn~ nUM idMd`, kdI pYNd` nhIN G`t`
^Yr s`irE~ nUM p`vyN, B`vyN hox cor j`r
Es~ m@Qy rgVy bQyry, qUM jI ivc vsyN myry
qYnUM imlx dy bh`ny, Es~ ip@ty DMd bQyry
E` ky iml myry m`hI, hux krIN n` ienk`r
bixE~ sBn~ d` mIq, rIq j@g ivc bx`eI
ijhny qyry n`l l`eI, pIRq auhdy n`l p`eI
w`rI auhdy n`l l`vyN, ijhV` kry qYnUM ipE`r
qUM kivq` auh kvI, auh ilKy qUM ilK`eI
auhdI S`ierI ey sB, qUM klm auh isE`hI
m`hI bYNs qoN ilK` ky, kr auhd` byV` p`r
ipE`r c bx`ieE` j@g, ipE`r c vsy r@b
E`py mIr pIr hIr, E`py c`ry auhd` d` v@g
l` ky bYTd` kichrI, dyvyN ij@q iksy h`r
myry ipE`ry w`r, Ejb Ej`ieb rihmq qyrI
qUM myr` m`q` myry d`q`, qyrI myrI pRIq GnyrI
qUM Ej`ieb mYN n`ieb, qyr` myr` Gx` ipE`r
1
k@cy v`Dy
sKIey nI rol id@q`, m`hI dy ipE`r ny
k@cy ip@ly v`iDE~ ny, E@KIE~ dI m`r ny
mYN sDr~ ipE`r dIE~, idl ivc r@KIE~
cMn~ q@k q@k r`h qyr`, p@k geIE~ EKIE~
ikvyN m`hI nUM sux`v~, idl tuMibE` ipE`r ny
s@eIA myr` cMn m`hI, v`D` krky nhIN E`ieE`
nYxI nINd nhIN pYNdI, mn smJy n` smJ`ieE`
lu@t ilE` idl myr`, JUTy mUTy kOl qy kr`r ny
E@lHVpxy c l` ky, dy igE` ieSk ibm`rI
k@cy ip@ly v`Dy kr igE`, l` ky k@cI w`rI
kIq` h`l qoN byh`l, qyrI nzr~ dI m`r ny
p` ky qyry n`l ipE`r, idl hoieE` bykr`r
J@ly nzr~ dI m`r, ijvyN kml nIr ipE`r
s`rI krm~ dI KyfH, ijhVI ilKI krq`r ny
sKIey ikhnUM E`K~, myry idl qy kr igE` j`dU
sB qoN suhx` sB qoN inE`r`, m`hI sB qoN v`DU
ibn~ zKm idl G`iel kIq`, husn dy v`r ny
vyK nz`r` husn qyry d`, mYN EYvyN nYx iml` bYTI
idl nhIN lgd` k@lI d`, aumr dI icMq` l` bYTI
cMn~ lu@t ilE` idl myr`, m`hI qyry ipE`r ny
2
w`r dI isk
iek ey iek ey iek ey, myr` Folx m`hI iek ey
auhdy ijh` hor n` koeI, ausy c myr` ic@q ey
ijMn~ myr` m`hI suhx`, aun~ hI auh ipE`r`
pq` nhIN ikvyN auh, bx igE` mIq hm`r`
auho sKI myr` bMDp B`eI, auho myr` im@q ey
myr` m`hI wUsP qoN suhx`, n`ly ikRSn qoN k`l`
auhdy isr ElK E@l` dI, gl ipE`r dI m`l`
hor Eijh` ho nhIN skd`, auho ijh` auh iek ey
gl l@g suhxy s@jx` dy, mYN bx geI suh`gx
hor iksy n`l nYx iml`v~, mYN bx j`s~ duh`gx
do, iek nhIN ho skdy, myrI mYN jy myry ivc ey
auho myr` dIn Drm ey, auho ey myr` iem`n
auho ey bu@qk`r bu@q d`, ausy ivc myry pr`x
auho myr` r~Jx m`hI, ausy n`l myr` ihq ey
auh auc` auhdy kMm aucy, vsd` ey ivc ErS~
mYN nIc mskIn EMW`x`, ikq ivD crnI prs~
c`hy E`py lY j`sI, moih s@Kxy ipE`r dI iK@c ey
dUr dur`fy m`hI vsd`, Es~ Jok r~Jx dI j`x`
k@ilE~ J@t nhIN lMGd`, Es~ idl d` h`l sux`aux`
m`l` Pyry bYNs ipE`r dI, auh m`hI n`l iek imk ey
3
r@j r@j vyK~
E` vy m`hI sj Dj ky, qYnUM vyK lv~ r@j r@j vy
lokIN qYnUM l@Bx mdIny, myrI qyry dr qy h@j vy
suPny c qYnUM w`d kr~, jI krd` ey qYnUM vyKx nUM
Fih ky nz`r` vyKx dy, jI krd` plk~ tykx nUM
keI jnm qoN ivCVy h~, cMn~ d@s imlyNg` kd vy
s`nUM ivc Jn` dy roVH id@q`, p@Qr~ dI byVI Br ky
hs ky mCkr~ krd` eyN, E`KyN p`r hovo Kud qr ky
qUM hI byVI qUM hI m`JI, fu@bdI nUM bc` lY E@j vyy
s`nUM qyry E`aux d` c` EiVE`, mYN bYTI syj ivC` ky
qYnUM hIr slytI aufIky peI, gl l@g r~Jx` E` ky
qyry ijh` mYnUM qUM hI eyN, Es~ hor pr`ieE` j@g vy
byVI PsI mJD`r ivc, imMnq~ kr~ ml`h dy n`l
fu@bdI nUM p`r lMG` dy vy, l` bYTI byprv`h dy n`l
jy auh nhIN mMnd` qUM sux lY, r@K inm`xI dI l@j vy
E` m`hI rl iml bhIey, krIey ipE`r dIE~ b`q`
s`vx E`ieE` pIG~ p`eIE~, lMGIE~ j`x brs`q~
pIMG cVH`v~ ik@klI p`v~, qYnUM w`d kr~ r@j r@j vy
k@lH bIq geI k@lH n` E`vy, E` iml suhixE~ E@j
bYNs inm`xI KVHI inq`xI, auhd` ru@s igE` j@g
mYN bYTI h`r iSMg`r bx` ky, E` m`hI gl l@g vy
4
mn ivc D`r
bMidE` mn ivc D`r zr`, p` m`hI n`l ipE`r zr`
Epxy mn c q@k auhnUM, ho j`aU byV` p`r qyr`
mn q@qVy nUM smJ` lY, ipE`r m`hI n`l p` lY
Ko ky auhdy ipE`r ivc, dunIE~ nUM idloN Bul` lY
auhdy v@l q@ikE` kr, r@b bx E`ieE` w`r qyr`
auhnUM Epxy mn c vs` ky, krdI j`h qUM hI qUM
ieMW mn dI sP`eI ho j`vy, mu@k j`vygI hUM hUM hUM
do qoN iek ic@q bx`vy, nzr iml` ky w`r qyr`
bMidE`, j@g c E` ky, qUM Bu@l igE` kIqy v`Dy
Ps ky dunIE~d`rI ivc, qUM bdl ley ier`dy
j`x vyly sB C@f j~dy, n`l c@ly kOl kr`r qyr`
nIv~ ho ky c@l bMidE`, ieho r@b nUM B`auNd` ey
bx` w`r kr ieqb`r, ijhV` r`h vK`auNd` ey
k@pr~ c Ps geI byVI nUM, p`r lMG`vy w`r qyr`
r@b koeI SY nhIN, ijhVI dUr dur`ifAN E`auNdI ey
mn c m`hI vs j`vy, q~ ipE`r dI Jok lg`auNdI eyy
Bu@lx` c`hyN n` Bu@l skyN, mn c vs j`ey w`r qyr`
auh qyry mn c vsd` ey, n` E`auNd` n` j~d` ey
jy bYNs qUM auhnUM w`d kryN, auh qyr` bx j~d` ey
ieSk m`hI d` rihq r@b dI, krygI byV` p`r qyr`
5
j`x n` j`x
E` bx ky pr`hux`, mYN Sgn mn`v~ qyry
B`vyN qUM j`x n` j`x, ivhVy E` vV myry
EOsIE~ p`v~ k`g auV`v~, q@k~ m`hI dI r`vH~
ijs vMnyN koeI kry ieS`r`, aus vMny B@j j`v~
m`hI b`JoN cYn n` E`vy, iB@jy cMunI dy lV myry
qyry ijh` mYnUM hor n` koeI, myry ijhIE~ l@K~
qKq hz`ry d` qUM s`eIN, muV muV sKIE~ nUM d@s~
ho ky K`k duE`ry dI, mYN l@g j`v~ lV qyry
j` k`g` auhdI Kbr ilE`, q@k~ bnyry cVH ky
qUM E` vV ivhVy myry vy, q@kdI rvH~ mYN KVH ky
ieSk w`r cMBy dI bUtI, sB hor Brm dy Pyry
m`hI myr` ivhVy viVE`, vyK ky myr` idl DVky
suPny kdI s@c nhIN hUMdy, soc soc myrI E@K PVky
E` m`hI rl iml ky bhIey, mYN Sgn mn`v~ qyry
E`A sKI iml g`A sKI, myr` pIE` Gr E`ieE`
imilE` bYNs inm`xI nUM, Epxy w`r d` s`ieE`
nYx inm`xy byKbrI ivc, q@kdy rihx v@l qyry
6
sb@bI myly
J@lI j`vy n` jud`eI, m`hI hux n` ivCoVIN
Es~ ms~ ms~ l`eI, cMn~ l` ky n` qoVIN
kdI E@K n` iml`auNdI, pq` huMd` C@f j`x`
pq` sq` d@s j~doN, jy muV nhIN sI E`aux`
r@b` v`sqy mYN p`v~, myr` w`r n` ivCoVIN
E@lHVpxy dI byKbrI ivc, EYvyN nYx iml` bYTI
idl dy ky bydrd~ nUM, mYN aumr dI icMq` l` bYTI
qIr m`r qUM j`n k@F leI, pr r@q n` ncoVIN
p`v~ v`sq` mYN seIA, EYvyN n` nYx iml` lYx`
ivCVy w`r nhIN muVdy, ibrh` n` gl p` lYx`
s@sI v`kx qVPyNgI, EVIey ipE`r n` bhoVIN
GiVE` qYnUM isr qy c`ieE`, qUM BI Prz inB` dy
nIv~ ho ky c@l EiVE`, s`nUM p`r ikn`ry l` dy
j`x` ey Es~ p`r Jn` dy, E@D ivck`r n` roVHIN
myry suhxy s@jx` vy, Es~ pRIq qyry n`l p`eI
cMn~ qyry n`l l` ky, Es~ s`ry j@g qoN ht`eI
sony qy suh`g` l`, mu@l p`ieE` l@K kroVIN
w`d m`hI dI E`vy, idl rovy n`ly E@K rovy
ipE` ivCoV` s@jx` d`, n` iksy nUM d@s hovy
Es~ qyry n`l l`eI ey, bYNs qUM BI n` qoVIN
7
mr mr ky
ipE`r d` p@j l` ky, w`r nUM mn`eId`
mn m`r Kud mr, Byd ieho ey Kud`eI d`
nYx~ n`l nYx iml` ky, jy qyrI E@K Juk j`vy
myrI mYN mr j`vy, p@j JUTy m`x d` tu@t j`vy
E`p mr ky w`r mMnyN, r`h d@sd` irh`eI d`
jdoN w`r idl nUM iK@cy, Bys bx` ky pY j` ip@Cy
mn c auhdI sUrq hovy, ij@Qy vyKyN auho id@sy
r@K idl c ipE`r, iPr m`hI m`hI g`eI j`
Juky ipE`r ivc E@K, idl ho j`vy byvs
lY ky m`hI d` ipE`r, k@K bx j`vy l@K
ipE`r m`hI n`l p` ky, ausy iv@c Ko j`eId`
K` ky ieSk d` k`x, l@gy drd ijgr nUM K`x
su@iqE~ psIn` E` j`vy, ieSk dI ieh pihc`x
bYNs idl v`l` duKV` nhIN, iksy nUM sux`eId`
m`hI n`l ipE`r p` ky, idl c Cup`eId`
ieSk d` rog l` ky, DuK DuK mr j`eId`
ieho h@j ieho pUj`, ieho Byd ey Kud`eI d`
nYx iml` ky iPr Srm` ky, idl qVP`eId`
kr ky nYx nYx` dy vs, suhxy w`r nUM ruJ`eId`
ijvyN hovy m`hI v@l, auvyN ipE`r nUM jq`eId`
8
dr dr iPrdy
dv` duE` n`l nhIN imtdy, ihjr dy m`ry z^m ijgr dy
aur d` drd imtOx v`sqy, ieSk dy m`ry dr dr iPrdy
rog husn d` iPrn` isr d`, husn dI ieSk dv` hovy
husn idl gumr`h krd`, husn d` ieSk gv`h hovy
ieSk b`JoN husn n` iKVd`, husn qy ieSk cVH`vy krzy
ijgr ihjr c KoieE` iPrd`, ijauN jMgl ivc For
Es~ gurduE`ry j` m@Qy rgVy, pr fgr pIE` dI hor
keI jMgl byly BONdy iPrdyy, keI KVHy hox B`r isr dy
n@c m`hI dy ipE`r ivc, bx auhdy ipE`r d` cor
jdoN b@dl grjy ibjlI cmky, pYl~ p` v`kx mor
nYx lV` ky w`r mn` ky, suPny pUry kr lY idl dy
EYvyN dr dr iPrn vYd l@Bdy, idl d` drd nhIN j~d`
idl d` drd imt`aux v`sqy, ieSk dI pOVI cVHn` pYNd`
mrIz idl~ dy drd QMmx leI, ibn~ rog dy igrdy iPrdy
EMdr hor qy b`hr hor, d`g ijgr dy nhIN dUroN idsdy
rog ieSk DuKx` ijgr d`, h@f gofy nhIN sVdy idsdy
jy n`g ieSk d` fs j`vy, ihjr dy m`ry dr dr iPrdy
9
sKIE~ dIE~ qrk~
sKIE~ dIE~ qrk~ sih leIE~, idl dIE~ idl c rih geIE~
ikhnUM kUk sux`v~ mYN, myr` aujiVE` Sihr BMbOr nI s@eIA
s`fI l@g geI n`l bloc~ dy, hux l` ky qoV inB`v~gy
glv@kVI p` ky ie@k im@k ho, Es~ dr m`hI dy j`v~gy
suPn` vyK ky l` bYTI, auh cMn mYN bxI ckor nI s@eIA
mYN E@lHVpxy dI byKbrI ivc, l` bYTI byprv`h dy n`l
dIn dunIN qoN v@Kry ho ky, Es~ l`eI husn dy S`h dy n`l
C@f vqn~ nUM tur igE`, suMW` kr igE` Sihr BMbOr nI s@eIA
jy pq` huMd` auhny tur j`x`, nI mYN E@K Br nINd n` sONdI
mYN s`rI r`q j`g ky k@tdI, auhnUM nzroN pry hox n` idMdI
Es~ EpxI l` pug` id@qI, hux m`hI dy h@Q for nI s@eIA
b`J puMnx hux J@t nhIN lgd`, ikhnUM idl d` h`l sux`v~
nIM mYN imMnq~ kr~ v`sqy p`v~, ikvyN m`hI nUM moV ilE`v~
Es~ w`r r@b qoN mMigE` sI, pY gey cor~ qy mor nI s@eIA
mYN imMnq~ krdI s@eIA nI, myr` ru@s igE` w`r inm`xI d`
mYN m`rUQl c iPr~ BtkdI, koeI Koj n` l@Bd` h`xI d`
bYNs, bYT mVIH qy rovyNg`, jdoN auV igE` BOr nI s@eIA
10
ipE`r d` r`z
ipE`r r@b, r@b ipE`r hY, ies ivc Byd n` k`eI
ipE`r p` lY w`r mn` lY, auho r@b hY B`eI
suhx` ijh` w`r bx` ky, ipE`r auhdy n`l p` lY
qn mn v`r s@jx qy, auhnUM Epxy mn c vs` lY
nYx Juk` ky nzr cur` ky, auhdy v@l q@kdI j`eIN
suhxy w`r v@l q@kdI j`h, mn auhdy c l` ky
mn Juk j`vy s`h su@k j`vy, ipE`r m`hI n`l p` ky
ipE`r auhnUM iK@c ilE`vy, muV auhnUM gl l`eIN
nI m`hI m`hI krdI j`h, hor n` iksy iDE`eIN
b`kI sB suPny mu@k j~dy, E`py mn dI kry sP`eI
mn s`P kry sB p`p hry, idl dy ky w`r mn`eIN
bx ky suhxy s@jx` dI, auhdI crn DUV mu@K l` lY
jo E`Ky auh s@c kr j`xI, qUM ieMn~ ipE`r vD` lY
jy ikDry suhx` ru@s j`vy, nI ro ro ky Bu@l bKS`eIN
auhnUM Epxy mn c vs` ky, bx auhdy crn~ dI d`sI
auh qyr` qUM auhdI bx j`, mu@ky jMmx mrn cr`sI
auhd` ipE`r idl c r@K ky, sd` m`hI m`hI g`eIN
ipE`r c gu@sy igly mu@k j~dy, bxy EijhI E`dq
Epx` E`p Kud imt j~d`, auhdI ieho ieb`dq
qYnUM ipE`r coN r`h l@iBE`, iksy n` E`K sux`eIN
m`hI qyry idl c vsd`, auh n` E`vy n` j`vy
jo qUM auhdI bx j`vy, iPr auh BI qyr` bx j`vy
bYNs dy m`hI idl ivc vsd`, imtI auhdI qnh`eI
11
byVI qy cVH` ky
p` lY m`hI n`l ipE`r, vyl` muV ky n` E`aux` vy
qYnUM byVI qy cVH` ky, auhny s`gr p`r kr`aux` ey
ikvyN d@s~ qYnUM myry m`hI, s`fy qyry n`l w`r`ny
idl d` cYn guE` bYTI, ic@TIE~ ilK kr~ bh`ny
s`fy v@l Pyr` m`hI, Es~ idl d` h`l sux`aux` ey
kivq` c ilK ky d@s~ mYN, qYnUM Epxy idl d` h`l
ic@TIE~ ilK idl prc`v~, mYN ho geI h`l byh`l
koTy qy kurl` k`v~, E@j myry s@jx` ny E`aux` ey
gl p`v~ ilK kbUqr dy, E`pxy idl dIE~ sDr~
j` m`hI nUM phuMc` dy vy, s`fy ipE`r dIE~ Kbr~
CyqI dy ky E` s@jx`, hux icr nhIN l`aux` ey
ic@TIE~ ilK ky kr~ jodVI, n`ly imMnq~ krdI
E` ky drd vMf` EiVE`, ikauN hoieAN bydrdI
gl l@g ky qyryy rox` ey, duK nhIN sux`aux` ey
qUM hI myr` r~Jx m`hI, cMn~ qUM hI myr` r@b
momn h@j nUM k`by j~dy, myrI qyry h@Q c l@j
koeI n` bYNs nm`xy d`, qUM hI p`r lMG`aux` ey
EKIE~ coN hMJU ifgdy nyN, w`d kr~ srk`r nMU
B`vyN suPny c E` m`hI, gl iml Epxy w`r nUMM
EYvyN n` juE`nI rol dyvIN, vyl` muV nhIN Eaux` ey
eId dy idn sB imlxgy, Epxy Epxy w`r nUM
E` s`hmxy E@j muhMmd, inB` dy kOl kr`r nUM
m`hI eId v`ly idn, Es~ qyry gl l@g rox` ey
12
ic@q c vsd`
qyry b`JoN jI nhIN lgd`, qUM d@s imlyNg` kd vy
myry ic@q c qUM vsd`, qyry b`J pr`ieE` j@g vy
myr` jI Gbr`auNd` ey, jdoN w`d m`hI dI E`auNdI ey
bu@lH~ qy is@kVI E` j`vy, mYnUM k@ilE~ bYT ruE`auNdI ey
jy m`hI suPny c E` j`vyN, qYnUM gl l`v~ r@j r@j vy
s`fy mn nUM DIr bMnH`, E` vs s`fy nyVy vy Fol`
qYnUM iml ky mn ivgsy, duK suK qyry n`l Pol~
iKV iKV E`K~ sKIE~ nUM, iml igE` m`hI E@j vy
myr` mn qyry v@l n@sy, hor iksy nUM kuJ n` d@sy
w`d E`vy myr` jI Gbr`vy, idl ro ro h`lq d@sy
qyrI w`d ieb`dq bx geI, hor n` mYnUM c@j vy
E` myry prdysI Fol`, qYnUM idl d` h`l sux`v~
EpxI kih kuJ myrI sux, ikqy EYvyN n` mr j`v~
jI krd` qYnUM vyKx nUM, r@K inm`xI dI l@j vy
mMnd` nhIN myr` r~Jx, h`r geI mYN krdI sjdy
EOsIE~ p`v~ k`g auV`v~, n`ly lV cunrI dy iB@jdy
jy myr` m`hI Gr E`vy, auhnUM gl l`v~ r@j r@j vy
w`d kr~ auh n@s j`vy, l` leI byprv`h dy n`l
iv@CiVE~ w`r iml` dy, imMnq~ kr~ ml`h dy n`l
E@j EMg n`l EMg iml` s@jx`, bYTI mYN s@j Dj vy
q@k~ bnyry cVH ky, m`hI w`d E`vy s`f` jI n` l@gy
cMn~ vy ckor mYN qyrI, s`fy mn c qyrI pRIq jgy
qUM hI bYNs d` hrmMdr, m`hI qUM hI auhdI h@j vy
13
prm pRIq
EYsI idl ivc joq jg`eI, pRIq l@gI pIE` ismrn dI
plk~ coN E@QrU vgdy ny, m`hI DUV imly crnn dI
s`ry j@g nUM E`K sux`v~, myr` m`hI j@g qoN inE`r`
sB qoN sMudr sB qoN suhx`, mYnUM lgd` bhuq ipE`r`
qrly p` p` kr~ jodVI, bx ky r`K qyry crnn dI
qUM hI qUM hI qUM suhixE~, qyrI mihm~ inE`rI ey
sdky j`v~ s@jx` dy, Es~ ijMd s@jx qy v`rI ey
mn c vlvly auTdy ny, mYnUM c`h qyry drSn dI
E`A seIA myrIA nI, koeI m`hI dI g@l sux`A
idA sunyh` Sgn~ v`l`, myry idl dI l@gI buJ`A
h@Q E@f ky mMg~ duE`v~, jy imly BIK krmn dI
j`A s@eIA m`hI nUM B`lx, iek lY ky myr` snyh`
qYnUM hIr slytI w`d kry , koeI nhIN r~Jx ijh`
idl c vsdI sUrq qyrI, lgn l@gI ismrn dI
kI lYx` hux j` ky mMdr, vsd` eyN qUM idl dy EMdr
g`ey j`v~ gIq ihjr dy, myry idl c qyr` mMidr
r@b koloN mMg~ duE`v~, m`hI dId kr` myry cMn dI
mn g` ipE`r dI b`xI ,hor g@l kMm nhIN E`auxI
v`r~ j`n mYN Epxy cMn qy, crn c@l~ ho ky inm`xI
jl qrMg d` n`q` bixE~, BY mu@k geI ivCVn dI
kmlI v`ilE` idld`r`, myrI j`n gm~ c sukdI ey
w`d kr~ n`ly idl DVky, g@l qyry krm qy mu@kdI ey
bx ky bYNs b`g dI m`lx, c` mihk auhdy gulSn dI
14
nYx~ dy vs
vs pY ky BYVy nYx~ dy, ZYr~ n`l nYx iml` bYTI
l` ky byprv`h dy n`l, mYN Epx` E`p guE` bYTI
imlx Es~ qYnUM E`aux` ey, kr kr ky roz bh`ny
Es~ ipCly jnm c joVI sI, s`fy qyry n`l w`r`ny
p@j ipE`r d` l` ky mYN, qYnUM idl d` cor bx` bYTI
iK@coq`x s`fy idl dI ,bdl geI ey ipE`r ivc
nYx iml gey nYx Juk gey, mz` E`vy iekr`r ivc
EYvyN nhIN qVP`eId`, mYN ipE`r qyry n`l p` bYTI
muh@bq BrI ing`h~ hux, peI l@Bx Epxy w`r nUM
ies j@g qoN aunH~ kI lYx`, auh Kojx idld`r nUM
idl d` zKm nhIN j~d`, mYN qIr ijgr c K` bYTI
mu@dq ho geI w`r vy, idl qrsy mihm`n nm`zI nUM
grIbK`ny s`fy E` m`hI, idl qrsy ieSk mj`zI nUMM
ieSk cr`g blMd hoieE`, nYx~ n`l nYx iml` bYTI
nYx~ dy vs ho ky EYvyN, Es~ l` leI ipE`r dI b`zI
qYnUM vyKx E@KIE~ qrsdIE~, jy ho j`eyN imlx nUM r`zI
E` bhuV q@qI idE` Fol`, mYN Sgn~ dI mihMdI l` bYTI
E@lHVpxy c l@g geI s`fI, S`h~ dy S`h n`l w`rI
idl nhIN lgd` s@jx` b`JoN, dy igE` ihjr ibm`rI
E` j` bx ky vYd, bYNs, mYN rog ieSk d` l` bYTI
15
dIv` b`l ky
kdI pu@Cd` nhIN m`hI, s`f` h`l c`l vy
qYnUM toldI iPr~ mYN, dIv` b`l b`l ky
ik@Qy tur igE` m`hI, j~dy E@K n` iml`eI
vy mYN byvs ho geI, qyry ipE`r dI sq`eI
m`hI moV lY muh`r~, E` ky krdy inh`l vy
qUM hI rvI SSI q`ry, qUM hI DrqI E`k`S
idny sUrj r`qI cMn, s`r` qyr` prq`p
s`ry E`rqI krn, b`l b`l ky ms`l vy
E`eI c`nxI dI r`q, Es~ imlx dI J`k
bx ky cMn myry m`hI, bYT E` ky myry p`s
qyrI c`nxI nUM q@k~, ieho ic@q c iKE`l vy
E`vy m@isE` dI r`q, BrI q`irE~ pr`q
cMn nzr n` E`vy, ikvyN j`v~ auhdy p`s
s`f` idl Gbr`vy, E` j` c@l iBMnIN c`l vy
mYnUM pq` hI n` l@g`, myr` ru@s igE` m`hI
h`l ilK ky sux`auNdI, mu@k geI ey isE`hI
bYNs ru@sy nUM mn` lY, auhdI bxky rv`l vy
myrI sux myry m`hI, p`v~ qyry kol duh`eI
qyry ipE`r dI m`rI, mYN iPr~ c`eIN c`eIN
r@K ijgr qy h@Q, vyK idl d` kI h`l vy
16
ieSk ibm`rI
qYnUM l@gI ieSk ibm`rI, lkoieE~ n` hux lukdI ey
ieh E`K~ kdI auh E`K~, g@l qyry qy E` m@ukdI ey
myry SYl SbIly Folx m`hI, E` vs plk~ dy kol vy
E`py p` D`r kjly dI, E@K qyry ihjr ivc su@kdI ey
qUM vsd` eyN ic@q c, Es~ ipE`r qyry n`l p`ieE` ey
hux h`r iSg`r nhIN BONd`, E@K qyry crn qy JukdI ey
E@KIE~ c kjl` nhIN Pbd`, hVH hMJUE~ d` E`ieE` ey
qYnUM qrs nhIN E`auNd`, vg ndI hMJUE~ dI su@k geI ey
E@QrU vgxo nhIN rukdy, jI frd` dunIE~d`rI qoN
kI d@s~ kI Cup`v~, E@K sKIE~ imlx qoN CupdI ey
qyrI Skl jdoN E`vy s`hmxy, vgx l@gx myry E@QrU
jy mr ky surKrU ho j`v~, g@l qyrI nzr qy mu@kdI ey
hMJU ifgxo nhIN rukdy , jI pY igE` vs ivc`r~ dy
w`d E`vy jdoN m`hI dI, ic@q ieSk icMg`rI DuKdI ey
suPny c q`Hny m`rd` ey, mu@l p`auNd` kOl kr`r~ dy
ipE`r c vH`dy ho j~dy, jIB n` roikE~ rukdI ey
17
hux mYN nhIN kuC hO nhIN, ies j@g c myr` kuJ nhIN
qyr` ieSk sqONd` ey, hor koeI g@l nhIN su@JdI ey
ic@TI ilK ky w`r ruJ`v~, ilKx d` koeI v@l nhIN
Epxy E`p g@l ilK hovy, jo qyry ieSk c FukdI ey
r@K lY m`x inm`xI d`, m`hI iek v`rI Pyr` p` j`
qYnUM q@k ky r`K bxy, ijhVI sIny dy ivc DuKdI ey
nYx~ n`l nYx iml` ky, m`hI idl dI l@gI buJ` j`
qyry b`JoN E@K nhIN lgdI, E@K rVk n`l duKdI ey
qyry ipE`r dy kr~ bh`ny, sKIE~ mYnUM m`rn q`Hny
ik@QoN hIr nUM ieSk j`igE`, Br Br E@KIE~ bu@kdI ey
nhIN imlx` suPny c E` j`, vyK lv~ qYnUM iesy bh`ny
E` ky s`f` idl prc` j`, suPn` nhIN g@l m@uK dI ey
mn corI corI q@kd` ey, jdoN w`d m`hI dI E`auNdI ey
E` iml myry m`hI vy, ieh E`Kxo zb`n n` rukdI ey
E@KIE~ d` kjl` bihMd` ey, ipE`r m`hI d` kihMd` eyy
bYNs bx j` K`k duE`ry dI, myrI mYN m`r g@l mu@kdI ey
18
k`sxI E`k`S
s`ijE` qUM j@g s`r`, ipE`r BrI r`q ivc
auqy cMn q`ry l`ey, k`sxI E`k`S ivc
PUk m`r ky cl`eI hv`, Gol ky bx`ieE` p`xI
p`xI coN dunIE~ s`jI, qyry j@g dI ieh kh`xI
qyrI mihm~ qUM j`xy, ikhnUM id@qI ey sOg`q ivc
myry qy cVH igE` krz`, c`kr mYN qyry dr d`
soc smJ zr` n` mYnUM, pr nukq`cInI krd`
mu@ky n` suE`l, isE`hI mu@k geI duE`q ivc
qyrI kudrq qUM bx`eI, qUM hI p`lx krd`
sB nUM s`h duE`vyN E`py, jy E`KyN q~ mrd`
iJliml qyrI mihm~ dI, ilSky E`k`S ivc
ibn QMmH~ qoN Drq KVoqI, ievyN hI cMn q`ry
frdy m`ry r@Kx roSnI, iml pihr` dyx ivc`ry
svyry sUrj kry E`rqI, p` PyrI prB`q ivc
zr` ku mYnUM ipE`r isK` dy, jy q`r` bx j`v~
bih ky m@isE` dI r`q, mYN BI E@KIE~ mtk`v~
jy qyrI imhr ho j`vy, myr` cMn imly sOg`q ivc
EYDr auDr ij@Qy vyK~, sB kuJ qUM hI qUM hYN
jlv` vyK ky mn Br E`vy, E`Ky qUM hI qUM hYN
krz dy ky G@ilE` eI, m`hI bKS KYr`q ivc
c`ry vMnyN qUM hI qUM hYN, pr Byd n` dyvyN idl d`
myry ijhIE~ l@K~ qYnUM, mYnUM qyry ijh` n` imld`
lY j` folI c bT` ky, m`hI Sgn~ dI r`q ivc
19
nYx~ d` Juk`
E@KIE~ ny Jukx` is@K ilE`, Juk corI krn ipE`r dI
iq@Ky qIr cl` ky nYx~ dy, k@F lYx j`n idld`r dI
qyry n`l nYx iml` m`hI, mYN bx geI qyrI cor vy
EYs` qIr nzr d` m`irE`, bx geI horo hor vy
hux s`f` zor nhIN cld`, mrzI ey srk`r dI
mor~ v~g pYl~ p` EiVE`, s`f` jI cur` EiVE`
kr~ aufIk~ qyrIE~, kdI s`fy ivhVy E` EiVE`
E` s`hmxy bih cMn~, koeI krIey g@l ipE`r dI
qUM s`f` r~Jx m`hI, Es~ qYnUM mn c vs`ieE` ey
qyrI mYN hIr slytI, myry isr r~Jx d` s`ieE` ey
bih ky idl qVP` leIey, hovy n` g@l qkr`r dI
qUM hI qUM krdI j`v~, hor kuJ mn c E`auNd` nhIN
ikhnUM ikhnUM d@s~, koeI myr` drd vMf`auNd` nhIN
ipCly jnm dy ivCVy h~, pUrI kr isk ipE`r dI
mYN B`l~ qYnUM mMdr~ ivc, d@s qUM ik@Qy tur igE` m`hI
w`d kr~ n`ly nIr bh`v~, mu@k geI nYx~ dI isE`hI
kr~ duE`v~ ic@TIE~ p`v~, jy v`g muVy srk`r dI
20
E`py iK@cd` for
E`p cVH`vyN gu@fIE~ vy m`hI, E`py iK@cd` eyN for
cYn Ko igE` jIEVy d`, m`hI E` vs plk~ kol
E`py joVyN E`py qoVyN, E`py s@jx d` ipE`r bhoVyN
qUM E`py iK@c ipE`r dI p`vyN, E`py ivc Jn` dy roVHyN
E`py Cup Cup nYx lV`vyNN, E`py krd` eyN qoV mroV
EYsI k`x ijgr c m`rI, aug peI zKm co pRIq
EYsI cIK jI coN inklI, qUM bx igE` s`f` mIq
idl d` drd nhIN j~d`, hux m`r qIr iek hor
ip@pl~ qy pIMG~ p`v~, E`eIE~ sOx dIE~ brs`q~
pING~ JUt~ ik@klI p`v~, mMg mMg ipE`r sOg`q~
k@qk kUMj~ qy P@gx icVIE~, ies qoN mgroN hor
E`py l`f lf`vyN m`hI, g` g` ipE`r dy gIq
qUM E`py v@g cr`vyN m`hI, ieho ipE`r dI rIq
qUM s`fy idl c vsd` s@jx`, kuMf` idl d` KolH
k@jl` p` ky nYx iml` ky, s`f` idl prc`vyN
E@K~ c kjl` kMnIN Jumky, E@lHV~ nUM j`l Ps`vyN
nYx iml` ky lu@itE` s`nUM, qUM s`fy idl d` cor
qUM E`py p`vyN kuMfIE~ vy m`hI, E`py iKcd` for
qUM myr` mYN qyrI vy m`hI, hux mu@K s`fy v@l moV
iK@cyN bYNs q`r ipE`r dI, ijvy iK@cy cMn ckor
21
s@jx n`l joVId`
jy ikDry suhx` rus j`vy, nhIN nYxo nIr bhoVId`
plk~ ivc ipE`r Cup` ky, idl s@jx n`l joVId`
kihMdy hs ky s@jx C@fIey, rhy iPr imlx dI E`s
idl rhy imlx nUM qVPd`, buJy n` idl dI ipE`s
BirE` CMn~ SIr d`, EVIey C`C smJ nhIN roVHId`
C@f ky BI j`x` pYNd` ey, j@g d` Prz inB`aux` pYNd` ey
krz lY ky Es~ E`ey eyQy, ieh krz cuk`aux` pYNd` ey
s`h qYnUM ijhny id@qy auD`ry, hr s`h c auhnUM tolId`
hs ky imlx`,iml ky hsx`, ipE`r dIE~ ieh rIq~
iml ky ivCVn qoN fr lgd`, ikqy tu@t n` j`x pRIq~
k@cI l@g ky tu@t j`vy, bih p@qx` qy nYxoN nIr bhoVId`
sm~ dr dr D@ky dyNd` ey, ieh dunIE~ vyK ky nhIN jrdI
idl iml ky ivCVnoN frd` ey, imld` n` koeI hmdrdI
jy ieSk hkIkI ho j`vy, idl ieSk muSk ivc GolId`
nYx~ n`l nYx EYvyN lV j~dy, bYNs w`rI l`auxI sOKI ey
ipE`r krn d` c` qYnUM, pr l` ky inB`auxI EOKI ey
bx ky K`k duE`ry dI, EVIey ipE`r d` n`q` joVId`
ijvyN s@sI punUM dI dosqI, ijvyN hIr r~Jx d` ipE`r
qyry k@c dI nhIN prv`h s`nUM, Es~ j`x` Jn~ dy p`r
jdoN ieSk dI b`zI l@g j`vy, k@c` GV` Jn~ c roVHId`
22
msq mlMg
sUrq qyrI mn ivc vsdI, pl pl mYnUM idsdI ey
jy ikDry mYN Bul@ j`v~, auh mn myry nUM iKcdI eyy
ipE`r dI joq jg` EVIey, myr` qyr` r@b n`loN v@D irSq`
E@lHV~ nUM pihl~ Epx` bx` ky, iPr roVyNH ivc Jn` dy
ijhVy Ps j~dy ivc Ds j~dy, r@q cUsyN Epx` bx` ky
auh muV ky q@kx` Bu@l j~dy, jdoN mn qyry qy E` itkd`
idl nUM l~bU l`auNd` eyN, iPr msq mlMg bx`auNd` eyN
jdoN dunIE~d`rI n@s j`vy, iPr Epx` r`g sux`auNd` eyN
sux sux ky gIq ipE`r Bry, mn qyry auqy j`vy ivkd`
E`py l`auNd` E`py qoVd` eyN, Gul iml ky E`p vCoVd` eyN
E`py E` j`vyN E`py n@s j`vyN, E`py vMX~ kl~ qoN qoVd` eyN
EiVE`, qyr` bYNs dIv`n~ ey, jo qUM E`KyNN auh auho ilKd`
w`d jdoN qyrI E`auNdI ey, mn ic@TI ilKx nUM n@sd` ey
kI ilK~ qy ikhnUM ilK~, auh myry idl ivc vsd` ey
idl lu@t ky nz`ry vyKd` ey, hIr r~Jx d` p` irSq`
E@K lV j`vy n` nINd E`vy, s`rI r`q jg`eI r@Kd` ey
iKE`l~ ivc E` pRyS`n kry, n` suxd` n` kuJ d@sd` ey
jy Q@k E@K l@g j`vy, mYnUM m`hI suPinE~ c E` idsd`
23
bu@lHIE~ coN Pu@l
jdoN hovy m`hI v@l, mz` E`auNd` ipE`r d`
kyry bu@lHIE~ coN Pu@l, g`vy ngm~ bh`r d`
k`eyn`q s`j ky qUM, auhdy ivc ipE`r p`ieE`
l` ky bUitE~ qy Pu@l, BOr` E`iSk bx`ieE`
mihk iK@c ilE`vy, Bu@K` w`r dy ipE`r d`
B`l~ qYnUM Pu@l~ ivc, syv~ qYnUM bu@lH~ ivc
auVy j~dy pMCIE~ c, b`gIN bulbul~ ivc
ikqy nzr n` E`vyN, m`hI m`hI mYN puk`rd`
pihl~ sUrj bx` ky, ivc roSnI qUM p`eI
iPr E@K~ mtk` ky, cMn q`irE~ idl`eI
cMn c`nxI c KyfHy, E@K~ p`xI ivc m`rd`
kihMdy vsyN myry ivc, ijvyN p`xI ivc cMn
ievyN iek imk hovyN, ijvyN m`hI Eqy rMn
mYnUM nzr n` E`vyN, pr idloN mYN icq`rd`
E`vy mOsm bh`r, koiel kU kU puk`rdI
k`eyn`q hsy KyfHy, E`vy mOsm bh`r dI
bxy n@FIE~ d` h`s`, jdoN ipE`r v`j~ m`rd`
B`vyN mMn ik n` mMn, B`vyN vyK ik n` vyK
Es~ qyry dr E`aux`, l`auxI ryK ivc myK
qyry ihjr c KoieE`, bYNs duKVy sh`rd`
24
suPny c w`d
qVky pihr dy suPn` E`ieE`, m`hI n`l l`f lf`auNdI h~
drd ihjr d` idl c Cup` ky, ipE`r d` j`g lg`auNdI h~
h@f myry ieSky d` b`lx, myr` m`s ipE`r d` n`q`
s`f` joV` v`kx s`rs~, ieh iliKE` E`p ivD`q`
idl dI SmH~ buJ`aux leI, suPny lY w`r mn`auNdI h~
qUM cMn mYN qyrI c`nxI, hux qYQoN v@K nhIN rih skdy
k@lI d` jI nhIN lgd`, pr mUMh qoN nhIN kih skdy
jdoN qyrI w`d sqONdI ey, hMJUE~ dI JVI lg`auNdI h~
sUrj ckvI hyq ijauN, s`fI cMn ckor v~g pRIq
ijhny nIivE~ dy n`l leI, v@ifE~ dI kI rIs
mn Esm`nIN auV j`vy, j~dy nUM moV ilE`auNdI h~
ijnHI r`hIN m`hI tur igE`, aunH~ r`h~ v@l q@kdI h~
mYN rok~ j~dy r`hIE~ nUM, ibn pu@Cy sB kuJ d@sdI h~
koeI moV ilE`vy m`hI nUM, mYN gIq ihjr dy g`auNdI h~
qyry b`JoN myr` jI nhIN lgd`, E` iml myry s@jx` vy
mYN qyrI qUM myr` m`hIE`, Es~ lV m`hI qyry l@gx` vy
E` ky s`fy gl l@g m`hI, v`sq` r@b d` p`auNdI h~
25
lu@itE` nYx~ ny
s`nUM lu@itE` qyrI nzr~ ny, qUM s`fy jI c vsd` eyN
qIr cl` ky nYx~ dy, s`f` jI G`iel kr r@Kd` eyN
qyry n`l nYx iml` ky, Es~ C@fI dunIE~ s`rI
rog ijgr nUM l` ilE`, l` ky ieSk ibm`rI
qyry bdly sB kuJ KoieE`, qUM s`QoN dUr n@sd` eyN
jy C@f ky tur j`x` eyN, s`nUM pq` sq` d@s j`vIN
hux qyry b`JoN jIx` EOK`, m`hI hor n` qVP`vIN
nYx iml ky nYx Juk gey, qUM jIEVy c vsd` eyN
qIr m`r ky nzr~ d`, ipE`r d` nS` cVH` id@q`
nYx~ n`l nYx iml` ky, qUM s`f` idl qVP` id@q`
drd ieSk d` dy ky, ikauN EpixE~ nUM fsd` eyN
l` ky n`l q@qI dy w`rI, dy igE` ihjr ibm`rI
Es~ pq` hI n` l@g`, ipE`r ikho ijhI ibm`rI
nS` cVH` dyvyN ieSk d`, n`g bx jdoN fsd` eyN
iq@Ky qIr cl` ky nYx~ dy, s`f` idl gumr`h kIq`
s`QoN v`r J@ilE` nhIN j~d`, pq` nhIN qUM kI kIq`
rhyN E@KIE~ qo AlHy, pr bYNs dy idl ivc vsd` eyN
myrI sux myry m`hI, qyry b`JoN hux b@JdI n` DIr
s`f` idl byq`b ho igE`, cMn~ ho geI ey EKIr
zKmIN kr ky tur igE`, dv` duE` n` d@sd` eyN
ipE`r qyry n`l p` ky , mYN idl d` cYn guE` bYTI
idl dy ky qYnUM bydrd`, mYN aumr dI icMq` l` bYTI
nYx iml` ky s@jx` vy, iPr dUr dUr ikauN n@sd` eyN
26
inm`xI d` h`l
ru@s igE` w`r inm`xI d`, idl hoieE` h`l byh`l vy
dr dr qYnUM iPr~ B`ldI, E` vyK inm`xI d` h`l vy
qyry b`JoN jI nhIN lgd`, l@BdI iPr~ mYN qyr` s`w`
rox` dy igE` aumr~ d`, jdoN ipE`r qyry n`l p`ieE`
ho igE` m`hI nzroN Ahly, mYN ho geI h`l byh`l vy
mc nI ms`ly idl KolH ky, s`fy mn c c`nx krdy
m`hI dy n`l nYx iml` dy, Fih j`v~ auhdy dr qy
qyry ipE`r c n@c~ g`v~, n@c n@c p`v~ Dm`l vy
plk~ dy kol E` bih m`hI, qYnUM idl d` h`l sux`v~
ho imhrb`n dy ipE`r d`n, qyr` l@K l@K Sukr mn`v~
ieSk d` rMg cVH` dy A m`hI, l` EMg EMg dy n`l vy
S`h rg qoN nyVy vsd`, dr dr qYnUM iPr~ l@BdI
ij@Qy koeI d@sy auQy j`v~, mn dI DIr nhIN b@JdI
sKIE~ myr` s`Q C@ifE`, E@j koeI n` myry n`l vy
E@lHV idl~ c vsd` qUM, lokIN B`lx j`x mdIny nUM
nYx~ n`l nYx iml` m`hI, nzr~ dy dy nYx nbIny nUM
lIk~ m`r w`r mn`v~, ilK ilK ky idl d` h`l vy
ivc Ql~ mYN iPr~ B`ldI, s`fy qyry n`l w`r`ny
E` idl~ dIE~ g@l~ krIey, mY pI ky ivc mY^`ny
Br ipE`ly nyh dy, m`hI bx ky ieSk kl`l vy
ipE`r qyry n`l p` bYTI, ZYr~ nUM Epx` bx bYTI
w`d m`hI dI jIx n` dyNdI, r`q~ dI nINd guE` bYTI
iv@CVy w`r nhIN muVdy, EYvyN l` bYTI prdysI n`l vy
27
plk~ iBAx dy
E@KIE~ nUM rox dy, m`hI dy ipE`r ivc
s^I, plk~ iBAx dy, kjly dI D`r ivc
m`hI myry jI c vsd`, idl dIE~ sDr~ kol
E` s`hmxy bih EiVE`, duKVy s`fy n`l Pol
jI nUM jI n`l Coh dy, ipE`r dy EMg`r ivc
cl c@lIey w`r dy fyry, E@KIE` nUM rox dy
vyl` muV ky nhIN E`aux`, plk~ nUM Dox dy
nYx irMm iJMm hox dy, w`r dy ipE`r ivc
moqI bx bx E@QrU ifgdy, r`h q@k w`r d`
m`hI qyry ihjr d` m`r`, bYNs duKVy sh`rd`
ro ro idl v`sqy p`vy, m`hI qyry ieMqz`r ivc
m`hI idl c vsd` ey, pr rihMd` E@KIAN AlHy
auhnUM Epxy mn c q@kdI, jy Byd idl~ d` KolHy
l@gI idl dI bJ`aux dy, ipE`r dy kr`r ivc
mYnUM m`hI cyqy E`vy, idl rovy n`ly E@K rovy
ro ro h`l byh`l kry, E@K n` jI qoN v@K hovy
sKI plk~ iBAx dy, m`hI dy ipE`r ivc
koeI n` bYNs inm`xy d`, lok~ d` s`r` j@g ey
hr, hr myr` hrmMidr ey, aho hI myr` r@b ey
l@gI idl dI buJ`aux dy, w`r dy ipE`r ivc
28
lok l`j d` fr
lok l`j d` fr k`hd`, jy ipE`r iksy n`l pY j`vy
qUM ru@isE` w`r mn` lY nI, B`vyN kMjrI bxn` pY j`vy
mn qn qoN auhI n@cd` ey, ijhdy mn c m`hI vsd` ey
ipE`r jqOx d` r`h ieho, ieh auhdy mn d` csk` ey
jy suPny c m`hI idsx l@gy, mn vs ipE`r dy pY j`vy
kMjrI bixE~ ie@zq nhIN GtdI, jy m`hI ho j`ey r`zI
ieh ieMn~ sOK` kMm nhIN, l`auxI pYNdI isr dI b`zI
sB kuJ m@Qy sihx` pYNd`, j@g c`hy jo kuJ kih j`vy
iek pl m`hI nzroN AlHy ho j`vy, mn d` cYn Ko j~d` ey
auh cYn n`l n` sOx dyvy, E` ky k@cI nINd auT`auNd` ey
nI mYN n@c n@c w`r mn` lYs~, jy w`r s`hmxy bih j`vy
n`ly n@c~gI n`ly g`v~gI, auhnUM idl d` h`l sux`v~gI
gIq~ coN s`vx dy mINh v`kx, hMJUE~ dI JVI lg`v~gI
jdoN pYr~ dI J~jr CxkygI, idl pRIq ivCOV` kih j`vy
pihl~ mn n@cy iPr qn n@cy, n@cx` mn dI h`lq d@sy
n@c n@c h`l byh`l hovy, m`hI d` ipE`r mn ivc vsy
n@cx` ieb`dq bx j`vy, iK@c ipE`r m`hI idl lY j`vy
iksy nUM E`K Es~ kI lYx`, Es~ p` ilE` pIRq d` gihx`
m`hI ny pRym d` ru@K l`ieE`, Es~ auhdI C`vyN bihx`
pRIq pug`v~ bih TMFIE~ C`v~, idl m`hI m`hI kih j`vy
29
ipE`r dI rIq
E`py rIq ipE`r dI toryN, bx ky cMn ckor
E`py gMF pRym dI p` ky, E`py idMn~ eyN qoV
myr` idl KoieE` rihMd` ey, iehnUM kI smJ`v~
myry E`Ky nhIN lgd`, h@Q joV v`sqy p`v~
EYDr auDr BONd` iPrd`, ijauN jMgl c For
pRIq d` l`r` l` m`hI, idl DVk`eI j~d` ey
nYx iml` ky nYx cur`vy, ieh n` Es~ sKONd` ey
ikvyN sMB`l~ hMJUE~ nUM, Cup igE` nYx~ d` cor
jy myr` m`hI iml j`vy, bos` dyv~ ipE`r d`
k`g` j`h dy sunyh`, qYnUM ipE`r v`j~ m`rd`
k`lI Gt` bx E` m`hI, q@k n@c~ v`kx mor
E` m`hI gl l@g vy, bYTI mYN sj Dj vy
momn qYnUM l@Bx mdIny, myrI qyry dr h@j vy
lokIN son` ru@p` cur`vx, qUM s`fy idl d` cor
gl imlx` Epxy w`r nUM, kihxo n` hux sMg~
E` vV ivhVy myry vy, qyrI dId r@b koloN mMg~
b@dl grjy ibjlI cmky, n@c n@c mc`v~ Sor
w`d kr~ n`ly jI foly, m`hI E` j` hOly hOly
jI Br qYnUM vyK lv~, myry ic@q c auTx vroly
myry w`r ieho ey ipE`r, ik ieh vy kuJ hor ?
myry w`r qUM myr` ipE`r, suPny c iml j`vyN
E@K KulHy suPn` mu@k j`vy, n`ly qUM Cup j`vyN
r`q pYx dIE~ kr~ aufIk~, bx ky qyrI ckor
ru@s igE` w`r inm`xI d`, ikhnUM kUk sux`v~
gl b@glI h@Q c k`s`, dr dr mMgx j`v~
glI glI mYN hok` dyv~, jy bYNs lu@t lvy cor
30
pVd` ht` s@jx`
GuMgt cu@k lY A s@jx`, qYnUM vyKx E@KIE~ qrsdIE~
ieSk ijgr c iPr~ lkoeI, ibn b@dl kxIE~ vrsdIE~
mu@KVy qoN pVd` l`h ky, s`fy n`l nYx iml` EiVE`
qyrI dId d` s`nUM c` bV`, qUM s`fy ivhVy E` EiVE`
co qyl dyhlI qy m`ey, auhdI dId nUM E@KIE~ PVkdIE~
s@jx rMgly hoey prdysI, mYnUM ibrh` sq`vy s@jx` d`
r@b koloN mYN mMg~ duE`v~, jy cyq` E`vy auhnUM vqn~ d`
Bu@K iQE` mu@k geI s`fI, ibrhy c h@fIE~ KVkdIE~
bykdr~ dI ^Yr hovy, ijnH~ id@q` ivCoV` EpixE~ nUM
imMnq~ kr~ ml`h dy n`l, moV ilE` m`hI vqn~ nUM
ro ro h`l byh`l hovy, jdoN idl dIE~ sDr~ BVkdIE~
pVdy AhilAN qyry nYx~ ny, s`fy mn qy j`dU kIq` ey
iq@Ky qIr cl` ky nYx~ dy, qUM s`f` mn hr ilq` ey
ipE` ivCoV` s@jx` d`, bx s`vx JVIE~ vrsdIE~
s`nUM qyrI dId d` c` s@jx`, kdI s`fy ivhVy E` s@jx`
nzr~ n`l nzr iml` ky, s`fy idl nUM cYn duE` s@jx`
ipE`r qyry c iPrdI KoeI, E@KIE~ ipE`r nUM qrsdIE~
ikhnUM kUk sux`v~ EVIA, m`hI s`fy idl c vsd`
Cup Cup ky ipE` nYx iml`vy, Byd n` idl d` d@sd`
qyrI dId b`J byq`b hoeI, sDr~ m@CI v`kx qVPdIE~
E@KIE~ nhIN roxoN rukdIE~, s`fy idl nUM pey Jmyly
ienH~ d` rox` nhIN mu@kx`, jy n` w`r bu@kl ivc KylHy
S`m~ Fl l`lI E` geI, l`lI n`l E@KIE~ rVkdIE~
31
El^ jg`aNd` rhy
ipE`r c m`hI gu@t krdy, mn gIq ipE`r dy g`auNd` rhy
idl nUM msq mlMg krdy, qyry dr qy El^ jg`auNd` rhy
ipE`r d` gUVH` rMg cVH`, msqI c hsqI imt j`vy
iPr s`rI dunIE~ Bu@l j`vy, jdoN mn qyry qy ivk j`vy
idl qYnUM cyqy kr kr ky, h@Q joV v`sqy p`auNd` rhy
qUM hI qUM hI qUM hI s@jx`, qyrI kudrq bVI inE`rI ey
E@K cu@k~ qyrI sUrq idsy, mYnUM lgdI bhuq ipE`rI ey
bYNs qyrI rz` c ilKd`, ilK ilK qYnUM sux`auNd` rhy
Cup ky rihx` qyrI E`dq ey, cyqy krn` qyrI ieb`dq ey
ies leI s`nUM G@ilE` ey, qYnUM p`aux` s`fI vr`sq ey
E@lHV ic@q c vsd` rih, qYnUM cyqy kr kurl`auNd` rhy
sbb kI, s`hmxy E`auNdy nhIN, E` ky glvkVI p`auNdy nhIN
h@Q joV v`sqy p`v~ mYN, ikauN Epx` r`z smJ`auNdy nhIN
l` r@KIN bYNs inm`xy n`l, auh gIq ihjr dy g`uaNd` rhy
gIq ihjr dy g` g` ky, auhd` mn msq mlMg hoieE`
E@KIE~ coN nINdr n@s geI, qyry ipE`r c ieMW KoieE`
Epx` w`r iml` dy bYNs nUM, jo qyry gIq sux`auNd` rhy
32
idl dy ky
idl dy ky suhxy s@jx` nUM, r`qIN nINd nhIN E`auNdI
idl rhy imlx nUM qVPd`, rhy auhdI w`d sqONdI
m`hI cyqy E`auNd` ey, s`nUM su@iqE~ E`x jg`auNd` ey
ic@q cyqy kr ky roNd` ey, mn vs c nhIN E`auNd` ey
cyqy kr kr m`hI nUM, l@gI idl dI idl nUM sux`auNdI
cMn~, q`irE~ dI c`nxI c, mYN l@BdI iPr~ qYnUM m`hI
dIv` b`l b`l Koj~ EMdr, mYnUM qVP ipE`r ny p`eI
ijMn~ auhnUM bhuq` Koj~, aunIN imlx dI q~G sqONdI
tur igE` m`hI nYx iml` ky, n@s igE` idl qVP` ky
d@isE` pq` sq` n` koeI, ik@Qy tur igE` l`r` l` ky
q@k q@k n@s~ r`hIE~ mgr, qyrI w`d rhy qVP`auNdI
EVIA kI d@s~ qy ikhnUM d@s~, mYN Epxy idl d` h`l
idl roNd` qy kurl`auNd` ey, rhy sd` m`hI v@l iKE`l
w`d m`hI dI jIx n` dyvy, mYnUM k@ilE~ bYT ruE`auNdI
cupky cupky E` myry s@jx`, E` iml myry pRIqm Fol`
jy E`aux nUM jI nhIN krd`, CyqI G@l dy w`r vcol`
n@c n@c h`l byh`l kr~, iPr~ gIq ihjr dy g`auNdI
33
ieSk dI qVP
ipE`r qyry c iPrdI KoeI, pl pl p`v~ qoeI SoeI
ru@s ky tur igE` mIq ipE`r`, auhnUM moV ilE`vo koeI
ipCly jnm d` n`q` s`f`, qyrI sUrq mn c vsdI
mn coN qyr` ic@qr bx` ky, mYN s`rI r`q peI q@kdI
q@k q@k auhnUM iPr~ n@cdI, iPr~ qyry ipE`r c KoeI
puMnx` vy qYnUM r@b j`x ky, mYN ipE`r qyry n`l p` bYTI
qyry ipE`r dI iK@c EnoKI, mYN E@g ieSk dI l` bYTI
hux ieSk dy B~bV mcdy ny, kI hoieE` smJ n` koeI
mYN ipE`r qyry n`l p`ieE`, qYnUM j`x ky Epx` r@b
isKr dupihry T@gI kr igE`, qUM myry idl d` T@g
E@KIE~ coN E@QrU vgdy ny, ipE`r c cunrI iBAeI
idl dy ky qYnUM bydrd`, mYN idl d` cYn guE` bYTI
E@K KolHI m`hI vyKx nUM, mYN Epx` E`p guE` bYTI
m`hI mYnUM nzr n` E`vy, auhdI Kbr ilE`vo koeI
myr` m`hI ik@Qy tur igE`, pu@C~ sKIE~ qoN isrn`v~
mYN KurHy KojdI f`cIE~ dy, ip@Cy turdI Ql~ v@l D`v~
r`h pu@C~ k`ky Ew`lI qoN, jy auh Kbr sux`vy koeI
n` ju@qI n` cu@nIN isr qy, mYN Bu@l geI dunIE~d`rI nUM
n` pq` n` koeI r`h l@By, ibn p`xI krm~ m`rI nUM
bYNs kr` dy hoq n`l myly, mYN b`r b`r kr~ ErjoeI
mYN pu@C` Cuqr sv`r~ nUM, g@l sux lA myrI n`l gOr
myrI dunIE~ aujV geI, myr` aujiVE` Sihr BMbOr
mYN qrly k@FdI v`gIE~ dy, auhnUM moV ilE`vo koeI
34
f`Fy n`l prIq
E@lVHpxy ivc l@g geI s`fI, f`Fy n`l prIq
do klbUq qy BOr iek, auh s@jx mYN auhd` mIq
do qoN hux ie@k ho gey, hux s`f` Prk n` k`eI
myry bu@q c m`hI vsd`, mYN ipE`r c bxI Sud`eI
ibn~ Drm qoN m`hI imilE`, tu@t geI j@g dI rIq
myry mn c m`hI visE`, mYnUM Bu@l igE` j@g s`r`
hor kuJ nhIN cMg` lgd`, myr` m`hI bhuq ipE`r`
pq` nhIN mYnUM kI ho igE`, idl g`vy pRym dy gIq
kI lYx` Es~ dunIE~ qoN, ieh s`rI dunIE~ nklI ey
hux j@g d` n`q` C@f id@q`, s`fI dunIE~ EslI ey
nYx~ n`l nYx iml` ky, imitE` pMD iml igE` mIq
ipCly jnm dy krm km`ey, EVIey E@j E` gey r`s
idl rhy qVPd` ipE`r nUM, E`Ky rih m`hI dy p`s
mn Juk igE` mYN imt geI, p` ky s@jx n`l pRIq
EiVE` s`hmxy bYT` rih, jI krd` qYnUM vyKx nUM
nYx iml` ky nYx Juk` ky, jI krd` plk~ tykx nUM
E` s@jx` glvkVI p` ky, g`eIey ipE`r dy gIq
35
w`r r@b
auho r@b auho w`r, p` lY auhdy n`l ipE`r
w`r r@b nUM mn` lY, qyr` ho jU byV` p`r
auh qyry mn c vsy, qyrIE~ krqUq~ vyK ky h@sy
qYnUM dunIE~ ny moh ilE`, auh qYnUM kuJ n` d@sy
jy Epx` mn n` smJ`ieE`, EMq hovyNg` KuE`r
l@g ky Drm~ dy ip@Cy, qUM Epx` E`p Bul` id@q`
auQy smJ iksy n` k`eI, qYnUM Brm~ ivc p` id@q`
Epx` aul@U is@D` krdy, s`ry j@g nUM krn KuE`r
sux g@l bYNs dI B`eI, jMimE~ by Drm~ qUM B`eI
pY igE` dunIE~ dy vs, qyrI Drm c j`n Ps`eI
auh sB m`ieE` k@TI krdy, ieh aunH~ d` ibh`r
Cup ky bYT` qyry EMdr, auQy auhny p`ieE` mMidr
msijd mMidr dUr As qoN, Koj auhnUM Epxy EMdr
auh vs w`r dy hovy, auhd` w`r dy n`l ipE`r
G`lx` krnI pYxI E`py, C@fxy pYxy hor isE`py
E`p imt` ky w`r mn` lY, r`zI ho j`vy auh E`py
bYNs, qyry mn nUM smJ` ky, auh kryg` byV` p`r
36
s@jx dI w`d
ru@s igE` w`r inm`xI d`, idl nhIN lgd` k`eI
r@b` qyrI w`d Bu@l geI, jdoN w`d s@jx dI E`eI
k@ilE~ bih bih soc~ peI, bih ky ivc qnh`eI
myry idl d` cYn Ko igE`, mYN iPrdI c`eIN c`eIN
dr dr qYnUM iPr~ B`ldI, mYN idl c drd Cup`eI
m`hI myry idl c vs igE`, jdoN mYN auhdI hoeI
EYsI mrz ijgr nUM l@gI, iel`j n` ijhd` koeI
EVIA ieSk n` kirA koeI, p`auNdI iPr~ duh`eI
EYs` qIr ieSk d` m`irE`, mYN iPrdI G`iel hoeI
zKm ijgr dy nzr nhIN E`auNdy, drd kI j`xy koeI
j@g kI j`xy drd ieSk d`, mYN iPrdI sihj suB`eI
nyh m`hI n`l l` ky EVIA, mYN iPrdI KoeI KoeI
pyc` p` prdys tur igE`, pq` n` d@isE` koeI
ic@TIE~ ilK f`k c p`v~, ieMW j`v~ idl prc`eI
ieSk dy b`JoN imly n` mMizl, ieSk dIE~ ikE` b`q~
ieSk ijnH~ dy h@fI ricE`, j`g j`g ibq`vx r`q~
bYNs v`ry j`v~ s@jx` dy, ijhny ipE`r dI joq jg`eI
imMnq~ kr kr h`r geI, hux koeI nhIN suxd` myrI
k`v~ dy h@Q G@l~ sunyhy, jy auhnUM moV ilE`vy koeI
r@b dI nm`z Bu@l geI, jdoN w`d s@jx qyrI E`eI
37
d`x` p`xI
myrI myrI mu@k j`vy, jdoN s`Q j@g d` tu@t j`vy
c@k lo c@k lo hox l@gy, jdoN d`x` p`xI mu@k j`vy
lok Btk Btk ky mr j~dy , imt j~dy n`m inS`n
bydrd zm`n` auQy j` PUkd`, ij@Qy hovy suMn ms`n
E`Kx k@Fo l`S nUM, BUq bx ky n` Gr c Gus E`vy
B`eI duSmx bx j~dy , E@g l`auNdy BYx Br`v~ nUM
kuJ hor bVy dyrdI ny , Byt` c`VH dyx dirE`v~ nUM
Epxy byg`ny bx j~dy, jdoN pIMG Esm`noN tu@t j`vy
keI hor Eijhy lokIN ny , auh Cy Put fUMG` g@fdy
ExqolI im@tI p` ky , muV auTx jog` nhIN C@fdy
pl c irSqy mu@k j~dy, vyK myr` idl tu@t j`vy
im@tI ny im@tI hox` ey, qYnUM k`hd` m`x juE`nI d`
ipE`r j@g n`l p` bYTI, rMg c`r idn mihm`nI d`
tu@t j`vy m`x juE`nI d`, husn Pusn n`ly mu@k j`vy
Kq s@jx d` E`ieE` ey , auhny rMg brMg bx`ieE` ey
idsd` ey myry nYx` nUM , auqy s@q rMgI d` s`ieE` ey
s@idE` n`l muh@bq dy, iml izMdVI d` duK imt j`vy
j@g clo c`l d` myl` ey , p`xI v~g vgd` vg j`vy
sB DMdy ip@txy mu@k j~dy , jy j`g ieSk d` l@g j`vy
cyqy kr Epxy m`hI nUM, bYNs jMmx mrn` mu@k j`vy
38
ihjr dy m`ry
gu@J` rog ieSk d` s@eIA, idl m`hI m`hI ipE` puk`ry
vYd hkIm smJ n` k`eI, dr dr iPrdy ihjr dy m`ry
m`hI s`fy jI c vsd`, w`d m`hI dI bx geI E`dq
ihjr ijgr nUM K~d` ey, ipE`r pUj` ipE`r ieb`dq
ipE`r ikbl` k`b` hrmMdr, hr smyN jI w`r icq`ry
dv` d`rU krn sB EMW`xy, drd ijgr d` koeI n` j`xy
nbz PV kuJ smJ n` E`vy, ieh kihMdy ny vYd isE`xy
ihjr ieSk d` j`n iK@cd`, dm inkld` ihjr dy m`ry
jy imilE` auh qVPdy eI, jy nhIN imilE` Btkdy eI
keI Juk Juk mn`vx w`r nUM, keI pu@Ty ho ltkdy eI
byVI Ps geI mJD`r ivc, bYNs, muV n` l@gy ikn`ry
ieSk d` rog Ev@l` ey, jy l@g j`vy ieh tu@td` nhIN
Gux v~g ijgr nUM K~d` ey, du@K ijgr d` mu@kd` nhIN
ijhnUM l@gy auhnUM C@fd` nhIN, ijauNdy ny auh iesy sh`ry
sB Epx` Epx` p`s` KyfHx, koeI EpxI h`r n` mMny
hux Ps geI j`n iSkMjy EMdr, ijauN bylx ivc gMny
n` s`h E`vy n` dm inkly, Ps gey rs cUsx dy m`ry
hr iek E`p nUM v@f` smJy, koeI n` mMny EpxI h`r
idl h`r ky b`zI ij@qdI ey, iel`z ey iehd` ipE`r
bYNs m`SUk bx ky w`r mn` lY, qyr` w`r p`r auq`ry
39
c` ciVHE`
suxo sKIA myrIA nI, c` ciVHE` shury j`vx d`
kI r@K~ kI d@s~, koeI c@j nhIN w`r mn`vx d`
E`sm`n v@l Br~ auf`rI, n`ly l`v~ mn c q`rI
mn fu@by qUM ic@q E`vyN, l@gI idl nUM EijhI ibm`rI
ikhnUM pUj~ kI mn`v~, c@j nhIN qIrQ nH`vx d`
E` vs vihVy myry vy, mYN Sgn mn`v~ qyry vy
qUM hI myr` ikbl` k`b`, s`fI h@j dr qyry vy
m`hI s`fy jI vsd`, imilE` Pl w`rI l`vx d`
E` bhuV q@qI idE` Folx`, Es~ qyry n`l duK Polx`
qyrI w`d bhuq qVP`auNdI ey, E` j` bx ky vcolx`
E` bx ky klm duE`q, jI krd` ic@TIE~ p`vx d`
E` k`ilE` k`g` E`, kdI s`fy vI bnyry qy bol vy
sux` dy j` ky m`hI nUM, s`fy idl dIE~ sDr~ Pol ky
iSkvy SkYq~ C@f EVIey, qkv` r@K ipE`r inB`vx d`
q@kdI peI mYN qyry pVC`vyN, r@b kry jy qUM E` j`vyN
gly lg@ ky ipE`r jq`vyN, n`ly idl d` h`l sux`vyN
d@s bYNs nUM isrn`v~, DMd mu@k j`vy glIE~ g`Hvx d`
40
nINd nhIN E`auNdI
w`r ijnH~ dy dUr vsyNdy, idn guzrdy w`d sh`ry
r`qIN nINd nhIN E`auNdI, ik@Qy j`x ihjr dy m`ry
drd dy m`ry dr dr iPrdy, h`r j`x kr kr isjdy
zKm ieSk dy jIx n` dyNdy, n` auh bYT skx n` ifgdy
gl b@glI h@Q k`s` PV, dr dr mMgx ieSk dy m`ry
ElP ielm ey w`r s@jx d`, kI lYx` pVH kVH ky
myr` w`r ijgr c vsd`, ikauN kUk~ mun`ry cVH ky
mYN Bu@lx` c`h~ auh cyqy E`vy, ieSk dy coj inE`ry
kMn~ c muMdr~ p` ky, jogI bx ky E` igE` KyiVE~ nUM
c@l hIry qYnUM w`r iml`v~, C@f dy ihjr bKyiVE~ nUM
b`g~ dy ivc fyr` l` ky, idn k@ty qyry ipE`r sh`ry
w`r ijnH~ dy iv@CV gey, idl nUM Cup Cup dyx qs@lI
kdI ivCVy w`r nhIN imldy, qUM rih geI k@lm k@lI
auh E`eyg` iek idn E`eyg`, muV l`eyg` qYnUM ikn`ry
ic@q aunH~ dy cYn n` E`vy, dr dr iPrdy ieSk dy m`ry
Epxy w`r dIE~ ibVk~ lY lY, idl q@qVy nUM dyx sh`ry
j@g qoN E@K lkox v`sqy, cunrI n`l k@jl` Dox ivc`ry
41
cr^y dI GUk
myrI sKIey nI f`Haux dy, cr^y nUM kol kol
cr^y dI GUk E`Ky, bih j` m`hI s`fy kol
crK` GUky myr` jI foly, n`ly hOly hOLy boly
m`hI nUM cyqy kr kr, auhdy n`l duK suK Poly
d@s ik@Qy qyr` dr EiVE`, kr n` t`l mtol
mYN k@q~ qUM GuMm, EiVE` g` ipE`r dI DMun
m`hI dy ipE`r ivc, ho geI mYN guMm suMm
gIq ihjr dy g` g` ky, kr auhdI pVcol
v@t~ pUxIE` k@q~ pUxIE~, nzr~ qyry ivc
crK` qUM hI qUM boly, qUM p`eI ipE`r dI iK@c
bx vcolx sKIey nI, E@j lY cl m`hI kol
sKIE~ gIq KuSI dy g`vx, mYnUM w`d E`vy qyrI
imMnq~ krdI cr^y dIE~, m`hI kd suxyNg` myrI
pl E`vy ik n` E`vy, m`hI idl d` pVd` KolH
crK` GuMmyN n`ly GUk~ p`vy, gIq ipE`r dy g`vy
crKy dIE~ GUk~ sux sux, mYnUM w`d m`hI dI E`vy
g`v~ E`pxy gIq~ ivc, m`hI bih j` crKy kol
myrIE~ sKIE~ cr^y k@qx, myr` idl Gbr`vy
m`hI m`hI mn E`Kd`, mYnUM hor kuJ n` sK`vy
cr^y dI GUk sux`vy, m`hI vsd` ey plk~ kol
42
k`gz qy lIk~ m`r
ho ky dIv`nI, mYN ipE`r m`hI n`l p`aux` ey
m`r k`gz~ qy lIk~, ru@sy w`r nUM mn`aux` ey
E@j s`fI vI sux lY s@jx`, s`fy qyry n`l w`r`ny
idl d` cYn guE` bYTI, ic@TIE~ ilK kr~ bh`ny
E` nYx~ n`l nYx iml`, EYvyN ikauN qVP`auNd` ey
kivq` c ilK ky d@s~, mYN Epxy idl d` h`l
ic@TIE~ ilK idl prc`v~, ho geI h`l byh`l
koTy qy kurl` k`v~, E@j myry s@jx` ny E`aux` ey
gl p`v~ ilK kbUqr dy, Epxy idl dIE~ sDr~
myry m`hI nUM phuMc` dy vy, s`fy idl dIE~ Kbr~
r`h q@k E@KIE~ p@kIE~, hux icr nhIN l`aux` ey
ic@TIE~ ilK ky kr~ jodVI, ilK~ frdI frdI
E` ky drd vMf` EiVE`, ikauN hoieAN bydrdI
s`hmxy bYT ky rox` ey, qYnUM duK nhIN sux`aux` ey
qUM hI myr` r~Jx m`hI, cMn~ qUM hI myr` r@b
h`jI qYnUM l@Bx mdIny, myrI qyry dr qy h@j
koeI nhIN bYNs inm`xy d`, qUM p`r lMG`aux` ey
EKIE~ coN hMJU ifgdy nyN, w`d kr~ jdoN w`r nUM
suPny c E` ky iml EiVE`, sIny l` idld`r nUM
EYvyN n` juE`nI rol dyvIN, vyl` muV nhIN Eaux` ey
eId dy idn sB imlxgy, Epxy Epxy w`r nUM
E` s`hmxy E@j muhMmd, inB` dy kOl kr`r nUM
m`hI eId v`ly idn Es~, qyry gl l@g rox` ey
43
pIE` imlx dI q~G
bih ky plk~ dy kol, E@KIE~ nUM sh`r` idMd` rih
q@k q@k jI byh`l kry, ieSky d` nz`r` idMd` rih
jy bolx nUM qyr` ic@q nhIN krd`, n` bol pr bYT` rih
mYnUM E@KIE~ Br Br vyKx dy, n` kuJ sux n` kuJ kih
nYx iml` ky nYx Juk` ky, drd ihjr d` idMd` rih
s`ry j@g d` n`q` qoV, hux Es~ qyry n`l l` leI ey
pRIq jg` ky nYx iml` ky, mYnUM B` ihjr dI K` geI ey
Kud l` ky B~bV bx` id@qy, qUM E`py hux buJ`auNd` rih
qUM n` l`vyN n` buJx dyvyN, ieMW l` ky sulHgdI r@Kd` eyN
ikvyN l@gdI ikvyN buJdI ey, ieh Byd n` mYnUM d@sd` eyN
s`f` sIn~ DMdUD`r hoieE`, qUM mz` DuK` ky lYNd` rih
DuKx` ijgr d` icMnH ihjr d`, DuK ky hI E@g bldI ey
idl m`hI m`hI krd` ey, jdoN E@g ipE`r dI jldI ey
q` lg` ky ipE`r mc` ky, qUM mz` mcx d` lYNd` rih
mYry sIny ivc sIK lg` ky, qUM ivcy Cup Cup bihMd` eyN
myr` ic@q bycYn hoieE`, qUM n` suxd` n` kuJ kihMd` eyN
mc ky sIn~ r`^ hovy, ieMW qyl ipE`r d` p`auNd` rih
n` s`QoN nYx cur` EiVE`, hux qyry b`JoN jI nhIN lgd`
hux corI morI mu@k geI ey, ipE`r qyry c krdI sjd`
nYx~ n`l nYx iml` s`fy, kuJ suxd` rih kuJ kihMd` rih
mYN imMnq~ kr~ ml`h dIE~, mYnUM byVI ivc cVH` EiVE`
myr` ivCiVE` w`r iml` dy, fubdI nUM p`r lMG` EiVE`
drd ihjr d` Gux v~g K`vy, qUM bYNs qsIhy sihMd` rih
44
h`x prv`x
w`r myr` qUM ipE`r myr`, qUM myr` h`x prv`x
mYN ivk geI qyry nYx~ qy, B`vyN qUM j`x n` j`x
husn qyry dI KYr mn`v~,qyrI E`eI mYN mr j`v~
dr dr qYnUM iPr~ B`ldI, E`vyN q~ idl cIr vK`v~
qyry ihjr c bxI iBK`rI, m`hI kr s`nUM prv`x
E@KIE~ coN E@QrU ifgdy ny, myry lV cunrI dy iBjdy ny
nYx nYx~ nUM locx pey, hMJU ifg ifg ky lV isjdy ny
myr` idl inkld` j~d` ey, ijvyN qIr nUM C@fy km`x
qUM eyN myr` ibrd suhixE~, myrI qyry h@Q c for
qUM bixE~ myr` cMdrm~, mYN bx geI qyrI ckor
ibn dyKy cYn nhIN E`auNdI, myry inkldy j`x pR`x
qUM eyN myr` r~Jx m`hI, suhixE~ qUM hI myr` r@b
qYnUM B`lx lokIN k`by j`vx, myrI qyry dr qy h@j
ipE`r dI joq jg` EiVE`, m`r nYx~ d` k`x
k@lH lMG geI k@lH n` E`vy, mYnUM qyrIE~ loV~ E@j
koeI nhIN bYNs inm`xI d`, auhdI qyry h@Q c l@j
r@K lY l`j inm`xI dI, m`hI E` bx ky mihm`n
imMnq~ kr~ v`sqy p`v~, kd hosI idd`r vy EiVE`
vyKIN ikDry Bu@l j`vyN, krky kOl kr`r vy EiVE`
EYvyN l` ky nhIN Bu@l j`eId`, bx ky m`hI n`d`n
Es~ qyrI w`d sqONdI ey, mn Zm ivc goqy K~d` eyy
im@T` im@T` drd ipE` hovy, idl DVkxo ruk j~d` ey
nbz n` EYvyN rok dvIN, bYNs dy inkl j`xgy pr`x
qYnUM q@kdI mun`ry cVH ky, jy E`vyN Suqr qy cVH ky
nzr cur` ky q@kdI rvH~, koeI vyKy n` idl DVky
sONh qyrI suhixE~ mYN qyrI, qUM myr` h`x prv`x
45
E@K d` ieSk
E@KIE~ ny rox` is@K ilE`, ieh jdoN iksy dIE~ bxIE~
hux ieh rox nhIN mu@kx`, B`vyN b@Jx k@Px dIE~ qxIE~
jdoN roeI sI E@K r~Jy dI, auhny kMnI muMdr~ p` leIE~
Es~ p`aux` suhxy m`hI nUM, auhny Epxy jI c D` leIE~
Gr dr sB auhny KoieE` sU, ip@Cy C@f E`ieE` do KxIE~
lV ky suhxy s@jx` n`l, hux s`fI E@K vI roNdI ey
hor ikqy v`h c@ld` nhIN, ro Doxy ipE`r dy DoNdI ey
ro ky w`r mn`aux` eyN,hux E@KIE~ m`hI dIE~ bxIE~
EVIA E@K roNdI ey duK c, ieh kdI n` rovy suK c
kdI r@j r@j E@QrU vgdy ny, pr kdI roNdI ey cu@p c
suK kdI s`Q nhIN idMdy, duK s`Q inB`aux nUM bxIE~
myr` w`r mdIny vsd` ey, myr` h`l vyK ky hsd` ey
myr` idl E@K dy vs ho kyy, m`hI dy ipE`r c n@cd` ey
mn~, n@c m`hI dy ipE`r ivc, n@c n@c mc` dy rxIE~
imMnq~ kr~ v`sqy p`v~, E@K d` ieSk n` kirA koeI
drd ijgr d` idl nUM K~d`, mYN jdoN s@jx dI hoeI
ro ro ky v`sqy p`v~ mYN, ieh sDr~ ieSk n`l CxIE~
krm Drm d` m`x n` krn~, j`x smyN koeI n`l n` j`vy
lok C@f prlok inB`vy, s@Kxy ipE`r dI rIs n` p`vy
jdoN vHrd` ey hV ilE` dyvy, muV muV ifgx n` kxIE~
E@K d` ieSk nhIN sox idMd`, s`rI r`q jg`eI r@Kd` ey
j`g j`g ky r`q~ lMGdIE~, n` suxd` n` kuJ d@sd` ey
kjl` p`aux` Bu@l igE`, jdoN E@KIE~ m`hI dIE~ bxIE~
46
idl dI mrz
hovy idl dI ibm`rI, jdoN idl byq`b huMd` ey
vYd mrz n` j`xy, pRym iehd` iel`j huMd` ey
koeI iksy nUM jrdI nhIN, koeI iksy leI mrdI nhIN
b`hroN hor EMdroN hor hox, koeI ie@Qy hmdrdI nhIN
j@g m`rd` ey q`Hny, sux sux jIEV` Kr`b huMd` ey
mYN imMnq~ krdI qyrIE~, s@jx` Erz~ sux lY myrIE~
jnm jnm d` n`q` s`f`, Es~ E`s~ r@KIE~ qyrIE~
ipCly jnm dI K@tI d`, m`hI r@Kd` ihs`b huMd` ey
ipE`r muh@bq idl qoN hovy, r`h idl~ d` r`hI hovy
ru@isE` w`r nhIN mMnd`, jy pRIq n` p`eI duh`eI hovy
iK@c pRym dI itkx n` dyvy, m`hI b`JoN jI byq`b huMd` ey
mYN sohxI qUM myr` m`hI, qyry ijh` koeI j@g ivc n`hIN
koeI n` myr` qyry b`JoN, p` ky vyK leI j@g c duh`eI
r`qIN j`x` r`qIN E`aux`, r`h GVy nUM BI w`d huMd` ey
g`eId` nhIN lok~ c`rI, ho j`ey m`hI n`l ipE`r
ijhd` m`hI v@l ho j`vy, auhd` ho j`ey byV` p`r
ipE`r E`d ipE`r EMq, ieho j@g d` E`Z`z huMd` ey
n` s`QoN nYx cur` EiVE`, qyry dr dy Es~ iBK`rI
nYx iml` ky nzr cur` ky, dy igE` ihjr ibm`rI
jI nhIN lgd` k@lI d`, qyry b`JoN jIEV` Kr`b huMd` ey
47
ipE`r dI sONh
m`hI rIJ~ n`l Es~, E@K~ qyry n`l l`eIE~
qYnUM myrI sONNh l@gy, m`hI dvIN n` jud`eIE~
C@f ky n`q` dunIE~ d`, Es~ E@K qyry n`l l`eI
myr` m`hI ieMn~ suhx`, auhny k@jly dI k`lK l`eI
w`r myry nUM nzr n` l`vIN, r@b koloN mMgIE~ duE`eIE~
jy koeI cMn dI ^br sux`vy, mYN Juk Juk kr~ sl`m~
lIk~ l` l` h`l sux`v~, ipE`r dIE~ ilK~ kl`m~
mYN ^Yr mn`v~ Folx dI, myrI kivq` dvy gv`hIE~
pq` sq` jy koeI d@sy, qYnUM ipE`r d` G@l~ snyh`
qUM hI myr` r@b vy EiVE`, koeI hor n` qyry ijh`
koTy cVH ky k`g auV`v~, mYN w`d c CoeIE~ p`eIE~
myry mn ivc s@jx` vy, pRIq pIE` imlx dI j`gI
mYN cUlIE` C@f~ pRym dIE~, jy E`x imly vfB`gI
v`r~ sDr~ ipE`r dIE~, mYN idl c r@K Cup`eIE~
s`nUM dunIE~ Bu@l geI, jdoN icxg pRIq dI j`gI
n` w`r imly n` nyh C@fy, ho geI idl dI brb`dI
r@K lY l`j inm`xI dI, m`hI l` ky Es~ inB`eIE~
sUrq auhdI mn c vsdI, pr w`r n` nYx iml`vy
r`q~ nUM itkx nhIN idMd`, mYnUM su@qI nUM E`x jg`vy
E` iml myry Fol` vy, hux J@lIE~ n` j`x jud`eIE~
jdoN w`d s@jx qyrI E`vy, nYx~ nUM cVH E`vy srUr
guMm suMm ho ky rih j`v~, m`hI vsd` plkoN dUr
E` iml myry im@qr ipE`ry, ikauN E@KIE~ qrs`eIE~
48
ru@s j`vy m`hI
Pbd` nhIN rox` Dox`, p` ky ipE`r vy
ru@s igE` m`hI, muV hovyNgI KuE`r vy
ijhny p` ilE` ipE`r, auhnUM Bu@ly Gr b`r
auhdy ic@q ivc vsy, bxy ijhV` auhd` w`r
idl Kus Kus j`vy, ho j`ey m`hI d` ibm`r vy
ipE`r p`aux` bV` sOK`, pr inB`aux` EOK` ey
lhU cUsy ibn` zKm, iehd` drd EnoK` ey
bYNs, iF@l` ijh` qIr, lMGy n` ijgr p`r vy
ieSk idl dI ib`mrI, Cup Cup rovy krm~ m`rI
iehd` hovy n` iel`j , sd` krdI rhy KuE`rI
Gux v~g ijgr K`vy, kry zr` n` iezh`r vy
ipE`r m`hI n`l p` ky, q@qI ny w`r bx`ieE`
auhd` ru@s igE` m`hI, auhnUM p@qxI rul`ieE`
n@c n@c w`r mn` EVIey, hosI sIn~ TMF` T`r vy
hux lgd` n` ic@q, ipE`r m`hI n`l p` ky
E`vy idl nUM qs@lI, suhxy w`r nUM mn` ky
bYNs, mMn j`vy w`r, qyr` ho j`aU byV` p`r vy
49
nYx cur` ky
n` s`QoN nYx cur` EVIey, Kud vyK lY h`l dIv`ny d`
Cup Cup ky qIr cl`Agy, nhIN imtx` d`g inS`ny d`
G`wl qy qUM kr id@q`, ikvyN vyKyNgI qVPd` w`r nI
pRym qIr ijhV` K` igE`, qVPyg` ibn~ qkr`r nI
qyry sIny drd ikvyN hovy , jdoN DVky idl byg`ny d`
iksy mz` E`vy w`r`ny coN, iksy mz` E`vy Ksm`ny coN
iF@l` ijh` qIr jo C@f idMdy, kI lYx` aunH~ inS`ny qoN
mz` lYNdy G`wl krky auh, lhU vgd` vyK dIv`ny d`
jdoN w`r sunyh` G@l dyvy, idl rovy E@K n` ro skdI
E@QrU B`vyN nhIN vgdy, pr E@K v@K nhIN ho skdI
s`fy n`l nYx iml` s`kI, s`nUM c` nhIN pYm`ny d`
ijhd` idl zKmIN ho j`vy, lhU ijgr ivc vgd` ey
n` s`h E`vy n` dm inkly, mrn~ nhIN cMg` lgd` ey
jdoN nS` ieSk d` cVH j`vy, r`h Bu@l j`vy mYK`ny d`
Epx` j`x ky l`eI ey, qyry k@c dI nhIN prv`h s`nUM
qUM w`r qUM ipE`r myr`, zr` ieSk d` r`z smJ` s`nUM
husn vK` ky nYx iml` ky, idl lu@t lY w`r dIv`ny d`
50
ipE`r v`j~ m`ry
E` j` muKV` vK` dy, m`hI myry mIq ipE`ry
qYnUM E@KIE~ aufIkdIE~, ipE`r v`j~ m`ry
ipE`r qyry c KoeI KoeI, s@eIA Kbr ilE`vo koeI
imMnq~ kr~ v`sqy p`v~, h@Q joV kr~ ErjoeI
hor Es~ kuJ suJd` nhIN, ijauNdI qyrI pRIq sh`ry
qyrI w`d bhuq qVP`vy, suPny c r`qIN E`x jg`vy
E@K KulHy suPn` mu@k j`ey, myr` m`hI nzr n` E`vy
suPny c peI imMnq~ krdI, n` j` myry mIq ipE`ry
l@gI ieho ijhI lgn, ho geI ipE`r c mgn
qyry gIq iqRMjx` ivc g`v~, mn`v~ ipE`r dy Sgn
ienH~ gIq~ dy ibrhy c, idl suhxy w`r nUM puk`ry
qUM E`vyN mYN ^Yr mn`v~, sjdy kr kr qYnUM mn`v~
qUM E`KyN mYN n` bol~, plk~ coN idl d` h`l sux`v~
l@K l@K Sukr mn`v~ s@eIA, E`ey myry mIq ipE`ry
jI krd` qYnUUM q@kdI j`v~, qYnUM Epxy jI c vs`v~
Juk Juk in@q kr~ jodVI, qyrI crn DUV bx j`v~
bYNs dy idl c vsd` rih, myry m`hI mIq ipE`ry
51
pY gey ivCoVy
iB@jy cunrI dy lV, jdoN m`hI ny E@K~ ny moVIE~
koeI d@sy n` ksUr, E`py l` ky E`py qoVIE~
qYnUM cyqy kr kr cMn~, s`fI fulHdI ey E@K
ijhVI l@K dI sI k@lH, E@j ho geI ey k@K
Es~ hoey iek imk, q`r~ idl~ dIE~ joVIE~
qyrI w`d c m`hI, mYnUM nINd nhIN E`auNdI
Q@k l@g j`vy E@K, E` ky suPny jg`auNdI
m`hI su@t igE` Q@ly, c`VH ieSk dI pOVIE~
ipE`r s`fy n`l p` ky, auhny kIqI ey EKIr
E`Ky s@do mYnUM r~J`, nI mYnUM E`Kd` ey hIr
E`p bx ky vcol`, auhny iml`eI s`fI joVIE~
myry m`hI qyry b`JoN, hux s`fI b@JdI n` DIr
qUM q^q hz`ry d` r~J`, qUM hI myr` mIr pIr
bIqy s`rI s`rI r`q, g@l~ kr QoVI QoVIE~
qyrI sUrq mn c vsdI, n` E`auNdI n` j~dI
nYx iml` ky nYx cur` ky, ipE`r krn nUM kihMdI
bYNs, auhnUM ic@q c vs` lY, jy cVHn` ey pOVIE~
qyr` n~ lb~ qy vsd`, cyqy krn dI bx geI E`dq
krm Drm koeI hor nhIN, ieho pUj` ieho ieb`dq
bYNs, mn c r@K auhnUM, E`py sDr~ mn`aux loVHIE~
52
Sgn~ d` c`
folI cVHn d` c` EiVE`, lY ky E` j` kh`r
myrI j`n bx mihm`n, E` p` Sgn~ d` h`r
mn c q~G imlx dI, m`hI kr~ aufIk~ qyrIE~
E@j myry m`hI Gr E`aux`, aumMg~ GxI GnyrIE~
mn dIE~ mn c r@K ky, cMn~ kr~ qyr` ieMqz`r
s`f` jI bykr`r hoieE`, l` ky byprv`h dy n`l
jy imly q~ bYT sux`v~, auhnUM Epxy idl d` h`l
DV DV myr` jI DVky, qyry ipE`r c hoeI ibm`r
myry idl dy iSkvy kihMdy, im@qr Es`fy dUr vsyNdy
r`h c B`eI mu@l~ bYTy, s`f` r`h rok ky bihMdy
imlx` im@qr ipE`ry nUM, auh krdy bhuq KuE`r
bxy iBK`rI JolI K`lI, m`hI, bxky E`ey sv`lI
B` ipE`r dI ijgr s`VdI, cMn~, moVIN n` K`lI
byVI nhIN koeI q@ul` nhIN, b~h PV ky kr dy p`r
imlx` ivCVy w`r nUM, m`JI n`l kr~ qkkr`r
c@j nhIN koeI E`c`r nhIN, pr j`x` s`gr p`r
qyry h@Q s`fI for vy EiVE`, fu@bdI nUM l` dy p`r
53
myry mIq
r`m n`m EimRq rs nIk`, rsn` r`m rvIjY
myry B`eI mIq, mohy r`m n`m rs dIjY
qUM d`q` mYN mMgq`, krm Drm n` j`x`
m`ieE` ny jI moh ilE`, mYN mskIn EMW`x`
imhr~ kr dy d`iqE`, jy mn sbr krIjY
EOgx~ dI BrI mYN iPr~, qUM inrgux myry d`q`
bykrm~ qy krm kr, mYN imMnq~ kr~ ivD`q`
nYx~ n`l nYx iml` ky, m`hI nYx nIr hr lIjY
nyh qyry n`l l` ky, mYN rul geI v`kx k@K~
jy myr` suhx` mMn j`vy, mYN Sukr mn`v~ l@K~
m`hI myry mn c visE`, rsk rsk mn BIjY
qyry b`JoN myry m`hI, hux ic@q nhIN lgd` myr`
j`g ieSk d` l` m`hI, jy bYNs bx j`ey qyr`
nYx iml` ky ipE`r jq` ky, myr` mn hr lIjY
mYN c`ry kMuf~ B`l Q@kI, j@g c koeI nhIN myr`
myry ic@q nUM cYn nhIN E`aux`, jy p`ieE` n` Pyr`
imhr kro myry pR`xn`Q, moih crn DUV muK dIjY
pRym rs c EYsI KoeI, lgn pIE` imlx dI l`gI
Juk Juk Sgn mn`v~ s@eIA, jy E`x imlY bfB`gI
s@jx myry B`eI mIq, E` gl iml ipE`r krIjY
54
m`hI puk`rd`
w`r dy Gr r@b vsy, Byd qyry ieqb`r d`
jy p` lvy ipE`r, ic@q m`hI nUM puk`rd`
p` lY m`hI n`l ipE`r, auho r@b auho w`r
EVIey l` ky inB`vIN, pUry kryg` iekr`r
qyry ipE`r dy ihjr, m`hI duKVy sh`rd`
ipE`r m`hI n`l p`, jy j`x` auhdy r`h
idloN m`hI m`hI E`K, iksy bol n` sux`
qyry ip@Cy B@j` E`vy, auh Bu@K` qyry ipE`r d`
Drm~ qoN dUr vsd`, B`eIE~ nUM kuJ nhIN d@sd`
Epx` mn Koj zr`, m`hI qyry idl ivc vsd`
ipE`r dI mUrq bx j`, imly dr srk`r d`
jy quM auhd` bx j`vyN, auh BI qyr` bx j`sI
qyry n`l ipE`r p` ky, kr dyvyg` bMd Kl`sI
mn c J`qI m`r zr`, idl w`r nUM puk`rd`
w`r r@b d` vcol`, aunH~ c Prk n` k`eI
l@g lV w`r dy j` ky, gRMQ p`auNd` duh`eI
bYNs w`r nUM mn` lY, poK` lY ky ipE`r d`
55
E`p imt` ky
ijauNdy mrn~ is@K lY, mn m`r ky mirE` j~d` ey
Epx` E`p imt` ky hI, Bvs`gr qirE` j~d` ey
E@j d` JgV` mu@k j`vy, k@lH nUM iPr nYx iml` lYx`
p` ky k@jl` nYx~ ivc, iPr E@lHV~ nUM j`l Ps` lYx`
iml ky hI E@K JukdI ey, qYnUM bYNs inm`x` kihMd` ey
j`x vyly koeI s`Q n` c@ly, rih j`x` k@lm k@ly
jo km`eyNg` auho K`eyNg`, qyr` Eml qyry n`l c@ly
cyqy kr kr m`hI nUM, ieSk c kiVHE` j~d` ey
EVIey, mn c vs` lY m`hI nUM, EijhI bx` lY E`dq
ipE`r hI pUj` jp qp sMjm, ieho auhdI ieb`dq
idl c ipE`r dI SmH~ jl` ky, ms`l c siVE` j~d` ey
qUM r@b auh BI r@b ey, auhny ipE`r c s`ijE` j@g ey
ij@Qy vyK~ qUM ipE` idsd`, qUM dunIE~, qyr` s`r` j@g ey
E@K KolH nz`r` vyK lY, m`hI ipE`r krn nUM kihMd` ey
jo jMimE~ auhny mr j`x`, rihx` nhIN koeI r`j` r`x`
hux ciVHE` pl nUM Fl j`x`, k`hnUM kryN husn d` m`x`
myrI myrI sB koeI krd`, koeI n`l nhIN lY ky j~d` ey
jMm ky mrn~ mr ky jMmx`, ieh s`ry jg dIE~ rIq~
jy ies duK coN inklx` c`hyN, p` lY m`hI n`l pRIq~
jdoN m`hI dI w`d sqOx l@gy, Epx` E`p imt j~d` ey
56
n@cdI rvH~
E` ky s`hmxy bYT` rih, jI krd` qYnUM q@kdI rvH~
n@c n@c h`l byh`l kr~, q@kdI rvH~ n`ly n@cdI rvH~
dId d` s`nUM c` EiVE`, qUM s`fy ivhVy E` EiVE`
nYx~ n`l nYx iml` ky, qUM s`f` idl prc` EiVE`
h@Q sur`hI PV lY s`kIE`, mY dy sh`ry n@cdI rvH~
qUM hI myr` ikbl` k`b`, qUM hI eyN s`f` hrmMdr
s`fy idl qy j`dU kr ky, qUM vs igE` idl EMdr
m`hI s`hmxy E` j`vyN, Srm` ky qYQoN n@sdI rvH~
qYnUM vyK ky n@cx` ey, ieh bx geI s`fI E`dq
mYN n@c~ qUM cyqy E`vyN, cMn~ ieho qyrI ieb`dq
plk~ dy bUhy qy Klo j`, vyK vyK qYnUM n@cdI rvH~
Es~ n@cx` n` E`vy, n@cx d` c@j isK` EiVE`
n@c n@c h`l byh`l hov~, ieMW J~jr Cxk` EiVE`
vyK vyK qYnUM n@c~, n`ly d@b d@b p@b r@KdI rvH~
cyqy kr Epxy m`hI nUM, myr` qn n@cy n`ly mn n@cy
n@cx E`dq bxI ieb`dq, n@cx` h`l idl~ d` d@sy
E` vV ivhVy myry vy, qYnUM h`l ijgr d` d@sdI rvH~
57
m`r~ pYNdIE~
mqy Bu@l j`vyN, j`x vyly huMd` ey ihs`b vy
m`r~ pYNdIE~ bhuq, n`ly krn Kr`b vy
E` ky pR`huxc`rI, ieQy ipE`r p` ilE`
jo vI h@Q E`ieE`, auh nUM E`px` bx` ilE`
corI corI BryN boJy, n`ly EKv`vyN s`D vy
p` ky j@g ivc ipE`r, Bu@ly kOl qy kr`r
Bu@l gey kIqy v`Dy, j`x vyly hovyNg` KuE`r
ijhVy qoV n` inB`aux, Pu@tdy aunH~ dy B`g vy
Ko ky DMidE~ c ie@Qy, pey iPrn m`ry m`ry
cyqy kdI vI n` E`vy, imly s`h vI auD`ry
irx dy ky j`x` pYNd`, sxy mUl qy ivE`j vy
jo qUM n`l lY ky j`x`, E@j As nUM km` lY
jo iksy n` duK`aux, Eijhy Eml bx` lY
vyKy j~dy ny Eml, jdoN huMd` ey ihs`b vy
E@j E`ieE` k@lH j`x`, ieh j@g dI ey rIq
qYnUM Bu@l igE` r@b, p` leI j@g n`l pRIq
bYNs, jdoN mu@k igE` qyl, buJ j`xgy cr`g vy
58
pRym rs
ieSk mj`zI j@g krd`, ieSk hkIkI hor
pRym d` rs pI EVIey, iv@sr j`x rs hor
koeI nm`z koeI p`T pVHy, kml` hoieE` jgq
pRym rs ijhnUM E`aux l@gy, auh bx j`vy Bgq
ieh q~ mn dI h`lq ey, b`kI sB DMdy hor
lgn pRym dI l@g j`vy, E`vy m`hI dI w`d
m`hI s`hmxy n` hovy, iPr l@g j`vy vYr`g
iPr m`hI m`hI hox l@gy, Bu@l j`x duK hor
mu@l~ igE`nI dovyN K`lI, jy sux ky rs n` E`vy
ijhnUM rs ipE`r d` E`vy, auh s`D bx j`vy
kr aunH~ d` sMg EVIey, bx j`vyN cor qoN mor
mn hT kr m`ryN k`m, ijaux` qyr` kry hr`m
sB kuJ E`py Bu@l j`vy, jy m`hI ivc rhy iDE`n
k`m krm p`p jy huMd`, huMdI n` dunIE~ l@K kroV
bycYnI kdI n` C@fy KihV`, loB moh d` DMd` BYV`
pRym rs c mn aulJ` lY, E`py C@f j`xgy KihV`
mn itk`aux` r@b mn`aux`, p`T pVHn kuJ hor
do dI duEYq C@f ky EVIey, r@K ie@k v@l iDE`n
krm Drm ik@q` j@g d`, ieho BgqI ieho igE`n
ie@k dI bx ky rih j` EVIey, bx j`vyN horo hor
auh ie@k auhd` ibrd ie@k, sd` r@K auhnUM ic@q
cyqy kr Epxy m`hI nUM, ho j` auhdy n`l iek imk
ieho igE`n bYNs ieho iDE`n, krm Drm sB cor
59
s`kI A s`kI
s`kI myry s`kI, Es~ ipE`r d` sbk pVH` dy
nYx~ n`l nYx iml` ky, ieSky d` nS` cVH` dy
jdoN w`d m`hI dI E`vy,idl qVPy auhdy ipE`r nUMM
byvsI c mn Bry auV`n~ ,iPry lBd` Epxy w`r nUM
byKudI d` nS` cVH` ky ,ibn~ pr~ dy Es~ auV` dy
s`kI qyry mY^`ny c ,koeI kmIN nhIN Sr`b dI
nYx~ n`l nYx iml` s`fy ,mu@k j`vy J`k Sb`b dI
nS` jo qyry nYx~ ivc ,ibn pIiqE~ Es~ cVH` dy
imlx qy mYN qYnUM E`v~ ,mY d` qy iek bh`n` ey
qUM E`iSk mYN m`SUk qyrI ,Es~ krn` Ksm`n` ey
jo CuipE` qyrI plk~ c ,cu@k pVd` Es~ vK` dy
qUM w`r qy myr` ipE`r eyN ,qyr` s`fy n`l w`r`n`
mYN hIr slytI qUM r~Jx jogI, qyry b`JoN j@g vIr`n`
ipl`ey j` ipl`ey j` ,s`fI idl dI lgI buJ` dy
mYN irMd ,qUM KuE`b auhd` ,qUM sur`hI mYN Sb`b auhd`
qUM ic@TI gly kbUqr dy , KuE`b c mYN juE`b auhd`
cMn~, nYx` n`l nYx iml` ky ,bYNs d` idl bihl` dy
60
hox` so hoey
Epxy mn v@l vyK zr`, qYQoN bur` nhIN koey
auhdI rz` c rih r`zI, iPr jo hox` so hoey
jo kuJ ies dunIE~ qy vrqy, sB kuJ E`py krd`
myrI mYN d` m`x kryN qUM, zr` nhIN r@b qoN frd`
qYnUM smJ zr` n` E`eI, Kud sB kuJ r@Ky lkoey
Epx` r`z smJ` dy m`hI, ikauN nhIN mYnUM d@sd`
jMmx vyly l@K d` sI, mYN hux irh` nhIN k@K d`
jMmx mrn~ qd mu@kx`, jy ijauNdy mrn` hoey
E`py m@k` ikbl` k`b`, E`py k`zI E`py h`jI
ndI n`v sMjogI myl`, E`py bx ky bihMd` m`JI
E`py pIr pYgMbr E`py, E`py qn mn ivc smoeyy
s`gr s`ihl sB kuJ E`py, dIn Drm BI E`py
sUrj ikrn dI lo svyry, r`qI cMn c`nxI E`py
KulHy ikq`b hovy ihs`b, r`j` rMk EMg sMg hoey
m`ieE` mmq` c Ps` ky, bx`ey BYx Br` qy m`py
DIE~ pu@qr moh d` PMD`, jMmx mrn dy sB isE`py
kI E`Ky ikhnUM kUk sux`vy, bYNs, qyrI suxy n` koey
EOsIE~ p`v~ k`g auV`v~, k`gz~ qy m`r~ lIk~
p`v~ duh`eI E` j` m`hI, mYN qyrIE~ kr~ aufIk~
mYN koTy cVH cVH r`h q@kdI, m`hI E` j` loey loey
jo jMimE~ so mrn~, iek idn sBn` ny tur j`x`
EYvyN myrI myrI krd`, rihx` nhIN koeI r`j` r`x`
KulHy ikq`by E`py hovy ihs`b, sv`l kry n` koey
nIv~ ho ky c@l EiVE`, jy qUM Byd KolHx` idl d`
nIv~ ho ky c@ly ph`VoN, nIr s`gr c j` imld`
BUq pRyq E`K GroN k@Fdy, j`x smyN mIq n` koey
nYx Juk` ky ipE`r jq` ky, w`r mn` gq hoey
jy mYN bury kMm n` krd`, iPr qyrI loV n` huMdI
n` Ekl qy pVd` pYNd`, n` l@BxI pYNdI kuMjI
cMg` mMd` in@KV j`vy, jdoN bhIN KulHy duK hoey
61
h@Q n` p@ly
suPny ijh` sMs`r hY, hux K@t lY n`l jo c@ly
E@K K@ulHI suPn` mu@k igE`, irh` kuJ h@Q n` p@ly
ijhVI pl nUM aufIkd` eyN, auh pl nhIN E`auxI
ijhVI k@lH nUM aufIkd` eyN, auh BI nhIN E`auxI
mn dy vlvly nhIN mu@kdy, EYvyN m`rI j`vyN t@ly
suPn` ieh sMs`r hY, sB ny suPn` lYx ie@Qy E`aux`
mdhoSI c v`Hdy ho j~dy, E@K KulHI kuJ nhIN iQE`aux`
bykdr~ dy j@g c E` ky, bYNs bysmJI ivc tur c@ly
j@g suPny nUM s@c j`x ky, Es~ s`rI aumr guE` id@qI
krm Drm inB`aux v`sqy, Es~ s`rI izMdgI l` id@qI
j`x smyN sB s`Q C@f gey, Es~ rih gey k@lm k@ly
j@g b`zIgr dI b`zI ey, ies b`zI d` Byd j`x lY
Koj ky Epxy mn mMdr nUM, E@gy j`x dI KyfH j`x lY
jo bIjyNg` auho v@Fx` pYx`, E@j K@t k@lH n`l c@ly
j@g coN kuJ n`l nhIN j~d`, n`l j~d` ey qyr` krm
EVIey kr m`hI m`hI m`hI, qyry mu@k j`xgy Brm
ieMn~ ipE`r vD` m`hI n`l, qYnUM Kud n`l lY c@ly
62
pRIq ipE`r
EYvyN E@lHVpxy c l`eI sI, s`nUM l@B igE` v@l pRIq~ d`
E@Qry ieSk dI fgr Ev@lI, r`h Bu@l igE` mMdr msIq~ d`
Fol` qYnUM E`px` j`x ky, E@KIE~ qyry n`l l`eIE~
zr` ku nzroN AlHy hovyN, mYN iPrdI v~g Sud`eIE~
lok l`j dy fr m`ry, Es~ C@ifE` s`Q SrIk~ d`
gurduE`ry zrUr j`v~, jy droN w`r dy ivhl imly
E@KIE~ vyKx qrsdIE~, jdoN m`hI n`l nYx imly
ieSk n` pu@Cy dIn Drm, pMD mu@ikE` rMk reIs~ d`
hux qyrI w`d sqONdI ey, hor Es~ kuJ B`auNd` nhIN
ic@TIE~ ilK qYnUM w`d kr~, hor Es~ kuJ E`auNd` nhIN
bYNs w`r nUM mn` lY, r`h Bu@l j`aU mMdr msIq~ d`
p` ky ipE`r qyry n`l m`hI, Bu@l geI w`d r@b dI
hux s`fy mn c qUM vsd`, tu@t geI ilh`z sB dI
dunIE~d`rI nhIN inBdI, r`h C@ifE` j@g dIE~ rIq~ d`
qrly k@F~ v`sqy p`v~, ieSk n` kirA koeI
Epx` sB kuJ Bu@l bYTI, mYN auhdy vrgI hoeI
dunIE~ qYnUM Drm~ coN l@By, r`h qyr` ipE`r pRIq~ d`
63
p`rauq`r`
ijhnUM lokIN ipE`r E`Kdy, Byd qyry idl d` ey
ipE`r ivc auhny j@g s`ijE`, iesy coN auh imld` ey
qYQON r@b dUr nhIN vsd`, vsd` idl dy EMdr ey
Cup Cup ky nz`ry vyKd` ey, ivcy p`ieE` mMdr ey
qyr` kIq` qYN c ilKd`, Byd j`xy hr idl d` ey
mn dI sP`eI krnI pYNdI, q~ j` ky idl itkd` ey
jy ipE`r iksy nUM ho j`vy, q~ mn m`hI qy ivkd` ey
kml nIr c m`r~ K` ky, ivc rsd` vsd` iKld` ey
jy r@b imld` n`Hqy Doqy, q~ imld` f@fUE~ m@CIE~ nUM
jy r@b imld` jqIE~ sqIE~, imld` Kusry K@sIE~ nUM
r@b imld` ey w`r mn` ky, Kud mr ky dr imld` ey
jy r@b imld` jMgl byly, q~ imld` Syr bGyirE~ nUM
m`r K`x auh ihrn jMgl dy, n`ly iq@qr btyirE~ nUM
bx ks`eI kr pRym km`eI, k@c nhIN iek iql d` ey
jy r@b imld` p`T pVHidE~, imld` igE`nI iDE`nIE~ nUM
auh bgl sm`D lg` ky bihMdy, q@kdy rihx jn`nIE~ nUM
p`T bx`ieE` Eml krn nUM, ibn Eml~ kuJ n` imld` ey
Drm krn prc`r r@b d`, pr sB ipE`r qoN frdy
poQI C@f ky kqyb pVHI j`, lihxyy nhIN idl~ dy krzy
krm Drm sB dunIE~ b`zI, auhd` Byd n` KulHd` ey
bYNs jy r@b nUM p`aux` c`huMnY, ipE`r iksy n`l p` lY
ipE`r p` ky w`r mn` lY, nIv~ ho ky E`p imt` lY
r@b ipE`r w`r nUM sONipE`, auh BydI auhdy idl d` ey
64
E@K~ l` ky
m`hI n`l E@K~ l` ky, idl d` kr`r Ko igE`
hux lgd` nhIN ic@q, pq` nhIN jI nUM kI ho igE`
jdoN E@K n`l imlI E@K, ho gey nYx~ dy kr`r
auhny s`f` mn hr il@q`, idl ho igE` ibm`r
auhd` n~ lb~ qy rihMd`, jIEVy d` cYn Ko igE`
hux imilE` idl~ d` r`hI, ijhny s`f` idl ij@q ilE`
kI K@itE` eI w`rI l` ky, ijhny dm dm dm iK@c ilE`
hux m`hI suPny c E`auNd` ey, auhny s`f` idl Koh ilE`
kI d@s~ mYN qYnUM nI EVIey, auh iml igE` r`h mdIny
idl n`l idl iml` auhny, c`nx kr id@q` nYx nbIny
m`hI tur igE` byVI qy cVH` ky, p@qx` qy idl Ko igE`
mYN nhIN myry p@ly kuJ nhIN, ilKx dI Es~ su@D nhIN
EYvyN mn dy GoVy dOVdy ny, pr skdI kuJ bu@J nhIN
kdI ieh soc~ kdI auh ilK~, jo hox` sI ho igE`
mMinE~ ik Es~ kuC nhIN, jI rhy hYN izMdgI sh`ry
w`d m`hI dI E`auNdI hY, iek idn l`eyg` ikn`ry
kr~ m`hI m`hI m`hI , jIEVy nUM m`hI ny Blo ilE`
c@j ieSk d` auhnUM E`vy, ijhd` w`r bu@kl c KylHy
ies jnm qoN kry irh`eI, Egly jnm dy k@ty Jmyly
bYNs ilKIE~ nhIN imtdIE~, jo iliKE` so ho igE`
65
idl kol rhyN
dUr vsyN idl kol rhyN, w`d kr~ r@j r@j vy
kI lYx` hux dunIE~ qoN, mn c vsd` r@b vy
bYTI mYN qyry dr qy, buJ`rq p`v~ imnq~ krky
kd hosI idd`r EiVE`, suE`l kr~ fr fr ky
s@jx` s`f` idl n` qoVIN, s`fy ivc bhuqy kj vy
E@KIE~ c kjl` kMnIN Jumky, Cxk vMX~ dy v@jdy
jy m`hI E` nYx iml`vy, mYN Juk Juk krdI sjdy
plk~ s`hmxy bih m`hI, qYnUM vyK lv~ mYN r@j ky
drd ieSk d` m`xk moqI, drd ieSk d` gihx`
idl d` rog nhIN d@sx`, qyry s`hmxy bYT ky rox`
h`r iSMg`r bx` ky mYN, qyr` idl qVP`aux` E@j vy
nYx cur` ky s`f` idl qVP`vyN, s`fy c kI kj vy
qyrI sUrq s`fy jI c vsdI, d@s E`vyNg` kd vy
auT` pVd` iml` nzr~, qyrI dId c s`fI h@j vy
lokI j`x mdIny l@Bx, myr` w`r idl~ c vsd` ey
qUM hI qUM hI krdI peI, ieho myry w`r d` sjd` ey
jI krd` qYnUM vyKI j`v~, qyry ivcoN idsd` ey r@b vy
66
w`r mn` EVIey
jy ipE`r dI b`zI l`auxI ey, idl qy k`bU p` EVIey
jy l` ky qoV inB`auxI ey, n@c n@c ky w`r mn` EVIey
kihMdy hs ky s@jx C@fIey, rhy iPr imlx dI E`s
idl rhy imlx nUM qVPd`, buJy n` idl dI ipE`s
suPinE~ c m`hI w`d E`vy, ieSk dyvy qVP` EVIey
m`hI nUM ip@Cy l`aux leI, idl cIr vK`aux` pYNd` ey
krz lY ky Es~ E`ey eyQy ,ieh krz cuk`aux` pYNd` ey
s`h vI qYnUM imly auD`ry ,hr s`h c auhnUM iDE` EVIey
hs ky imlx`,iml ky hsx`,ipE`r dIE~ ieh rIq~
iml ky ivCVn qoN fr lgdY,ikqy tu@t n` j`x pRIq~
jy suhx` ru@s ky tur j`vy, n` l@Qy eId d` c` EVIey
nYx~ n`l nYx EYvyN lV j~dy, w`rI l`auxI sOKI ey
ieSk lV`aux d` c` qYnUM, pr l` ky inB`auxI EOKI ey
bx ky K`k duE`ry dI, m`hI n`l l`f lf` EVIey
ijvyN s@sI punUM dI dosqI, ijvyN hIr r~Jx d` ipE`r
qyry k@c dI nhIN prv`h s`nUM, Es~ j`x` Jn~ dy p`r
l@gI muV n` tutsI, zr` ipE`r bYNs n`l p` EVIey
67
s@t klyjy
m`hI m`hI krdI j`h, qUM l` r@K ieho r@t nI
mn d` dIv` q~ jgx`, jy v@jy klyjy s@t nI
m`hI myry jI c vsd`, nI mYN krdI r~J` r~J`
r~Jx mYN c mYN r~Jx c, ipE`r doh~ d` s~J`
q`r idl~ dI iK@c lY E`eI, CyVU bixE~ j@t nI
auh myry ivc mYN auhdy ivc, hr SY c auh vsd` ey
Cup Cup ky nz`ry vyKd` ey, Byd iksy n` d@sd` ey
qUM BI auh qy mYN BI auh, pr sB kuJ auhdy vs nI
pl pl mYnUM m`hI idsd`, mYN ikhnUM E`K sux`v~
bYNs inm`xy mrz ieSk dI, ku@t cUrIE~ p`vy k`v~
sux vy k`v~ mYN qYnUM sux`v~, j` ky m`hI nUM d@s nI
mMidr qy gurduE`ry bx gey, ieh sB auhdy mY^`ny
koeI igrj` koeI msijd pUjy, imlx dy krn bh`ny
ieSk m`hI n`l ho j`vy, Drm d` kMm j`vy n@T nI
koTY cVH cVH dvyN duh`eI, mun`ry cVH cVH m`ryN kUk~
auhnUM sB kuJ sux j~d` ey, B`vyN m`r kMn c PUk~
r@b w`r dy ipE`r coN imld`, w`r m`SUk~ vs nI
ipE`r c auhny j@g s`ijE`, iesy c auh vsd`
ijhV` ipE`r dI b`zI l`vy, auhnUM auh r`h d@sd`
w`r bx` lY ipE`r jq` lY, w`r mn` n@c n@c nI
68
QoVy rih gey
m`hI C@f igE` E@KIE~ iml` ky, ivCoVy pY gey eI
iek idn Es~ BI tur j`x`, idn QoVy rih gey eI
E@KIE~ c E@KIE~ iml` ky, idl d` kr`r ho igE`
kuJ pq` hI n` l@g`, ikvyN, ikauN, ik@Qy, kI ho igE`
hux sMBl nhIN huMd`, E@KIE~ coN E@QrU bih gey eI
qVky pihr dy suPn` E`ieE`, m`hI ny l`f lf`ieE`
suPn` tu@itE` m`hI ru@isE`, kuJ BI nzr n` E`ieE`
hux kuJ BI cyqy nhIN E`auNd`, m`hI jo kuJ kih gey eI
suPinE~ qUM sulq`n hYN, myry m`hI d` myl kr`ieE`
s`fy nYx imly, iml ky Juky, hor BI ipE`r vD`ieE`
hux muV nhIN E`aux` m`hI ny, j~dI v`rI kih gey eI
E@KIE~ coN E@QrU vgdy ny, mn pY igE` vs ivc`r~ dy
m`hI plk~ c vsd` ey, pl cyqy E`auNdy kOl kr`r~ dy
drd J@ilE` nhIN j~d`, kuJ kih gey idl Fih gey eI
iq@Ky qIr cl` ky nYx~ dy, m`hI tur igE` prdys nUM
mn c`ry vMny ipE` auVd`, q@ky kdI isE`l kdI kyc nUM
sIs Juk`ieE` nhIN auTd`, jo dr m`hI dy Fih gey eI
suPn` ieh sMs`r hY, E@j K@t lY k@lH n`l jo qyry c@ly
E@K KulH geI suPn` mu@k igE`, irh` kuJ n` bYNs dy p@ly
hr koeI aunH~ ip@Cy j~d`, ijhVy m`hI m`hI kih gey eI
69
j@g suPn`
suPn` ijauN sMs`r hY, K@t n`l qyry jo c@ly
E@K KulHI suPn` igE`, irh` kuJ n` qyry p@ly
myrI myrI kr aumr ibh`jI, mr mr boJy Brd`
m`ryN T@gIE~ kryN corIE~, qUM iksy koloN n` frd`
auh qyry krm v@l vyKd`, jo K@itE` p`eyg` p@ly
sB b`zIgr dI b`zI ey, s`r` j@g KylH qm`S`
qUM BI EpxI iksmq Ejm`, KyfH lY s`r p`s`
h`x l`B dy JgVy EVIey, kdI auqy kdI Q@ly
ipCly pihry suPn` E`ieE`, m`hI ny gl l`ieE`
E@K KulHI qy m`hI Ko igE`, EYvYN idl DVk`ieE`
kdI suPny s@c nhIN huMdy, hux rih gey k@lm k@ly
bMidE`, ies jnm coN K@t lY, n`l qyry jo c@ly
ie@Qy koeI sd` nhIN itkd`, sB bury B`vyN Bly
h@Q c kuJ nhIN E@gy pq` nhIN, kI pYx` ey p@ly
ipE`r c auhny j@g bx`ieE`, iesy c auh vsd`
w`r bx` lY ipE`r p` lY, r@K mihbUb` v`l` qkv`
bYNs iksy d` bx j`vyN, q~ suhx` w`r qyry n`l c@ly
70
mihiPl
mihbUb dy mY^`ny c, irMd drd dy m`ry E`auNdy ny
idl dy ky k`iql nYx~ nUM, gm K@t ky idl Ko j~dy ny
dr dr qYnUM iPr~ B`ldI, Es~ Bu@Ky qyry ipE`r dy
pIRq idl nUM iK@c lY E`eI, m`hI bUhy KolH duE`r dy
idl qVPy qYnUM vyKx nUM, mYnUM qyry suPny E`auNdy ny
qyry ijh` mYnUM hor n` koeI, qUM myr` mYN qyrI hoeI
ht` prd` iml` nzr~, qyry b`JoN imly n` FoeI
EVIey, bx ^`k duE`ry dI, qyry w`r bul`auNdy ny
SOk nhIN mYnUM c`k bxn d`, qUM s`f` dIn iem`n
qyry b`JoN pl nhIN lMGd`, kr s`fy qy Eihs`n
qyr` s`f` Prk n` k`eI, idl E`py myl kr`auNdy ny
bhuq icr~ qoN ivCVy s~, s`fI ipCly jnm dI joVI
m`py C@f mYN l@gI lV qyry, m`hI hux n` K`lI moVIN
bYNs qyry bx ky rihx`, E`s`r nzr ieMW E`auNdy nyy
ijhV` s`fy idl c vsd`, suhxy dy mYN sdky j`v~
jy ikqy suhx` iml j`vy, auhnUM idl d` h`l sux`v~
hux muKVy d` nz`r` lYx` ey, s`fy Erm`n sqONdy ny
71
cyqy kirE` kryNgI
ru@K ipE`r d` l` ky, iksy E`px` bx` ky
p`l poisE` kryNgI, p`xI hMJUE~ d` l` ky
cyqy kirE` kryNgI auhnUM, ro ro ky
ipE`r idl dI ibm`rI , tu@ty aumr n` s`rI
idl r@t l`eI j`vy ,j`v~ s@jx` dy bilh`rI
ieh Cupy n` Cup`ieE~ ,B`vyN r@K leIN lko ky
jdoN w`d auhdI E`vy ,hovy im@T` ijh` drd
vYd mrz kI j`xy , n` ieh grm n` srd
zKm nzr nhIN E`auNdy, kI l@BU b`hroN Do ky
cMn ,rYx nUM isK`vy ,auhnUM iK@c ky ilE`vy
ic@q lgd` n` auhd`, cYn idl nUM n` E`vy
ckorI v~g idl auVy, m`l` ipE`r dI pro ky
kr m`hI n`l ipE`r, auh qyr` idld`r
auhd` idl DVk` dy, bx j`vy qyr` w`r
bYNs, idl cIr ky vK` dy, kI lYx` ey ro ky
72
l`r` l` ky
kI K@itE` E@KIE~ iml` ky, idl d` kr`r lY igE`
C@f igE` k@lI nUM l`r` l` ky, ijMdVI c nHyr pY igE`
tur igE` f`cI qy cVH kyy, aumr~ d` rox dy igE`
qYnUM m`s` qrs n` E`ieE`, su@qI C@f r`h pY igE`
ik@Qy B`l~ qYnUM puMnx~, qUM s@sIey d` cYn lY igE`
qUM d`g ieSk nUM l` igE`, ipE`r nUM kh`xI j`x ky
c@j E`ieE` n` E@lHVpxy mYnUM, imldy n` muV h`x dy
BuMn C@ifE` Ql~ dI ryq p` ky, duKVy ijgr sih igE`
qyry b`JoN hux lgd` n` ic@q, m`hI qUM hI myr` im@q
k`ilE` k`v~ qYnUM cUrI p`v~, jy imt` dyN s`fI iv@Q
ikhnUM idl d` h`l sux`v~, s`fy qy kihr pY igE`
E` j` myry m`hI E` j`, r`h q@k q@k E@KIE~ p@kIE~
qUM B`vyN Bu@l igE` s`nUMM, Es~ imlx dIE~ E`s~ r@KIE~
bYNs mMn ik n` mMn, qYnUM vI m`hI dy b`JoN nHyr pY igE`
Es~ qyrI w`d sqONdI ey, hux k@ilE~ bYT ruE`auNdI ey
suPny c m`hI E`x jg`vy, iek dm E@K KulH j~dI ey
AHly ho ky plk~ qoN, j~dy j~dy idl d` kr`r lY igE`
73
bykr`rI
s@jx` vy mYN dunIE~ nUM C@f, E@KIE~ qyry n`l l`eIE~
ik@Qy tur igE` qyr` m`hI, pu@Cx sKIE~ qy Brj`eIE~
lIVy p`ty J`t` iKlirE`, mYN p`auNdI iPr~ duh`eIE~
s@jx` d` pY igE` ivCoV`, mYN iPrdI v~g Sud`eIE~
tur igE` q@qI nUM l`r` l` ky, tu@ty idl nUM qVP` ky
pr, j~d` hoieE` d@s n` igE`
vjh pq` n` sz` pq` n`, l` bYTI ipE`r dI b`zI
ij@Qy E`py k`ql E`py k`zI, auQy kOx suxyg` s`fI
E@KIE~ iml ky Juk geIE~, idl s`f` vs n` irh`
Kbr nhIN k@lH kI hox`, E@j idl nUM r`zI kr lY
E@g l` ky ivc EMg`r~ dy, iehdI brb`dI kr lY
E@j mu@l~ k`zI idMdy m@q~, k@lH iksy kuJ n` ikh`
qyry l`irE~ dy ip@Cy l@g, mYN bx geI PkIr
m`hI j`n k@F leI qUM myrI, tu@tI h@Q dI lkIr
myrI iK@c leI j`n, auhny j~dy vyly kuJ n` ikh`
jy qUM C@f ky j`x` sI, k`hnUM ipE`r c E@K iml`eI
k@lH myrI myrI krd` sYN, E@j tur igE` dy ky jud`eI
s`f` lY igE` cYn cur` ky, qyr` kuJ Gs n` igE`
peI qVP~ v~g bbIhy dy, vy mYN k@K~ v`kx rul geI
s`fIE~ Bu@l~ b^S m`hI, muE`P kr s`fI suxI khI
ikauN E`v`z nhIN idMd`, ikvyN imlyNg` d@s n` igE`
kuJ s`fI sux kuJ EpxI kih, ikauN juE`b nhIN idMd`
jy kol bihx qoN fr lgd`, KuE`b c ikauN nhIN kihMd`
ilK id@qI jo idl ny E`KI, bYNs qyr` idl vs n` irh`
s@jx` jy qUM s`fy ivhVy E`vyN, qYnUM idl d` h`l sux`v~
mYN Q@k geI h`r iSMg`r bx`, in@q EOsIE~ p`eIE~ k`v~
kd hosI idd`r vy EiVE`, idl l@K d` sI k@K n` irh`
74
lV PV lY
PV lY lV m`hI d`, ijhd` s`r` j@g suhixE~
auho msijd auho mMidr, auho qyr` r@b suhixE~
auho r@b auho w`r, ahd` auhdy n`l ipE`r
w`r r@b d` vcol`, kIq` auhdy n`l iekr`r
imld` n` auhdy b`JoN ,B`vy g`h lY j@g suhixE~
p` lY auhdy n`l ipE`r, qyrI mu@ky qnh`eI
l`h dU jnm~ dI mYl, krU ieho ijhI sP`eI
jdoN bx j`vy qyr`, cH`VU ieSky d` rMg suhixE~
qyrI bxn nUM jI krdY, kuJ suxn kihx nUM jI krdY
ipE`r krn nUM jI krdY, iq@Ky qIr sihx nUM jI krdY
mn c vs` lY m`hI nUM, kI lYx` j` ky h@j suhixE~
qyrI dId sl`mq myrI, jI krd` mYN bx j`v~ qyrI
aufIk~ kridE~ aumr bIq geI, qUM n` p`eI PyrI
kry m`hI m`hI m`hI, dyh bYNs nUM zr` c@j suhixE`
E@g ,ieSk dy l~bU aucy, pr ieSk d` syk vDyr`
E@g s`VdI l@q~ gofy, EVIey, ieSk s`Vy idl myr`
d`g ieSk d` l@g j`vy, muV n` hovy B@j suhixE~
75
iqK` inm`xI dI
ipE`r krn nUM jI krdY, pr s`r n` pRym kh`xI dI
v~g bbIhy idl DVky, nhIN buJdI iqK` inm`xI dI
qyrI dId nUM myr` jI krd`, pr qYnUM vyK Srm` j`v~
E@K iml`aux qoN jI frd`, qUM q@kyN mYN Gbr` j`v~
DV DV myr` idl DVky ,dy C@l` ^Yr inS`nI dI
qyrI myrI l@g geI E`py ,hux loV nhIN koeI msIhy dI
b@dl grj ky lMGdy rihx ,buJy n` ipE`s bbIhy dI
m`hI qyrI bxn nU jI krdY,E` vyK dS` idl j`nI dI
vyKIN ikDry iml j`vyN ,ies idl nUM kr`r nhIN E`aux`
E@g mcdI rhy idl DuKd` rhy ,Es~ jI nhIN smJ`aux`
qUM CuipE` rvHyN s`nUM w`d E`vy ,r@K h`lq ieho inm`xI dI
msl` ey idl DVkx d` ,ieho ipE`r ieho iekr`r ey
idl DVky klyj` PVky jdoN ,ieho idl ieho idld`r ey
El` m`hI m`hI m`hI qUM ,bYNs ,loV nhIN iPr p`xI dI
qyry ipE`r c iPrdI KoeI, Epxy idl c iPr~ lkoeI
ies jIEVy nUM cYn n` E`vy, jy auhnUM moV ilE`vy koeI
bYNs, ieSk d` hVH ilE` ky, buJ` dy iqK` inm`xI dI
76
sDr~ ipE`r dIE~
idl fu@b fu@b j`vy ,n`ly E@K vI fboeI ey
ipE`r dy JmyilE~ c ,iPr~ KoeI KoeI vy
mYnUM pq` hI n` l@g` ,ik@Qy tur igE` m`hI
mYN q~ bu@k bu@k h`rI ,m@ukI nYx~ dI isE`hI
myr` m`hI moV ilE`vo , mYN p`v~ qoeI SoeI vy
kdoN E`vy myr` w`r, KoieE` idl d` kr`r
iek v`rI Pyr` p` j` ,kr~ qyr` ieMqz`r
qyry b`JoN suhixE~ mYN ,iPr~ KoeI KoeI vy
idl fu@b fu@b j`vy ,l@g geI ieSk ibm`rI
iel`j iks qoN kr`v~ ,vYd j`xy n` ibm`rI
KoieE` idl d` kr`r, n`ly su@D bu@D KoeI ey
Es~ pq` hI n` l@g` ,ikvyN pY igE` ipE`r
cyqy kr qYnUM m`hI, Ko igE` idl d` kr`r
ijhVy m`hI nUM mn`aux, bYNs p`r hox soeI vy
qUM E`py ipE`r p`vyN, E`py l` ky qoV j`vyN
kr ky tukVy ijgr dy, s`ry j@g nUM vK`vyN
ho igE` bYNs brb`d, qYnUM s`r n` koeI vy
77
pMCI qy drvys
K`x pIx n` p@ly bMnHx ,pMCI qy drvys
iPrn m`hI nUM l@Bdy ,BOx dys prdys
auh ivCVy Epxy w`r qoN ,l@gI klyjy Tys
ru@Jy m`ieE` DMidE~ ,Bui@lE` m`hI d` dys
dr dr auhnUM l@Bdy ,kr kr vKry Bys
ij@Qy r`q E` auqry ,l` lYx ausy Q~ Fys
auh hor iksy nhIN q@kdy ,B`vyN ibSn mhyS
auh cog` p` aufIkd`, ij@Qy vsd` ey drvys
auh auQy j` j` Fukdy ,ij@Qy w`r kry E`dys
is@k aunH~ idld`r dI ,ipE`r auhd` sMdys
cog` cugx pIRq d` ,ijhV` kry klyjy Cyk
ip@Cy muV nhIN q@kdy ,Bu@l j`vx Epx` dys
nzr iksy nhIN E`auNdy , r@Kx Eijh` Bys
K`x m`hI d` pIx m`hI d` ,ku@lI k@ty klys
cUM cUM hux r`s n` qYnUM ,C@f icVIE~ d` dys
Epxy sB hux hoey pr`ey ,r@K m`hI dI tyk
idl idl~ nUM r`hI imilE` ,muikE` vCoV` syk
svrn ! auQy qyr` m`hI vsd` ,auho bYNs d` dys
78
j`m ipE`l`
irMd~ dI BrI mihiPl coN ,s`fy n`l nYx iml` s`kI
j`m nhIN jy ipE`ly ivc ,nzr~ dy n`l ipl` s`kI
qYnUM B`Lx lok vIr`ny ivc ,jo b`kI auh mYK`ny ivc
nS` sB qyrI nzr~ d` ,nzr~ n`l ipE`s buJ` s`kI
ieMW qy hr koeI pINd` ey, koeI hoToN sy koeI koToN sy
qIr nzr d` m`r ky ,rg rg c j`A sm` s`kI
sB lok muh@bq krdy ny ,koeI sohxI koeI klotoN sy
husn Pusn d` SOk nhIN ,E` idl sy q`r iml` s`kI
Cup CupN nYx iml` ky, svrn d` idl qVp`auNdy ho
bYNs d` idl byq`b hoieE`, auhdI DIr bnH` s`kI
jo nS` qyrI Sr`b ivc ,auho nS` qyry Sb`b ivc
jy nS` nhIN mY^`ny ivc ,nzr~ coN j`m ipl` s`kI
nzr n`l nzr iml` ky, Ps gey qyry ipE`r ivc
iek imk ho j` bYNs n`l, hor n` hux qVP` s`kI
qYnUM s@dx lok mun`ry qy, b`kI j` Fu@kx gurduE`ry qy
qUM Cup ky jI c bYT` eyN, ies j@g nUM ieh smJ` s`kI
79
jI BVk` ilE`
jMmdy hI mMgx` is@K ilE`, mn~, kdoN kryNg` ienk`r
mMg mMg ky jI BVk` ilE`, ieMW hox` nhIN byV` p`r
jdoN l@gI hv` jh`n dI, mn pY igE` vs ivc`r~ dy
q@k qr~H qr~H dy Pu@l eyQy, l@gy suPny E`aux bh`r~ dy
mn iKz~ v@l q@kd` eI nhIN, E`Ky sd` hI rhy bh`r
E`aux vyly ies j@g ivc, qUM E`ieE` kr ky v`D`
qYnUM sd` hI cyqy r@KUMg`, E` ky bdl ilE` ier`d`
sm~ bIiqE` muV nhIN E`auNd`, j`x smyN paU m`r
ies j@g d` rMg Ev@l` ey, hr koeI m`ieE` d` J@l` ey
ie@Qy m`ieE` dy sB puj`rI ny, n` r`m n` ie@Qy E@l` ey
sB EpxI q@kVI qoldy ny, koeI iksy n` kry ieqb`r
mMg mMg ky iF@f Brd` nhIN, koeI BI mMgxo frd` nhIN
hr s@q puSq~ leI mMgd` ey, G@t iksy d` srd` nhIN
m@Qy Gs gey mMg mMg ky, ieMn~ loB d` ho igE` ipE`r
KudI ny Kud` n`l p` ky duSmxI, r@b nUM idloN Bul` id@q`
Bys bx` ky dunIE~ iPrdI, s`ry j@g nUM ip@Cy l` il@q`
bYNs d` mn mYN c Ps igE`, auh qy ho geI KudI sv`r
80
pr`ieE` duK
n` s`QoN nYx cur` EVIey, ikvyN pq` l@gU w`r`ny d`
Cup Cup ky qIr cl`Agy, ikvyN id@sU drd byg`ny d`
nYx iml` ky nzr cur`vyN, n`ly Cup Cup kryN iekr`r
qyrI nzr~ ny idl moh ilE`, hoieE` qyry n`l ipE`r
E`py ieSk dI SmH~ jl` ky, idl s`V id@q` prv`ny d`
qIr cl` ky Bu@l geI, ik@Qy ifigE` qVPd` w`r nI
pIRq qIr ijhV` K` igE`, qVPyg` ibn~ qkr`r nI
qyry sIny drd nhIN hox`, idl DVkd` vyK byg`ny d`
iksy mz` E`vy w`r`ny coN,iksy mz` E`vy Ksm`ny coN
iF@l` ijh` qIr keI m`r dyNdy,kI lYx` aunH~ inS`ny qoN
mz` lYNdy G`wl krkyy auh, aunH~ c` nhIN w`r`ny d`
jdoN w`r sunyh` G@l dyvy, idl rovy E@K nhIN ro skdI
E@QrU B`vyN nhIN vgdy, pr E@K v@K nhIN ho skdI
nYx~ n`l nYx iml` s`kI, mYnUM SOk nhIN pYm`ny d`
idl jdoN zKmIN ho j`vy, lhU sIny dy ivc vgd` ey
n` s`h E`vy n` dm inkly, mrn~ BI nhIN Pbd` ey
jdoN nS` ieSk d` cVH j`vy, Bu@l j`vy r`h mY^`ny d`
81
nINdr auV j`vy
nYx` dI nINdr auV j`vy, ho j`vy ijhnUM ipE`r
mn nUM cYn nhIN E`auNd`, jdoN ho j`x kOl kr`r
ijhny p` ilE` ipE`r, Bu@l j`vy Gr b`r
auhdy ic@q ivc vsy, hovy ijhV` auhd` w`r
idl Kus Kus j`vy,ho j`ey m`hI dI ibm`r
ipE`r p`aux` bV` sOK`, inB`aux` EOK` ey
cUsy KUn ibn~ zKm,iehd` drd EnoK` ey
nImkS C@ifE` qIr, lMGy n` ijgr dy p`r
ieSk ieho ijhI ibmrI, tu@ty n` aumr s`rI
iehd` hovy n` iel`j , sd` kry ieh KuE`rI
Gux v~g ijgr nUM K`vy, zr` kry n` iezh`r
cMn~ mn smJ` ky, ipE`r m`hI n`l p` lY
jy qyr` ru@s j`vy m`hI, auhnUM n@c ky mn` lY
suhxy w`r nUM mn` lY, ho j`ey sIn~ TMF` T`r
muV lgd` n` ic@q, ipE`r m`hI n`l p` ky
E`vy idl nUM n` cYn, suhxy w`r nUM Bul` ky
bYNs, w`r nUM mn` lY, qyr` ho j`aU byV` p`r
82
qyrI nzr
k`HnUM p@j l` ky vK`vyN, Cup`eI n` g@l CupdI ey
myry suhxy idld`r` ,g@l qyrI nzr qy mu@kdI ey
ik@Qy tur igE` m`hI, E` j` p`v~ mYN duh`eI
qYnUM drd n` E`ieE`, mu@kI nYx~ dI isE`hI
ikvyN E`vy qs@lI, ijMd qyirE~ gm~ c su@kdI ey
DUMeyN d` p@j l` ky bYTI rov~ ,jdoN w`d qyrI E`vy
d@s ,ikhVI ikhVI qoN Cup`v~ ,jdoN ibrh` sq`vy
hovy gu@JI gu@JI pIV, lhU vg ky hI pIV rukdI ey
h`r gm~ d` bx` ky , bYTI gl ivc p` ky
gIq iqMjx~ c g`v~ ,gm, gIq~ c Cup` ky
ic@q n` sI cyqy ,r`q q`ry igxdy mu@kdI ey
kyc tur igE` m`hI, k@lI Ql~ ivc C@f
s`nUM pq` hI n` l@g`, s`f` m`hI ik@f` T@g
bYNs ,k@cy n`l l` ky, qV@k dy ky tu@tdI eyy
kdI tu@t ky n` juVy, r@K ic@q c ieh i^E`l
ieh soc smJ ky qoVIN, jud`eI kry mMd` h`l
l@gI buJdI n` k`eI, ieh hOly hOLy DuKdI ey
83
Kud`eI mMgxI
qIr ieSk d` K` ky, iksy nhIN irh`eI mMgxI
ipE`r idl c vs` ky, iksy nhIN jud`eI mMgxI
jdoN hovy m`hI sMg, cVyH ipE`r v`l` rMg
E`vy pRym d` nz`r`, imly EMg n`l EMg
kr m`hI m`hI m`hI ,muV n` irh`eI mMgxI
ieSk idl dI ibm`rI, tu@ty n` aumr s`rI
hovy koeI n` iel`j, kry sd` leI KuE`rI
imly w`r d` ipE`r, iPr kI duE`eI mMgxI
ijhd` m`hI ho j`ey v@l ,auhdI bx j`vy g@l
ipE`r eys dI duE`eI ,iehd` ieho iek h@l
imly idl n`l idl ,iPr kI sP`eI mMgxI
jy mMgxI hIr slytI qUM, kMn~ ivc muMdr~ p` lY
h@Q c k`s` PVky bYNs ,KyVIN j` ElK jg` lY
sUrq w`r dI idl c hovy ,iPr kI isE`hI mMgxI
qUM m`hI m`hI krdI j`h, idn r`q qy S`m svyry
jdoN mn c ipE`r j`igE`, auh vs j`vy mn qyry
KojyNgI dIv` b`l b`l ky, Bu@l j`vygI jud`eI mMgxI
84
idl dI DVkx
jo qyry idl dI DVkx EVIey ,auho qyr` r@b nI
jy idl nUM idl Koj lvy ,auh j`vy qYnUM l@B nI
r@b koeI hor SY nhIN ,iK@coq`x qyry idl dI ey
idl Q`m ky mn Koj lY, ieMW s`r ieh imldI ey
smJ jy qYnUM E` j`vy , mn d` cr`g j`vy jg nI
qyry mn nUM bykr`r kr, Cup Cup ky ivc bihMd` ey
qyr` sB kuJ j`xd` ey, pr mUMhoN kuJ nhIN kihMd` ey
Cup Cup ky nz`r` vyKd` ey, auh T@g~ d` T@g nI
EVIey, qYnUM smJ n` E`eI, r@b qyry ivc vsd` ey
jo qUM kryN auh j`xy, qyrI krqUq~ vyK ky hsd` ey
Epxy mn nUM Koj zr`, iPr ikqy n` j`vyN B@j nI
qyry EMdr KudI v`V ky, E`p ip@Cy Cup bihMd` ey
Eml~ qy nbyVy krd` ey, q@kVI qold` rihMd` ey
BY BO qyry c vs j`vy, iPr kryN kdI n` l@b nI
pihl~ qYnUM sB kuJ dy ky, iPr id@qI E`z`dI
iehny qYnUM KudI isK`eI, ijhny kIqI brb`dI
bYNs ,qUM auhdI bx j`, auho ey qyr` r@b nI
85
Drm
Drm r@b d` j@g nUM p`lx` ey ,Drm E@g d` sB nUM j`ln` ey
Drm sUrj d` roSnI krn` ey ,Drm ieSk d` muSk qy mrn` ey
Drm p`xI d` TMF` krn` ey ,Drm E`iSk d` drd nUM jrn` ey
Drm hv` d` ijsm nUM Cohx` ey ,Drm husn d` idl nUM mohx` ey
Drm bMdy d` krm km`aux` ey ,Drm Bgq d` r@b iDE`aux` ey
Drm gurU d` is@iKE` dyvx` ey ,Drm cyly d` is@iKE` nUM syvx` ey
Drm Pu@l~ d` mihk PYl`aux` ey ,Drm BOry d` Pu@l~ qy g`aux` ey
Drm SmH~ d` ms`l bx jln` ey ,Drm BOry d` ipE`r c mrn` ey
Drm iens`n d` s@c bolx` ey ,Drm Bgq d` r@b nUM tolx` ey
Drm k`zI d` iens`P sux`aux` ey ,Drm g`iek d` Sr`H c g`aux` ey
Drm S`ier d` ivSy qy ilKx` ey ,ilK ilK ky As qy ivkx` ey
Drm iks`n d` Psl aug`aux` ey ,k@t v@F ky sB nUM KuE`aux` ey
Drm Drm d` sm`j bx`aux` ey ,rsm~ n`l auhnUM cl`aux` ey
Drm vyK ky bYNs nUM ieMW j`py ,Drm krm d` Drm EKvOx` ey
Drm krm c Prk nhIN k`eI ,Es~ lok~ nUM E`K sux`aux` ey
Drm kuqb qoN aucI mMizl ey ,ijh` mn hovy auho ijh` v`sq` ey
Drm isE`sqoN auc kichrI ey ,ieh j@g cl`aux d` r`sq` ey
Drm iek Eijh` E`c`r loko , s`ry j@g nUM ijhV` cl`auNd` ey
Drm iek ExiliKE` EsUl hovy, ijhV` ie@Qy hI ruk j`vMd` ey
Drm mMnx` j@g dI rIq loko ,Drm sB d` kMm cl`auNd` ey
Drm r@b nUM j`xn dI kry koiSS ,pr rsm~ c Ps j`vMd` ey
Drm c rsm~ d` bol b`l` ,rsm~ joV ky Drm bx j`vMd` ey
Drm km` ky r@b n` iksy imilE` ,s`ry j@g nUM bYNs sux`auNd` ey
Drm hor qy r@b kuJ hor hovy ,bMdy r@b dy Drm nhIN B`auNd` ey
Drm krm jdoN mu@k j`vy ,ipE`r p`aux d` sm~ iPr E`auNd` ey
qn mn qoN ijhV` r@b nUM ipE`r krd` ,auho hI auhnUM p`auNd` ey
ipE`r c auhny j@g bx` id@q` ,auhdy ipE`r c Kud sm`auNd` ey
auhny w`r nUM sB smJ` id@q` ,ipE`r auhdI JolI c p`auNd` ey
w`rI b`JoN ipE`r nhIN kdI pYNd` ,bYNs,j@g nUM E`K sux`auNd` ey
b`JoN w`r dy r@b n` iksy imilE` , r@b auhnUM vcol` bx`auNd` ey
bu@q pUj ky mn` lY w`r q`eIN, bYNs, w`r ipE` qYnUM smJ`auNd` ey
86
mn dI h`lq
ijMd j`n v`r ky m`hI qy, p` auhdy n`l ipE`r
q@k q@k auhnUM n@icE` kr, auho r@b qy auho w`r
Kud qyrI rmz pC`x ky, qyr` mn kry gumr`h
idl n`l idl iml` ky ,p` dyvy ipE`r dy r`h
q@k s`rI r`q E`k`S v@l, kr auhd` ieMqz`r
ipE`r coN ibrh` j`gd`, ijhV` mn kry aud`s
k@cy GVy qy qrn~ pYNd`, ijhd` w`r n` hovy p`s
j`n dI b`zI l`auxI pYNdI, jy ho j`x kOl kr`r
ibrh` ibn~ ipE`r nhIN, ipE`r ibn~ idld`r
ipE`r mn gumr`h kr dyvy, mn dI auh srk`r
r~J` c@l hz`irAN E`vy, E`py iK@cy idl~ dI q`r
ibrh` sq`vy icq nUM ,ijhd` w`r n` hovy p`s
bYNs jy su@q` mn n` j`igE` ,C@f ipE`r dI E`s
ieSk mj`zI j@g kry ,pr hkIkI krd` p`r
bygrz ipE`r nUM prK ky, auh suxyg` qyrI puk`r
w`r tor dyvy auh fgr, ijhVI qyz KMfy dI D`r
EVIey, su@q` mn j`g pvy, ijhnUM iml j`vy w`r
jy qYnUM ipE`r krn d` c` ,q~ mn nIv~ krky E`
pihl~ Epx` E`p imt` lY, iPr skyNgI w`r mn`
mrky j@nq q~ imld`, jy imly m`hI d` ipE`r
bygrz ipE`r dI iPqrq ey ,mn dI kry sP`eI
sB qoN aucI mMizl ey ,ibn~ w`r n` j`vy p`eI
kr lY mn dI sP`eI, krn` eI w`r d` idd`r
s@c` ipE`r w`r n`l p`, mn d` pVd` dyvy l`h
svrn, w`r coN r@b idsd`, ieho r@b imlx d` r`h
bYNs, auho r@b bx id@sx l@gy, jy mMn j`vy qyr` w`r
87
w`r lu@tyr`
Es~ ipE`r dy bh`ny ,idl m`hI n`l joVn`
auhd` lut lYx` idl ,iPr kdI nhIN moVn`
idl ipE`r c Kusd` ey ,ies leI bh`ny bxdy ny
ipE`r dI q~G EnOKI ey ,ieMW j`l ieSk dy qxdy ny
idl tukVy tukVy ho j`vy, igxy j`vx l@K kroV n`
ieSk EvlV` f`kU ey ,Gr dr sB Koh lYNd` ey
idl gm c goqy K~d` ey ,sKIE~ dy nhory sihMd` ey
n` E@lHVpxy c l` bYTIN ,idl lY ky iksy nhIN moVn`
lutd` KulHIE~ E@KIE~ nUM ,suJd` nhIN kuJ q@qIE~ nUM
idl qy k`bU kr lYNd` ,nhIN mMnd` s@jx` sKIE~ nUM
ipE`r idl~ nUM iK@c lYNd` ,auhnUM pYNd` nhIN joVn`
ipE`r d` p@qr Eijh` ey ,iehnUM KHolx` nhIN pYNd` ey
nzr~ n`l E`py KulHd` ey, qYnUM bYNs inm`x` kihMd` ey
h@f s`V dyvy ibn~ b`lx dy, r@q pYNd` nhIN incoVn~
ieSk icMg`rI l@g geI ey, DuKdI ey pr buJdI nhIN
sd` m`hI cyqy E`auNd` ey, hor g@l koeI su@JdI nhIN
idl K@tIE~ b@tIE~ hoieE` ey, iehnUM ruldy nUM roVHn`
88
g@l nhIN su@JdI
jy SmH~ ipE`r dI jg j`vy ,muV ky nhIN buJdI ey
m`hI dI w`d sqONdI ey, hor g@l nhIN suJdI ey
m`hI j`vy n` iksy d` dUr nI, ho j`vy idl cUr nI
byprv`h dy n`l l` bYTI ,s`f` ieho iek ksUr nI
mn auhnUM cyqy krd` ey , myrI ijMd gm~ c KuBdI ey
nYx iml` ky ipE`r jq` ky ,auhny kIq` mYnUM dIv`nI
k@cI l` ky qoV igE`, lu@t ky lY igE` ipE`r inS`nI
dr dr auhnUM iPr~ B`ldI ,Kbr nhIN su@D bu@D dI ey
bUt` ipE`r d` lg` ky ,ipE`r auhdy n`l p` ky
s`f` tut igE` idl ,jdoN tur igE` l`r` l` ky
hux lgd` n` ic@q , idl dI l@gI nhIN buJdI ey
dIv` pRym d` jg` ky ,r`q v~g cMn nUM mn`v~
dyv~ j`n s@jx qy v`r ,auhnUM sIny n`l l`v~
r@b` dyvIN n` ivCoV`, ieho g@l bYNs nUM suJdI ey
l` bYTI byprv`h dy n`l, in@q idl qVP`eI j~d` ey
suPny c g@l~ krn l@gy, E@K KulyH dUr n@s j~d` ey
l~bU l` ky tur j`vy, bYNs, l@gI nhIN hux buJdI ey
89
ivCoV` K`eI j~d`
mYnUM w`r d` ivCoV` K`eI j~d`, r@b` s`f` duK qoV dy
myr` m`hI nYx nhIN iml`auNd`, r@b` myr` ipE`r moV dy
bdo bdI mYN E@lHVpxy ivc, iek bydrdI n`l l` bYTI
EYvyN bykdr~ nUM idl dy ky, mYN aumr dI icMq` l` bYTI
jI in@q d` ivCoV` nhIN sihMd`, r@b` s`fI pRIq joV dy
jI krd` mYN qYnUM vyKI j`v~, q@k q@k husn dI ^Yr mn`v~
myry idl nUM iK@c p`eI j`vy, mu@K qoN ikvyN nzr ht`v~
jy qUM plk~ qoN dUr dUr rihx`, ipE`r d` bh`n~ CoV dy
myr` jI krd` qYnUM q@kdI rvH~, q@k q@k qYnUM n@cdI rvH~
mYN sjdy kr kr h`r geI, qUM zr` n` suxy mYN jo kh~
jy qUM s`fy kol nhIN bihx`, r@b` s`f` ipE`r moV dy
sKIE~ imlx dy kr~ bh`ny, r`h q@k q@k E@KIE~ p@kIE~
qYnUM ikhV` ieSk d` c` ciVHE`, mYnUM q`Hny m`rn sKIE~
bx ky vcol` E` EiVE`, r@b` duK qoV dy s`f` w`r moV dy
sux m`hI myry Fol isp`hI, mYnUM s`hmxy bih ky vyKx dy
qUM myr` bx mYN qyrI bx geI, idl krd` idl vycx dy
m`hI KrId lY E`py mu@l p` ky, ijMnIN ku qYnUM s`fI loV ey
qYnUM vyKx E@KIE~ qrsdIE~, corI corI muKV` vK` dy
s`fy nYx` n`l nYx iml` ky, m`hI idl dI l@gI buJ` dy
E@KIE~ c p` ky m`hI kjl`, s`fy nYx~ d` kr`r qoV dy
ikvyN qyry koloN nzr~ ht`v~, mYnUM qyry ivcoN r@b idsd`
E@KIE~ c kjl` n` p`v~, myry nYx~ c myr` w`r vsd`
qYnUM vyK ky qyry c KoeI j`v~, r@b` s`f` ipE`r joV dy
qUM s`fy ic@q c vsd` eyN, ijhdy bdly mYN dr dr iPrdI
pu@C~ muV muV j~dy rhIE~ qoN, mYnUM imly n` koeI hmdrdI
r`hI j`x mdIny nUM, bYNs aunH~ n`l c@l ky ipE`r joV dy
90
ipE`r d` jlv`
m`hI plk~ coN ikrdy ny, jlvy ipE`r dy
s`f` idl bdo bdI g`vy, ngmy bh`r dy
myry idl qy j`dU kIq`, q@kdI rvH~ qyrI E@KIE~
corI corI Cup Cup ky, ikqy vyK lYx n` sKIE~
n` rih skdI n` kih skdI, v`Dyy kIqy ipE`r dy
s`fy idl d` cYn Ko igE`, byvs hoeIE~ E@KIE~
kd hosI idd`r vy EiVE`, q@k q@k EKIE~ p@kIE~
m`hI mYN jogx bx geI, ^Yr mMgdI bUhy srk`r dy
nYx iml` ky nYx Juk` ky, hovy ipE`r d` iezh`r
sUrq qyrI mn ivc vsdI, qUM eyN myr` r~Jx w`r
qyry b`JoN jI nhIN lgd`, hux r@K B`vyN m`r dy
s`f` idl byq`b ho igE`, qyry n`l nYx iml`ky
qYnUM imlx nUM nYx qrsdy, idl dI DIr bnH` dy
nYx~ n`l nYx iml` ky, kr sIn~ TMF` T`r vy
hor ikqoN kuJ nhIN imld`, imly nm`xI E@KIE~ nUM
nYx Juk` ky iek imk ho j`, d@sIN n` pr sKIE~ nUM
jy imilE` nYx~ nUM imilE`, sdky auhdy ipE`r dy
91
k@lI C@f igAN
B@ul igE` mYnUM j@g s`r` ,koeI dyvy n` sh`r`
E@s~ q@ikE` sI qyry v@l, qUM BI C@f igAN w`r`
dr dr qYnUM iPr~ B`ldI, m`hI qUM mIq hm`r`
E` j` myry s@jx` vy, moF` l` ky dy j` ikn`r`
koeI d@isE` n` pq` sq`, tur igE` Es~ brb`d krky
n`ly rov~ n`ly k`g auV`v~, cMn~ qYnUM w`d krky
Bu@l igE` s`nUM Epx` bx` ky ,aumr~ d` rox` dy igE`
C@f igE` q@qI nUM l`r` l` ky ,s@sIey d` cYn lY igE`
pu@C~ f`cIE~ koloN isrn`v~, n`ly rov~ qYnUM w`d krky
prdysI nUM Epx` bx` bYTI ,mYN Epx` E`p guE` bYTI
nzr iml` ky bykdr~ n`l ,E@KIE~ dI nINd guE` bYTI
d@s j~doN Epx` isrn`v~, mYN turI E`auNdI r`h PVky
dunIE~ dy drv`jy aucy ,pr r`h ieSk d` morI
ipE`r dI rIq Ev@lI ey ,bxn` pYNd` cMn ckorI
ipE`r imld` w`r bx` ky, r@b imly w`d kr ky
m`hI ny qYnUM isE`x ilE`, hux bu@s bu@s n` kr J@lI
ipE` vyKy qyry Eml~ nUM ,EVIey, idl ivc r@K qs@lI
gl l` ky E`px` bx`eyg`, bYNs, vyK PirE`d krky
92
idl dI E`h
j~dy s@jx` nUM koeI moVy ,J@lxI jud`eIE~ pY geIE~
koeI idl n` iksy d` qoVy ,roNdIE~ ing`h~ kihMdIE~
E@K idl dI dIv`nI ey, guJy ipE`r dI inS`nI ey
lV j`ey l` prv`hI n`l ,j`xy l`B n` h`nI vy
kry idl dI gul`mI ,Juk j`ey J@t jdoN vI idl moVyy
E@K idl d` inS`n ,krdI idl d` h`l ibE`n
ijhdI l@gI tut j`vy ,auhd` jIx` ho j`ey hr`m
Cup Cup ky PirE`d kry, jy myr` s@jx muh`r~ moVy
ieh ikMnIN BYVI g@l, E@j l`eI tut j`vy k@lH
q`ry igx igx r`q lMGdI ,jy hovy n` m`hI v@l
aubHV v`hI auT@ auT@ n@sy ,suPinE~ c pYx ivCoVy
E@K l` lYxI bVI sOKI ,l` ky inB`auxI EOKI ey
idl DVky klyj` PVky ,ieh ipE`r dI cnOqI ey
ipE`r m`hI n`l p` bYTI, pr pl imlx dy QoVy
auhd` k`hd` ieqb`r ,ijhV` Bu@l j`vy iekr`r
EYvyN l`r` l` ky tur j~dy ,ijnH~ kIq` nhIN ipE`r
k@cI k@icE~ dI w`rI , n`l k@icE~ koeI n` joVy
idl dy ky nYx iml` EVIey, auho w`r auho idld`r
ijhny qyr` idl DVk`ieE`, auho kryg` byV` p`r
bYNs r@Kyg` l`j inm`xI dI, qyry s@jx p`auxgy moVy
93
bx geI PkIr
qyry l`irE~ dy ip@Cy , tu@tI h@Q dI lkIr vy
E@K~ qyry n`l l` ky , mYN bx geI PkIr vy
mn c vsdI sUrq qyrI , iek v`rI Pyr` p` j`
J@lIE~ n` j`x jud`eIE~ , EYvyN krIN n` qk`d`
jdoN w`d qyrI E`vy , hovy im@TI im@TI pIV vy
EYvyN krIey n` k@cy v`Dy , n` hI krIey ZrUr
ipE`r qyry n`l p` ky , idl hoieE` cUro cUr
mn byvs ho igE` , cMn~ ho geI EKIr vy
l`ry l` ky ip@Cy l`ieE`, s`f` mn qVP`ieE`
su@qI C@f ky tur igE`, pq` sq` n` smJ`ieE`
dy igE` im@T` ijh` drd, m`r nzr~ dy qIr vy
E@lVHpxy c l@g geI s`fI, ho gey kOl kr`r
duK J@ilE` n` j`vy , ho geI ipE`r c ibm`r
E` j` myry m`hI E` j`, bYNs q@ky qyrI qsvIr vy
myrI sux lY myry m`hI, qUM k`hnUM krd` eyN EVIE~
mYN qyrI dIv`nI ho geI, hux cu@k hox n` CVIE~
bYNs, aumr bIq geI s`rI, su@ky jMf qy krIr vy
94
r~Jx dI dId
ht` pVd` iml` nzr~, myr` jI vyKx nUM DVky
qyry h@Q ivc for vy m`hI, C@fIN n` b~h PVky
Es~ qyrI w`d sqONdI ey, qYnUM imlx nUM jI krd`
Cup Cup ky n` qIr cl`, iml` nzr~ auT` pVd`
ieSk qyry ny lu@itE` eI, r`h q@kdI bnyry cVHky
qyrI dId d` s`nUM c`, kdI s`fy vI ivhVy E`
EONsIE~ p`v~ k`g auV`v~, Es~ w`r imlx d` c`
b@dl grjy ibjlI cmky, idl v~g bbIhy DVky
qUM hI myr` r~Jx m`hI, qUM hI eyN myr` ipE`r
myr` jI soc~ ny K`D` , qyry Zm c peI ibm`r
idl dy tukVy ho gey, cu@k lY iek iek PVky
qUM myry idl d` drpx , qYnUM vyKx ivc ipE`r
mUMh vyK~ mYnUM qUM idsd` , ipE` krd` kOl kr`r
nYx~ n`l nYx iml` m`hI, qoV n` j`vIN lV ky
cMn~, mYN q`irE~ qoN pu@C~ , hok` dyv~ s`rI r`q
kdoN myry cMn m`hI E`aux`, kdoN cVyHgI b`r`q
bYNs m`hI nUM mn` lY, cyqy kr auhnUM auT@ qVky
suPny c E` ky iml, mYN qyry n`l kOL kr`r kr~
myr` idl qVP`auNd` rih, sd` qyr` ieMqz`r kr~
ieSk d` m`r` bYNs mry, s`h qoN ibn` idl DVky
95
imly n` mMizl
ipE`r dy b`JoN imly n` mMizl, ijMn~ mrzI mn dOV` lY
hor iksy Q~ kuJ nhIN imld`, B`vyN s`r` j@g Brm` lY
qUM d`q` mYN mMgq` qyr` ,qYQoN sd` hI mMgdy rihx`
jy Es~ droN K`lI qoirE`,qYnUM d`q` Es~ n` kihx`
qyry dr qy KVH` iBK`rI ,E` ky ^Yr ipE`r dI p` lY
c`h s`nUM qyry ipE`r dI, qyry n`l kOl kr`r dI
zr` s`fy vl q@k s@jx` ,r@K l`j Epxy ipE`r dI
in@k` ijh` ieS`r` krky , Es~ nUM gl n`l l` lY
gurduE`ry j` j` Q@ky, rgV rgV isr Gs gey m@Qy
cldy cldy pYr Gs gey, n` auh qIrQ n` ivc m@ky
krm Drm coN r@b n` imld`, B`vyN s`rI aumr km` lY
r@b imld` w`r bx` ky , m`hI dy n`l ipE`r p` ky
s`rI dunIE~ Bu@lxI pYNdI ,Epxy ivcoN E`p imt` ky
bYNs, jy ikDry suhx` ru@s j`vy ,pYrIN pY pY w`r mn` lY
kivq` ilK ilK ic@TIE~ p`v~, m`hI qyry ipE`r ivc
qUM w`d E`vyN myr` jI Gbr`vy, mz` E`vy ieMqz`r ivc
bYNs ic@TIE~ ilK ilK m`hI nUM, idl dI l@gI buJ` lY
96
icVIE~ rYx bsyr`
pl aury pl pry auVy ,hux jI nhIN lgd` myr`
dr bdr iPry Btkd`,ijvyN icVIE~ rYx bsyr`
E@j ieQy klH auQy j`vy ,cMn q`ry qoVn j~d` ey
Kojy Epxy m`hI nUM ,auV auV ky mn bihlONd` ey
krm~ qy nbyVy huMdy ny ,auQy v`h nhIN clx` qyr`
in@q auT Esm`nI auVd` ,Epxy mn n`l lVd` nhIN
q`ry qoVn nsd` ey ,pr EMdr Cupy cor nUM PVd` nhIN
mn c Koj lY Epxy m`hI nUM ,qyr` mu@k j`ey JgV` JyV`
jy s@jx` n`l krny myly ,bxn` pYx` ey n`Q dy cyly
hIr slytI sjdy krdI, myr` w`r bu@kl ivc KylHy
r~J` krdI r~J` bx geI, idl h`l byh`l ey myr`
imlx w`r nUM j`h EVIey ,r@K Epxy ic@q c E`s
myry mn c vsd` rih ,imty n` imlx dI ipE`s
E` gl l@g myry s@jx` vy ,bYNs r`h ipE` q@ky qyr`
ies j@g ivc myr` qUM hI eyN, ie@Qy hor nhIN koeI myr`
imMnq~ kr kr h`r geI, qUM ikauN nhIN p`auNd` Pyr`
mn q@qVy ivc E` vs Fol`, pMD mu@k j`ey qyr` myr`
97
E@KIE~ d` rox`
E@KIE~ ny jdoN rox` is@iKE` ,iksy dIE~ nhIN rhIE~
plk~ qy m`hI vsd` ey , m`hI m`hI krdIE~ peIE~
r@b bc`ey ienH~ E@KIE~ qoN ,pr Cup` ky r@Ky sKIE~ qoN
moVIE~ iksy n` muVIE~ ieh ,^Yr kry r@b q@qIE~ qoN
Cup Cup ky nz`ry vyKdIE~ ,jdoN r`h ieSk dy peIE~
n@cx` t@px` Bu@l j`vy ,jdoN idl w`r qy fu@lH j`vy
S`m svyry E@QrU vgdy, ro ro ipE`r d` mu@l p`vy
jdoN E@KIE~ qyrIE~ hoeIE~, s`r` j@g Bu@l geIE~
E` j` myry r~Jx m`hI ,k@Ty rih ky ieSk km`eIey
nYx` d` kjl` bih tuirE`, hux j@g qoN n` Crm`eIey
qrk~ qyry ipE`r dIE~, idl tukVy krdIE~ geIE~
bx` lYNd` kdI F` idMd`, dm iKc lYNd` ivc vVky
l` Epxy ip@Cy sohxI nUM, id@q` fob Jn` ivc PVky
lY geI lihr Jn` dI, E@KIE~ m`hI v@l qrdIE~ rhIE~
l` ky ru@s igE` s@sI n`l, Ql~ c auhnUM roilE` qUM
nMgy pYr ibn cMunIN tur peI, ikauN n` auhnUM moiVE` qUM
GuMf cu@k lY bYNs inm`xy qoN, E@KIE~ qrsdIE~ peIE~
98
ipE`r dI pIV
E@lHV~ dy n`l l` bYTI, EYvyN jI qVP`eI r@Kd` ey
bykdr~ dI ^Yr hovy, EpixE~ nUM pr`ieE` d@sd` ey
kdI qVky kdI S`mIN ey , kdI bdnI kdI ruh`nI ey
l`B h`x dy JgVy sB, ikqy ie@zq ikqy bdn`mIN ey
nrk surg dy l`ly ikqy, Drm~ qoN fr`eI r@Kd` ey
ikqy bu@qK`ny c bYT` ey, ikqy h`jI ey ikqy k`zI ey
sB Bys bx` ky iPrdy ny , pr auh sBn` qy r`zI ey
ieh hovy B`vyN auh hovy , auh sBn~ ivc vsd` ey
m`hI b`JoN E@K n` lgdI, s`rI r`q jg`eI r@Kd` ey
myr` cMn, q`irE~ v`kx, myr` idl qVP`eI r@Kd` ey
jdoN q`ry iJliml krdy ny, myr` jI aunH~ vl q@kd` ey
jdoN inE`z E@K nUM BONd` ey, ZYr~ nUM E`px` bx`auNd` ey
rog ieSk d` l` dyvy, ijhnUM l@g j~d` auhnUM K~d` ey
j@g dI nhIN prv`h koeI, jy roko iKV iKV hsd` ey
guJy qIr cl` ky nYx` dy, idl nUM by cYn bx` dyvy
n` frd` P`sI PMiDE~ qoN , hs hs ky j`n guE` dyvy
Gr b`r Cf` ky r~Jy qoN , j` ivc isE`lIN vsd` ey
n` rihx sihx dI Q~ hovy, n` ru@K~ dI TMFI C~ hovy
s`rI dunIE~ Bu@l j`vy, ijhdy mn c w`r d` n~ hovy
sB Epxy pr`ey Bu@l j~dy, ZYr~ nUM Epx` d@sd` ey
n` nbz ruky n` s`h E`vy, pr cyqy byprv`h E`vy
iel`j mrz d` EOK` ey, n` vYd E`vy n` jr`h E`vy
ijauNidE~ mrn~ pYNd` ey, jdoN n`g ieSk d` fsd` ey
auhdy k`ql nYx nSIly ny, jo n`g v~g zihrIly ny
jdoN lV j~dy EMg KVH j~dy, h@Q pYr BI huMdy nIly ny
qIr EMd`z dI KYr hovy, ipE` qIr cl` ky hsd` ey
sB Epxy krm bx`auNdy ny, jo K@itE` n`l lY j~dy ny
E@j jMimE~ Bl ky mr j`x`, muV muV E`auNdy j~dy ny
Eml~ dI kImq pYNdI ey, koeI l@K d` koeI k@K d` ey
nhIN mMnd` mIr~ pIr~ nUM, ipE` B`ly r~Jx hIr~ nUM
jdoN ieSk dy B~bV mcdy ny, tur j`vy G@q vhIr~ nUM
mIr pIr vI n` rok skx, qYnUM bYNs inm`x` d@sd` ey
99
suhixE~ mYN qyrI
ipE`r dI b`zI l` EiVE`, kr s`fy n`l iekr`r
sONh qyrI suhixE~ mYN qyrI, qUM r~Jx myr` w`r
ieSk mj`zI rIq j@g dI, pr ieSk d` rog Ev@l`
jdoN ieSk hkIkI ho j`vyy, jI ho j`ey E@l vl@l`
k@cy GVy qy cVH j` sohxIey, m`hI vsd` Jn` dy p`r
ipE`r krn nUM jI krdY, iezh`r krn nUM jI krdY
jI bihlOx nUM jI krdY, qYnUM Epx` bx`aux nUM jI krdY
idl cIr vK` dyv~ m`hI vy, jy mMn j`ey myrI srk`r
m`hI gly l`aux nUM jI krdY, l` ky mn`aux nUM jI krdY
kuJ qyrI suxn nUM jI krdY, kuJ EpxI sux`aux nUM jI krdY
sONh qyrI, r~Jx` vy mYN qyrI, qyr` ipE`r kr`vy ieMqz`r
k@ilE~ bih r`q n` bIqy, hovy ru@K n` vx~ ivc k@l`
E` m`hI dovyN rl ky bhIey, n`ly dy j` ipE`r d` C@l`
dunIE~ pu@TI K@l luh` dy sI, bYNs jy kr bYTyN iezh`r
hux s@jry ipE`r nUM jI krdY, vsly w`r nUM jI krdY
kjl` p`aux nUM jI krdY, nzr~ iml`aux nUM jI krdY
s`f` eId mn`aux nUM jI krdY, bYNs kry qyr` ieMqz`r
100
byVI bMny l` dy
p`T pVH~ ik qYnUM w`d kr~, mYnUM ieh smJ` dy
mr geI mYN sjdy krdI, myrI byVI bMny l` dy
DrmI is@K p`T in@q krdy, pVH pVH ky pey kVHdy
gurduE`ry coN l@Bx qYnUM, pr qYnUM w`d nhIN krdy
gurduE`ry ivc jy qUM vsd`, mYnUM BI Sbd isK` dy
msijd dy ivc momn kUkx, Juk Juk pVHn nm`z~
mn aunH~ d` m@JIE~ c`ry, nm`z coN l@Bx inE`z~
jy m@ky ivc qUM vsd`, suhixE~ mYnUM BI h@j kr` dy
muslm`n pey rozy r@Kx, ihMdU pey krn clIh`
hnyr svyry Cup ky K~dy, kihMdy ieMW imly msIh`
jy qUM Bu@Ky iF@f c vsd`, s`f` BI pyt vj` dy
ihMdUM hirduE`r j` n`huMdy, muslm`n h@j m@ky
is@K~ d` r@b hrmMdr c, tur tur ky sB Q@ky
hr ,hr Q~ qUM vsd`, ikauN rKd` E`p Cup` ky
qUM iek ,qyry bhuq vcoly, d@s ikhdy ip@Cy j`v~
E`pxI E`pxI bIn vjONdy, d@s kI p`v~ kI F`v~
qyry h@Q myrI for vy s@jx`, mrzI ijvyN ihl` dy
qyry dr d` bYNs iBK`rI, dr dr ipE` qYnUM l@By
B`eI qy mu@l~ r`h c bYTy, auh ik@Qy aunH~ qoN B@jy
E` bhuV q@qI idE` Folx`, bYNs d` idl prc` dy
101
kw`mq
jdoN BOr vjUdoN auV igE`, muV nhIN kw`mq E`aux`
murdy kdI nhIN boldy, qYnUM iksy n` E`x jg`aux`
qUM gUVHI nINdy sON igE`, qYnUM j@g d` ivCoV` pY igE`
kbr~ coN koeI n` bOHVd`, qYnUM bYNs inm`x` kih igE`
qyry h@Q qy sDOr` r@iKE`, jy muk j`ey qyr` fr`aux`
kbr~ coN n` ikqy muV E`vy, qYnUM Cy Pu@t fUMG` g@fx`
Ex qolI im@tI p` ky, muV auTx jog` nhIN C@fx`
qYnUM lMmIE~ q`x suE` dyx`, dy ky iet d` srH`x`
bIb`,murdy muV nhI j`gdy, ies sB Drm~ d` Brm
dm tut j`ey kMm mu@k j`ey, qyry n`l j`x qyry krm
qyr` j@g qoN n`q` tuitE`, qYnUM muV nhIN iksy bul`aux`
mn kdI s`P nhIN kIq`, iPr h@j kI qIrQ n`Hvx d`
qkv` r@K mihbUb` v`l`, c@j E` j`ey w`r mn`vx d`
nYx Juk` ky w`r mn` EVIey, qyr` mu@k j`ey E`aux` j`x`
auh kbr~ q@k n`l j`xgy, ie@Qy qIk aunH~ dI w`rI
vyKIN ikDry muV n` E`vy, l@gI icMq` aunH~ nUM B`rI
h@Q~ n`l im@tI p` ky, sB ny iml ky qYnUM db`aux`
102
ieSk d` syk
v@fy vfyry bx bx bihMdy ,j@g dy drv`zy aucy
igE`nI mu@l~ dovyN K`lI ,n`ly iek dUjy qoN l@ucy
n` j`xn n` d@sx m`s` ,n` g@l aunH~ dI mu@ky
r@b imlx dy d`Hvy krdy ,jy koeI aunH~ nUM pu@Cy
KYr krIN qUM E@lHV~ qy ,ijhVy hs ky nYx iml` lYNdy
ieSk d` syk vDyr` ey ,auh Epx` E`p jl` lYNdy
pihl~ bysmJI c l` lYNdy ,l` ky iPr Gbr` j~dy
auh m@JD`r c Ps j~dy ,byVI BI n`l Ps` lYNdy
idl lY ky ijhVy vV j~dy, Byd m`hI d` p` lYNdy
mu@l~, B`eI dI KYr hovy, ijhVy j@g nUM Drm isK`aNdyy
r@b aunH~ dy ic@q n` cyqy , pr hor~ nUM r@b dI sux`auNdy
lok~ nUM pVH`aux` kMm aunH~ d`, Kud r@b nUM idloN Bul` dyNdy
pVH pVH ky auh kVH j~dy , ik@sy pVH v`DU bx j~dy
qv`rIK auh KUb j`xdy , qy SrH` dy E`gU bx j~dy
ikrq iksy dy mn n` B`vy , auh r@b nUM KyfH bx` lYNdy
kuqb qoN aucI mMizl ieh ,ieh K`l` jI d` b`V` nhIN
auQy sB kuJ Kox` pYNd` ey ,pr Kox` BI koeI m`V` nhIN
bYNs, auh s`gr qr j~dy ,ijhVy Epx` E`p imt` lYNdy
103
ipE`r muh@bq
ipE` BulyK` s@jx` d` ,mYN ZYr~ nUM Epx` il@q`
auh BI Epxy bx gey ,jdoN Epx` mn smJ` il@q`
j@g ivc koeI Epx` nhIN, n` hI koeI byZ`n` ey
ieh loB moh dy PMDy sB ,ieh sB JUT` w`r`n` ey
myr qyr sB JUTI ey , iehny sB nUM r`h Bul` id@q`
ies j@g dy drv`zy aucy ,r`h r@b d` morI
r`h c B`eI, mu@l~ bYTy ,auQy j`x` pYNd` corI
B`eI mu@l~ dovyN iK@cx, Drm~ d` puE`V` p` id@q`
msijd qy gurduE`ry EMdr ,mYN bx ky igE` suE`lI
B`eI , mu@l~ krn skIm~ ,ikvyN krIey r@b dl`lI
iek Sbd sux` ky B`eI ny , myr` mn bihl` id@q`
m`hI b`JoN koeI n` qyr` ,auhdy b`JoN j@g vIr`n`
s`rI dunIE~ P`nI ey ,iek idn sB ny tur j`x`
myr qyr muk j`xI s`rI ,jdoN ivc mVHI dy p` id@q`
is@K lY krn muh@bq bMidE` ,JUTy C@f Ps`d~ nUM
r`h r@b d` ieko ey ,ijhV` krsI s`P ihs`b~ nUM
ilK kivq` bYNs inm`xy ny, idl d` h`l sux` id@q`
104
suxy n` puk`r
kdI imly n` jud`eI ,mMg~ r@b qoN duE`v~
jdoN m`hI cyqy E`vy ,pYx s`Hv~ ivc h`Hv~
koeI suxd` n` myrI ,jy koeI suxy mYN sux`v~
jy ho j`ey m`hI v@l ,auhnUM gly n`l l`v~
p` ky qyry n`l ipE`r, B@ul geI w`d j@g dI
jIEVy c qUM vsd`, ikvyN pVH~ mYN nm`z r@b dI
su@K snyh` ilE`vo seIA,mYN q@kdI auhdI rH`v~
jy myr` m`hI muV E`vy,r@b` l@K l@K Sukr mn`v~
E` iml myry s@jx` vy ,hux hor g@l nhIN PbdI
ibn~ w`r dy r@b nhIN mMnd`,s`r` zor B`vyN l` lY
w`rI b`JoN w`r nhIN mMnd`,bYNs dI g@l Ejm` lY
w`rI l` ky w`r mn` lY, hor koeI g@l nhIN c@j dI
su@K snyhy ipE`r Bry,mYN iks l`gI h@Q G@l~
n`ly w`d kr~ n`ly rov~,iek pl n` qYnUM Bu@l~
idl nUM cYn nhIN E`auNd`, koeI g@l nhIN cMgI lgdI
s@jx` dy pY gey ivCoVy,ikauN hoeIE~ ieh g@l~
lY j`A snyh` EVIA nI ,myry pYx ijgr nUM s@l~
bYNs, Kojy ivc Ql~ dy , jy bx j`ey g@l sb@b dI
105
qyrI myrI KuSI
icq E`vyN jI hovy KuSI , cyqy kr~ qUM hovyN KusI
qyrI KuSI c myrI KuSI , myrI KuSI c qyrI KuSI
jI n@cy v`kx mor pIE` , n@c n@c bihl`vy jIE`
m`hI qYnUM jI ipE`r puk`ry , E` j` myry prdysIE`
mn iKVd` qYnUM vyK ky, ijvyN sUrj vyK sUrjmuKI
qyry ieSk c n@c~ g`v~ , n@c n@c ky w`r mn`v~
kdoN s@jx dy hovx myly , q@kdI peI auhdI r`Hv~
auV j` k`ilE` k`v~ , j` d@s m`hI nUM KuSI KuSI
m`hI b`JoN jI nhIN r`zI , n@c ky l`vy pRIq dI b`zI
n@cx` EVIey q~hIAN suhMd` , jy suhx` ho j`vy r`zI
l` lY ipE`r dI b`zI , iPr hovy n` mn kdI duKI
mn kMjrI dIE~ rIs~ krd` , n@c n@c ky qrly krd`
kMjrI bixE~ ie@zq n` GtdI , jy ho j`vy iek dr d`
ie@zq m`x l@Bd` iPrd` , ijhV` fu@ibE` ivc KudI
jy mn n@cy q~ qn n@cy , n@cx` ipE`r dI h`lq d@sy
n@cx` BI ieb`dq bx j~d` , jy w`r ijgr c vsy
ipE`r sh`r` bx j`vy , ijhdI iml ky nzr JukI
106
n@cx` mn nUM BONd` ey, jdoN n@c~ auh w`d E`auNd` ey
n@c n@c ky w`r mn`v~ mYN , auh myr` mn bihlONd` ey
n@c n@c mYN hov~ KuSI , m`hI iesy KuSI c qyrI KuSI
qn BI n@cy mn BI n@cy , cVH geI EYsI pRym Kum`rI
qyry dr dI jogx bx geI , cMn~ qyry pRym dI m`rI
mMgdI rvH~ qyrIE~ duE`v~ , vsd` rvHyN qUM KuSI KuSI
l@d igE` idl~ d` j`nI ,dy igE` idl drd inS`nI
l` igE` rog idl~ nUM , Bu@l geI s`rI l`B qy h`nI
jy ieho qyrI rz` ey cMn~ , qYnUM cyqy krn` myrI KuSI
jdoN w`d s@jx qyrI E`vy , myr` idl fu@b fu@b j`vy
m`r k`gz qy k`lIE~ lIk~ ,bYNs Epx` mn prc`vy
w`rI n`l s@jx dy l` ky , mu@k geI J`k j@g dI
jdoN w`d qyrI E`eI , qyry ipE`r ny sq`ieE`
ijMnyN E@QrU ifgx , ipE`r aunM~ hI vD`ieE`
ipE`r Bry hMJUE~ c , r@j ky iBA leI cunrI
vyK vyK ky c@j bulHy dy , bYNs d` mn vI n@cy
s@sI v`kx iPry B`ld` ,mn v@l Ql~ dy n@sy
mn~ n@c n@c n@c , qyry n@cx c m`hI dI KuSI
107
imlx d` c`
qYnUM c` imlx d` , r`h q@kdI KVHI
E` j` suhixE~ vy , kr~ sjdy KVHI
myry nYx pey rox , n`ly idl ipE` rovy
ipE` fu@b fu@b j`vy , Doxy sDr~ dy Dovy
plk~ dy JroiKE~ coN , hMJU l`auNdy JVI
E` j` myry m`hI, qYnUM v`sq` eI ipE`r d`
E@KIE~ aufIkdIE~ , ipE`r v`j~ m`rd`
EOsIE~ p`v~ k`g auV`v~ , mYN koTy qy KVIH
KVHI koTy auqy , mYN krdI aufIk~ qyrIE~
J@t lMGd` nhIN myr`, kyr~ p` j` PyrIE~
drs vK` s@jx`, q~G ipE`r dI bVI
cl k@icE` vy , s`fy m`hI nUM iml` dy
Es~ j`x` zrUr , kIqy imlx dy v`Dy
Jn` T`T~ m`ry, l@gI ipE`r dI JVI
EiVE` p`r lMG` dy, B`vyN k@c` B`vyN p@k`
l` ky qoV inB`vIN , EYvyN krIN n` qUM D@k`
dUroN ipE`r v`j~ m`ry, hoxI r`h c KVHI
108
s`f` bx s@jx`
idl c vsdI suUrq qyrI, hor ikqy jI lgd` nhIN
qUM BI s`f` bx s@jx`, hux hor sqOx` Pbd` nhIN
ies ic@q c mcdy B~bV nUM ,iezh`r krn nUM jI krdY
s`hmxy bYT ky ro ro ky, qYnUM ipE`r krn nUM jI krdY
s@jry ieSk d` c` ciVHE`, hor ikqy jI lgd` nhIN
ibrh` mn itkx n` dyvy , jI w`d m`hI nUM krd` ey
vyKIN ikDry Bu@l n` j`vIN, idl soc soc ky frd` ey
lu@t igE` ieSk inm`xI d` , nIr Jn` c l@Bd` nhIN
qUM hI h`r iSMg`r eyN myr` , qUM hI gly d` gihx`
jo c`hyN mrzI ey qyrI , Es~ ausy c r`zI rihx`
qUM hI qUM mn ipE` E`Ky, hor kuJ cMg` lgd` nhIN
mn cyqy kr kr Q@k j`vy , hux qUM BI s`f` bx m`hI
sjdy kr kr h`r geI , mu@k geI nYx` dI isE`hI
ilK~ qy hux kI ilK~ , ieSk ibn` kuJ su@Jd` nhIN
jI n`l jI iml` EiVE` , qYnUM imlx` Es~ zrUrI
ikauN dUr bYNs qoN nsdy ho , ieMnIN BI kI mzbUrI
EYvyN K&` ho ky E`pixE~ qoN , jI qVPOx` Pbd` nhIN
109
plk~ dy AHly
idl dIE~ sDr~ nUM , s~B s~B r@K nI
vsy plk~ dy Ahly , nzr~ dy vs nI
iml Juk j`x nYx , iek pl n` E`vy cYn
idl rovy E@K~ rox , B`vyN kuJ BI n` kihx
qYnUM ho igE` ipE`r , g@l E`K~ qYnUM s@c nI
E@K idl dI puk`r , hMJU E@K d` iSMg`r
bdo bdI ifg pYNdy , hovy ipE`r iezh`r
zr` nzr~ cur` ky , suhxy m`hI v@l q@k nI
idl d` kr`r E@K , husn d` iSMg`r E@K
m`hI d` ipE`r E@K , auhd` iezh`r E@K
m`hI vsy mIm ahly , pr DoK` dyvy E@K nI
B`vyN rovy B`vyN hsy , E@K m`hI d` ipE`r
KuSI KuSI nIvIN p` ky , J@ly sKIE~ dI m`r
peIE~ krn klol , q`Hny dyx hs hs nI
B`vyN hsx B`vyN rox , Doxy ipE`r v`ly Dox
jdoN k@lI bYTI hov~ , g`auxy ihjr~ dy g`aux
idl fu@b fu@b j`vy , foby plk~ qy E@K nI
bYNs ipE`r c Ko , ho j`ey auhdI imhrb`nI
r@b w`r dovyN iek , ipE`r w`r dI inS`nI
ho j` ipE`r d` ibm`r , k@K ho j`ey l@K nI
110
kMFy auqy KVHI
w`d m`hI dI sq`vy, l@gI pRym dI JVI
j`x` m`hI nUM imlx, kMFy auqy mYN KVIH
KVIH kMFy auqy , myYN krdI aufIk~ qyrIE~
dirE` T`T~ m`ry , auqoN vgdI hnyrIE~
c@lI m`hI nUM imlx, k@cy GVy qy cVHI
EiVE` ,k@icE` GiVE` , l` ky qoV inB` dy
dIn dunI qoN nIv~ ho ky , p`r ikn`ry l` dy
s@d` m`hI nUM phuMc` dy, sohxI j~dI ey ruVHI
k@c` GV` n`l myry , auhny s`Q nhIN inBOx`
jdoN p`xI ivc p`ieE`, auhny J@t Kur j`x`
m`hI m`hI jI puk`ry , GUk ipE`r dI cVIH
EVIey mYN k@c` h~ zrUr , myr` ieho ey ksUr
ip@Cy muVd` n` k`eI , B`vyN ho j~ cUr cUr
l@gI l` ky inB` s~, B`vyN GVI dI GVI
k@c` GV` Kur igE` , n`ly mYN ruVH c@lI
myrI suxd` n` koeI , p`v~ v`sqy mYN J@lI
m`hI sohxI v`j~ m`ry , j~dI v`rI dI GVI
Es~ imlx` zrUr , myr` m`hI myr` r@b
pYNfy ho gey lMby , hux imlyg` auh kd
bYNs, m`hI nUM mn` lY, E`eI j`x dI GVI
111
ieSk smuMdr
sjdy kr kr h`r geI , pr mn nUM cYn n` E`vy
mn d` pVd` nhIN KulHd` , jy w`r j`g n` l`vy
Bys bx` ky iPry luk`eI , iPry l@BdI Epxy m`hI nUM
lIk~ m`r bYNs hMB igE` , l` k`gz auqy isE`hI nUM
qUM Epx` Prz inB` EVIey , mrzI ijvyN auhnUM B`vy
kVH kVH ky l`l ho j`vy , ibn~ j`g dy duD n` jMmd`
B`vyN Gr c mMdr p` lY , ibn~ w`r dy r@b n` mMnd`
pVH pVH ky B`vyN kVH j` qUM , ieh mn n` k`bU E`vy
ipE`r b`JoN husn n` fulHd` , m`hI b`JoN mn n` KulHd`
pr`ey kdI nhIN bxdy Epxy, KolHy n` koeI Byd idl d`
ieho iem`nq ieho ieb`dq , s@cy r@b nUM ieho B`vy
gurduE`ry coN r@b nUM lBd` , ieh qyrI nzr d` DoK` ey
auh qyry mn c vsd` ey , pr r`h imlx d` EOK` ey
mn m`r ky E`p imt` lY , ieh r`h auhdy dr j`vy
ieSk smMudr idl dy EMdr , ivc l@K~ r`h bx`ey
mn ivcoN ieSk d` rog j`gd` , mn coN prc` p`ey
v~g bbIhy idl DVky , pr iek bUMd n` mMUh c p`vy
ieSk d` rog EnoK` ey , pr E@K lV`aux` sOK` ey
ieh kuqb qoN aucI mMizl ey , iehnUM p`aux` EOK` ey
bYNs rog ieSk d` l@g j`vy, Gux v~g ijgr nUM K`vy
112
JgVy muk j~dy
w`rI l`aux d` c@j hovy, sB JgVy JyVy mu@k j~dy
bykdr~ dI ^Yr hovy , ijhVy w`rI l` ky ru@s j~dy
w`rI dI ipE`r inS`nI ey , m`hI dI ieh imhrb`nI ey
ijhVy pY j~dy auh Fih j~dy , B@ul j~dI l`B qy h`nI ey
iezh`r ipE`r d` hox l@gy , jdoN qIr ijgr c tu@t j~dy
l`prv`h ieSk d` drj` ey , husn ieSk qy mrd` ey
jdoN ho j`vy idl Ko j`vy , iPr zr` n` SrH` qoN frd` ey
ijhVy nukq`cInI krdy ny, w`r ipE`r aunH~ qoN Ku@s j~dy
EVIey ipE`r jqOx` sOK` ey , pr w`r mn`aux` EOK` ey
ijhnUM w`r mnOx` E` j`vy , auhnUM r@b nUM mnOx` sOK` ey
ijauNidE~ mrn` pYNd` ey , Kud mr ky sB DMdy muk j~dy
dunIE~ c Drm bx` id@qy , ivcy Brm Drm dy p` id@qy
Brm Drm gumr`h krd` , lokIN r@b qoN dUr ht` id@qy
auh qy p`T nm`z~ pVHdy ny , pVH pVH ky auQy ruk j~dy
vKry vKry Drm bx` id@qy , aunH~ ny lok Brm` il@qy
Drm~ dy Ahly Cup bYTYN , lokIN mMdr~ v@l Bj` id@qy
bYNs, nhIN qYnUM p` skdy, ijhVy msijd mMdr Fuk j~dy
113
w`rI nhIN BONdI
idl d` Brm nhIN j~d` , jy w`r gly n` l`vy
auhnUM w`rI nhIN PbdI , jy auhdy mn n` B`vy
Epx` mn smJ` ky bIb` , ipE`r m`hI n`l p` lY
w`d r@b nUM kirE` kr , imMnq~ kr w`r mn` lY
ipE`r n`l auh mMnd` ey , mMn j`vy muV n` Tukr`vy
jdoN nYx nYx` n`l lV j~dy , suD bu@D Bul j~dI ey
ieSk ihjr c rol dyvy , E@K ipE`r c fulH j~dI ey
rox` hI ieb`dq bx j`vy , idl ro ro ipE`r isK`vy
rox` mn d` ipE`r muh@bq , ieho ieSk dI E`dq ey
icq c r@K husn w`r d` , bYNs ieho ieSk ieb`dq ey
mn nUM ipE`r d` rog lg` ky , n@c n@c ky w`r mn`vy
l@g j`vy idl lut lYNd` , S`h rg qoN dm Gu@t idMd`
ault pult sB kr dyvy , pr mUhoN kuJ nhIN kihMd`
mYN qUM sB C@fxI pYNdI , bYNs ipE`r c KudI n` B`vy
E`p guE` ky auhdI bx j` , ieMW ieSk d` q`x` qxd`
qn mn dI b`zI l` pihl~ , iPr nIvIN ho auhdI bxj`
E`p imt` ky auh imld` ey , b`zI h`r ky jMg ij@q j`vy
114
pOx h@Q ic@TI
auf j` nI pOxy , n`l lY j` s`fI pIV nUM
ipE`r d` sunyh` , j` sux` dy idlgIr nUM
j` ky auhnUM d@sIN , auhnUM CUh ky mYN E`eI
qYnUM cyqy krI j`vy , bih ky ivc qnh`eI
p`xI lihr iml` dy , iml` ky nIr nIr nUM
E`KIN nI hv`ey j` ky , suhxy m`hI nUM sl`m
dyvIN ipE`r d` snyh` , hor koeI n` kl`m
auV` ky lY geI m`hI nUM , BIV~ p` ky hIr nUM
Q@k~ igx igx q`ry , kdI hovy n` EKIr
cr^y dI GUk n`l , hovy im@TI im@TI pIV
m`hI m`hI m`hI , cyqy E`auNd` ey PkIr nUM
ivc Ql~ dy tur geI s@sI , turI j`vy kyc nUM
Ql~ ivc toly puMnx nUM , Dr m@Qy auqy ryq nUM
h`l idl d` sux` pOxy , j` ky dsqgIr nUM
K`lI h@Q E`eI eyQy , K`lI hI eyQoN j`x` ey
dr bdr iPr~ BtkdI , imly n` iTk`x` vy
E`KIN myry m`hI j` ky , iml j`vy EKIr nUM
s`r` j@g qUM hI qUM eyN , ikauN r@KyN s`QoN pVd`
myry mn c vsd` qUM , ikauN imlx qoN frd`
kr sIn~ TMF` T`r , vs` mn c qsvIr nUM
lokIN qYnUM mMdr l@Bx, hr, myr` hrmMdr qUM hY
kI j`xn, kI mn c myry, mYN krdI qUM hI qUM hYN
G@lI bYNs ny sl`m, pOxy phuMc` dy myry pIr nUM
115
Bvs`gr qrn`
jy Bvs`gr qrn` hovy, dr dr nhIN isr Juk`eId`
jy m`hI nUM p`aux` hovy, qn mn qoN iek iDE`eId`
husn juE`nI itkx n` dyNdI , kr kr JUTy d`Hvy
s`r` j@g kIVI v~g idsy , hs hs kry qg`dyy
Epx` E`p guE`aux` pYNd` , jdoN iksy Epx`eId`
ieSk d` DMd` EOK` ey, E`p guE` ky s@jx imldy
l` ky jy inB`auxI hovy , Byd KolHxy pYNdy idl dy
m`x husn d` pVd` l`h ky , s@jx` dy dr j`eId`
jy auhdy dr j`x` hovy , pihl~ eyQy krz auq`rId`
eyQy krz` auQy krz`, iel`j nhIN koeI ibm`rI d`
S`h dr iPr j`x` suhMd`, jy ipCl` krz` l`hId`
jMgl byly dunIE~ iPrdI , qp krn ivc qnh`eI
aulty DMdIN j@g pY igE` , koeI mn dI n` kry sP`eI
jy m`hI nUM p`aux` hovy, bYNs, w`r dr sIs Juk`eId`
Bys bx` ky dunIE~ iPrdI , lBdI Epxy m`hI nUM
bYNs ivc`r` hMB igE` , l` k`gz auqy isE`hI nUM
pVH kVH r@b jy imld`, q~ pVH pVH gRMQ sux`eI j`
jy r@b nUM p`aux` hovy , pihl~ w`r bx`aux` pYNd`
jy ikDry suhx` ru@s j`vy , pYrIN pY mn`aux` pYNd`
w`r b`JoN r@b n` mMnd` , jI c`hy q`x lg`eI j`
116
ipE`r dI Jlk
mn nUM cYn n` E`vy , jy ipE`r iksy nUM ho j`vy
nYx~ dI nINdr Ko j`vy , jy nzroN AlHy ho j`vy
s`rI dunIE~ Bu@l j`vy, ipE`r dI ieh inS`nI
socyN kuJ qy hovy kuJ, Bu@l j`vy sB l`B h`nI
m`hI m`hI hox l@gy , jy ipE`r iksy n`l ho j`vy
E@j km` lY k@lH imlyg` , ilKy hox jnm dy myly
jy hIr slytI p`auxI hovy , bxn` pvy n`Q dy cyly
itkx n` dyvy qnh`eI , ipE`r ijnH~ d` Ko j`vy
K`lI h@Q qUM E`ieE` eyQy , K`lI ieQoN j`x` ey
gUVHI nINdy sON j`x` , qYnUM iksy n` E`x jg`aux` ey
s@B kuJ h@QoN Kus j~d`, jdoN v`r hoxI d` ho j`vy
vgd` ey lhU ijgr d` , ikvyN sMB`l~ pIV~ nUM
lY ky j`h snyh` EVIey , j` phuMc` dy mIr~ nUM
kI r@iKE` corI morI c, Gr PUk qm`S` ho j`vy
suPny c hI iml lYNdy , jy idl n`l lY j~d`
su@K snyh` G@l C@fdI , jy pq` sq` dy j~d`
cMn~ q`irE~ qoN pu@C , jdoN nzroN AlHy ho j`vy
pq` hI nhIN l@g` , jdoN sB kuJ ho igE`
s`rI aumr km`ieE` , bYNs pl c Ko igE`
ipE`r w`r n`l p` lY , m`hI m`hI ho j`vy
117
Byd B`v KolH lY
bx ky s@jx` d` im@q , duK suK Pol lY
p` ky ic@q ivc ic@q , Byd B`v KolH lY
luitE` eI v~g s@sI , nzr~ iml` ky qUM
Bu@l igE` s@jx` nUM , Epx` bx` ky qUM
mrzI ey cMn~ qyrI , B`vyN Ql~ c rol lY
Gr dr p@t ky qUM , G@ilE` isE`l~ nUM
m@JIE~ cr`eIE~ , Bu@l Epxy iKE`l~ nUM
bx ky jogI r~Jx`, dr dr hIr tol lY
l` ky k@cI w`rI , G@lyN dys prdys vy
Epx` bx` ky , l`vyN qvIE~ d` syk vy
auqoN p` ky q@qI ryq , qUM ipE`r qol lY
EKIE~ iml` ky , dUroN dUroN ipE`r p` ky
pihl~ Epx` bx` ky , iPr sUlI qy cVH` ky
pihl~ iK@c ky pR`x , iPr ipE`r Pol lY
pihl~ k@FyN j`n , lvyN r@j r@j iemqh`n
kOx qUM qy kOx bYNs , jdoN inkl gey pR`x
s`V dyx` koilE~ ny , iPr E` ky Pu@l tol lY
mz` w`rI d` E`vy , E` ky E@j kryN myly
j` ky sKIE~ nUM E`K~ , w`r bu@kl c KylHy
nYx~ c nYx p` ky , plk~ coN ipE`r tol lY
118
r~Jx m`hI
r@K lY l`j inm`xI dI , m`hI Bu@lIN n` kOl kr`r
qUM hI myr` r~Jx m`hI , cMn~ qUM hI myr` ipE`r
r@K lY m`hI myrIE~ l`j~ , sjdy kr~ n`ly m`r~ v`j~
k`lI kmlI v`ly E` j` , muV muV n` qVP` srk`r
ndIAN p`r m`hI d` fyr` , m`hI b`JoN jI lgy n` myr`
ihjr jud`eIE~ p`ey bKyVy , jI aus p`r mYN ies p`r
h`jI bx mdIny lY cl , myry mn c mc geI hl cl
KYr krm dI p` dy s`eIE~ , hux jIx` hoieE` duSv`r
jdoN h`jI lok mdIny j~dy , mn qYnUM vyKx nUM krd` ey
m`hI r@K lY l`j inm`xI dI , hux dy j` E` ky dId`r
Es~ SOk mdIn` vyKx d` , qyrI dId ey hj hz`r
E` bhuV q@qI idE` Folx` , f@ubdI nUM lY cl p`r
l@g ky bYNs jy tu@t j`vy ,E@KIE~ d` sOx` mu@k j`vy
j`n BI n`ly mu@k j`vy , Kus j`vy aumr~ d` ipE`r
k@cI l` ky qoV igE`, s@eIA nI myr` Folx m`hI
ihjr dI m`rI dr dr iPrdI, ru@s igE` myr` w`r
119
r`hy mdIn`
Es~ SOk mdIn` vyKx d` , myr` w`r mdIny vsd` ey
jdoN lok mdIny j~dy ny , myr` idl aunH~ v@l n@sd` ey
sB h@j v`ly lIVy p`auNdy ny , jdoN r`h mdIny j~dy ny
plk~ s`hmxy lMGx jdoN , myr` mn iK@c lY j~dy ny
bx ky ^`k duE`ry dI , myr` jI aunH~ v@l q@kd` ey
jdoN h`jI p@C~h nUM j~dy ny , mYnUM qyrI w`d sqONdI ey
kr~ SukrIE~ kmlI v`ly d` , mn nUM cYn E` j~dI ey
myr` w`r myry c vsd` ey , myr` mn ieh mYnUM d@sd` ey
h`jI h@Q snyh` G@l~, mdIny v`ly nUM myr` sl`m kihx`
qyrI w`d bhuq qVPONdI ey, koeI hor kl`m n` kihx`
jdoN qyr` n~ koeI lYNd` ey , mn ipE`r ivc n@cd` ey
EiVA mdIny d` mus`iPr h~ , mYN E`K~ j~dy r`hIE~ nUM
myry leI duE` krn` , sdky auhdIE~ by prv`hIE~ nUM
mdIny nUM j`v~ mMg~ duE`v~ , myr` m`hI mn c vsd` ey
auh lokIN qIrQ j~dy ny , ijnH~ dy idl c ipE`r nhIN
ivc`ry dr dr Btkdy ny , ijnH~ d` mMnd` w`r nhIN
kI lYx` Drm~ D`m~ qoN , ijhd` w`r idl~ c vsd` ey
qUM hI myr` ikbl` k`b` , m`hI qUM hI eyN myrI h@j
h`jI lok qYnUM l@Bx mdIny , myrI qyry h@Q c l@j
r@K lY l`j inm`xI dI , qyr` n~ myry jI vsd` ey
120
mn dI Btkx
c`ry bMnyN pYr ps`rI , iPry mMgd` Sihr b`z`rI
BONd` rihMd` aumr~ s`rI , kdI suPny s@c nhIN huMdy
m`ieE` m`eI p`ey P`hy , JolI PV dr dr Brm`ey
QoVI ijhI hor iml j`ey , m`ieE` mYnUM bVI ipE`rI
k`HnUM EYvyN hPs vD`vyN , j`x vyly ieh n`l n` j`vy
EYvyN idl DVk`eI j`vyN , BtkyNg` qUM aumr~ s`rI
ijMn~ c`hy zor qUM l` lY , mn Epxy nUM ikvyN Bj` lY
B`vyN nr sulq`n kh` lY , mMgx dI n` mu@ky ibm`rI
BtikE` mn n` k`bU E`vy , dr dr ipE` D@ky K`vy
E@j eyQy klH auQy j`vy , E`Ky iml j`vy Dr s`rI
imly auh jo Kud km`ieE`, iksy n` qYnUM smJ`ieE`
lu@t ks@ut ky boJy Brd`, l`lc dI qYnUM l@gI ibm`rI
kMm nhIN E`aux` srm`ieE`, jy qUM mn nUM n` smJ`ieE`
sbr ibn~ n` mn k`bU E`vy ,bYNs ny E`KI g@l kr`rI
mn qyr` ipE` Bry auf`rI , pl pl vyKy c`r idv`rI
dr bdr ipE` D@ky K`vy , krd` mn nUM bhuq KuE`rI
iek in@kI ijhI j`n ey qyrI , krd` iPrd` myrI myrI
bxn` iek idn ^`k dI FyrI , EYvyN j`vyN j`n nUM m`rI
121
ies mn ny k`bU nhIN E`aux` , jy qUM iehnUM nhIN smJ`aux`
mu@kx` nhIN qyr` E`aux` j`x`, BYVI ey ieh bhuq ibm`rI
dunIE~ b`zIgr dI b`zI ey , KylH qm`Sy c j@g r`zI ey
j@g KyfHy ijvyN auh r`zI ey , E`py G@ld` hukm srk`rI
iksy dy mn nUM cYn n` E`vy , rozy r@Ky B`vyN clIh` mn`vy
hnyr svyry Cup ky K`vy , Drm Brm c PsI dunIE~ s`rI
rozy r@Ky n`ly nm`z guz`ry, Drm~ ny ip@Cy l` ley s`ry
byVI PsI n` l@gy ikn`ry , mJD`r dI bVI cot kr`rI
pihl~ mn qy k`bU p` lY , ies mn q@qVy nUM smJ` lY
pihl~ mn qoN mn mr` lY , imt j`vy mMgx dI Bu@K s`rI
Epxy mn nUM ipE`r isK` lY , suhx` ijh` w`r bx` lY
iPr m`hI nUM gl n`l l` lY , Bu@l j`vygI dunIE~ s`rI
jdoN ipE`r dI E@g sq`vy , muV m`hI m`hI cyqy E`vy
ie@QoN C@f auQy tur j`vy , mMgx dI ieMW tu@ty ibm`rI
cyqy kr ijhV` sB kuJ dyvy , k@cIE~ kl~ p@ky Pl myvy
bdly ivc qYQoN kuJ n` lYvy , B`vyN dunIE~ auhdI s`rI
pihl~ Epx` mn smJ` lY , idloN ipE`r m`hI n`l p` lY
qn mn qoN bYNs auhd` bx j` , jMmx mrn dI mu@ky ibm`rI
122
jI qVP` ky vyK
p`ieE~ ipE`r nhIN pYNd` , EYvyN kryN qkr`r
jI qVP` ky vyK zr` , pq` l@gU kI ey ipE`r
ipE`r p`ieE` nhIN j~d` , EYvyN hI pY j~d` ey
jy iksy n`l pY j`vy , idl j`n iK@c lY j~d` ey
ipE`r m`hI d` mn kml`vy, Bu@l j~dy qkr`r
ipE`r idl~ dI b`zI ey , idl~ dy sOdy huMdy ny
Epx` E`p Bu@l j~d` ey , drd pr`ey suhMdy ny
isr~ dI b`zI lgdI eyy , ij@q hovy B`vyN h`r
suPn` vyK ipE`r p`ieE`, E`zm j`m dI b@cI ny
punx nUM w`r bx`ieE` sI , bysmJI c q@qI ny
EYvyN j`n guE` bYTI, m`hI tur igE` Ql~ dy p`r
p`ieE` GuimE`rI sohxI ny , m`hI dI mnmohxI ny
k@cy GVy qy qr geI sI , r`h c rok leI hoxI ny
jI n` ruikE` kMFy qy , E`p ies p`r w`r aus p`r
ipE`r hIr slytI p` bYTI , DIdo nUM w`r bx` bYTI
h@fIN ieSk rc` bYTI , muV Epx` E`p Bul` bYTI
r~J` r~J~ krdI auh , bYNs, bx geI r~Jx w`r
ipE`r n` ikDry p` bYTIN, hSr nhIN iehd` cMg`
j@g lu@t j`vy idl tu@t j`vy , ieSk ijnH~ d` DMd`
ieSk ijnH~ dy h@fIN ricE` , aunH~ p`r auq`ry w`r
123
ipE`r
p` lY n`l s@jx dy ipE`r , auho m`hI auho w`r
auhnUM mn c vs` lY, qyr` ho j`aU byV` p`r
ipE`r nUM dunIE~ kI j`xy, dunIE~ nUM ieh BONd` nhIN
dr dr dy D@ky pYNdy ny , ijhV` iehnUM Cp`auNd` nhIN
auh r@b nUM p` lYNd`, ijnH~ Juk Juk ky mn`ieE` w`r
ieSk mj`zI dunIE~ krdI , ieSk hkIkI koeI j`xy
E`hd Eihmd ey ieSk hkIkI , kihMdy ieho isE`xy
r`m S`m c Prk n` k`eI , bYNs , auho w`r krq`r
ieSk ijnH~ dy h@fIN ricE` , w`r vsy mn EMdr
ieho EimRq ieho pUj` , koeI nhIN Eijh` mMidr
w`d m`hI dI E`vy jdoN, EYvyN ho j`x kOl kr`r
m`hI mn c vs j`vy, idl w`r imlx nUM B@jd` eyy
auhdI w`d ieb`dq ey , s@jx` d` ieho sjd` ey
w`d m`hI dI k`b` ey , auho h@j ey myrI srk`r
w`d ieSk PirE`d ieSk , w`r ieSk idld`r ieSk
r~Jy hIr d` ipE`r ieSk , sohxI d` mhIv`l ieSk
bYNs, bMdy nUM r@b bx` dyvy, ijvyN lYl` mjnUM d` ipE`r
124
koiel v~g kurl`
koiel v~g kurl` EVIey , jy sux ley w`r ipE`r`
g` ky ipE`r jq` EVIey ,sm~ E`aux` nhIN dub`r`
ipE`r EjyhI ksOtI hY , ijhVI kry sP`eI idl dI
mn qqVy nUM smJ` EVIey , idl h`r ky b`zI imldI
jo hr j~dy auh qr j~dy , hovy hrn d` rMg inE`r`
jy sux` skdI auh sux lYsI, ipE` kry aufIk~ qyrIE~
auh qyry ipE`r nUM q@kd` ey, iPr k`hnUM kIqIE~ dyrIE~
jdoN l@g j`vy sV K`k hovy, muV sVy n` koeI dub`r`
g`ey j` qUM gIq ipE`r dy , kr sjdy qUM kol w`r dy
qyr` ipE`r sq`vy auhnUM , muk` dysI PMDy srk`r dy
do ic@q` mn itkx n` dyvy, ibn` itky n` imly sh`r`
rmz ipE`r dI invM ky imldI, g`ey j` g@l qUM idl dI
ieh E@lHV~ dI b`zI ey, ipE`r c nhIN koeI K`j` iKljI
mn nIv~ krky tur j` bYNs , r`h q@kd` ey w`r ipE`r`
ieSk mj`zI itkx n` dyvy, dunIE~ husn Pusn qy mrdI
ieSk hkIkI krn` bV` EOK`, dunIE~ ieh nUM nhIN jrdI
ieSk c j@g bx`ieE` auhny , auhd` auhIA d@sy ikn`r`
125
sb@bIN myly
r`h sB d` v@Kr` v@Kr`, auQy hox sb@bIN myly
w`rI l`eI qd suhMdI, jdoN w`r bu@kl ivc KylHy
ruk ruk ky k`&ly tur j~dy , tury jx sB m@ky nUM
sB clo c`l d` myl` ey, pey l@Bdy BIV BV@ky nUM
ikbl` k`b` mn qyry c , E@l` r`m iesy c KylHy
r`h ipE`r d` ey morI, auQy j`x` pYNd` ey corI
r`h c mu@l~ dyNdy m@q~ , pr smJ aunH~ dI QoVI
kI j`xn auh ikQy vsd` , aunH~ pey mzHb dy lyly
sPr izMdgI d` lMm~ w`ro , hm sPr iml j~dy
k@cy r`h k@cIE~ fMfIE~, sB iek mMizl v@l j~dy
jnm jnm dy irSqy hovx , E` imldy s@jx suhyly
auhnUM pOx` sOK` nhIN , E`p imt` ky s@jx imldy
ieSk idl~ dI guMJl ey , Byd KolHxy pYNdy idl dy
ipE`r w`r d` ho j`vy, r~Jx w`r bukl c KylHy
eId v`ly idn sB aufIkx , Epxy Epxy w`r nUM
eId vI EYvyN lMG j`vy , jy Bu@l j`x kOl kr`r nUM
bYNs n`l eId mn` EiVE` , muk` jMmx jMmx Jmyly
126
&kIr` nIv~ ho
mrn qoN frdI dunIE~ roNdI , jMmx qoN qUM ro
jy krn` idd`r m`hI d`, &kIr` nIv~ ho
jo E`ieE` so j`x` , iksy E@j j`x` iksy k@lH
jy p`r auq`r` c`huMd` eyN , dr s@jx d` m@l
jMmx mrn cr`sI mu@ky , mn ipE`r n`l Do
jMmx vyly b@c` frd` , mrn qoN dunIE~ frdI
j`x smyN koeI sMg n` s`QI , n` koeI hmdrdI
jy drd vMf`aux` c`huMd` eyN , p` m`hI n`l moh
^`n mlUk qy EOlIey BI , j`x vyly sB ifgdy
mIr pIr qy kvI nbI , krdy j`x sB isjdy
jYsI krnI qYsI BrnI , jo K@tyNg` K`vyNg` auh
roNdy E`aux` roNdy j`x`, ikqy n` imly iTk`x`
ieQoN sBn` K`lI j`x`, s@cy r@b d` ieho B`x`
mn q@qVy nUM smJ` EVIey, muV muV n` jMmyN auh
p`xI nIv~ c@ly ph`VoN, s`gr ivc j` ky imld`
mn Juk` ky sIs inv`, bYNs vyK w`r d` jlv`
qkv` r@K mihbUb` v`l`, muV ESk ipE`r c Do
r@b rj`eIN s@jx imldy, s`ier hox iek mMizl dy
ieSk nm`zI qd suhMdI, jy Byd KulH j`vx idl dy
Juk JUk w`r mn`aux ijhVy, bYNs p`r hoxgy auh
irSqy n`qy mu@k j~dy, jdoN vrq igE` auhd` B`x`
mn q@qV` smJ`aux v`sqy, qYnUM pYx` w`r bx`aux`
EVIey ! mn dI guMJl q~ KulHxI, jy imly w`r dI Coh
127
grIbI
bx ky ^`k duE`ry dI , auVI r@K ky ic@q c auVn vyly
lY cl w`r dy dr EVIey , kOx j`xy muV kdoN hox myly
suhxy w`r d` krn idd`r EVIA, auV E`eI r`^ bx ky
nzr auT` ky q@k hIry , qyry dr qy ifgI ey c`k bx ky
sm~ bIiqE` muV ky nhIN E`auNd`, kdI sb@bIN hox myly
c`k`! jy hIr slytI p`auxI ey, j`h bx j` n`Q dy cyly
vyK lY smyN dI c`l bIb` , nzr cur` ky koloN lMG j`vy
bYNs jy qyry n`l s~J hovy , bh`ny n`l zr` ku KMG j`vy
ieSk d` r`z Ev@lV` ey , ieh r`z m`SUk hI j`xd` ey
ieSk muSk Cup`ieE` nhIN Cupd`, j`xy iehnUM h`xd` ey
vrjx` ieSk qoN bV` EOK`, ijhnUM l@g j`vy auhnUM K` j`vy
loko vyK lA ieSk rMJytVy d`, Gr dr brb`d kr` j`vy
ieSk dI c`l EnoKI ey, iv@cy rmz d` r`z smJ` j~dy
idl idl~ n`l krn g@l~, q@k E@K n`l E@g lg` j~dy
ijhnUM ho j`vy auh Ko j`vy, sB j@g pr`ieE` ho j`vy
ieho ey r@b d` r`h EVIA, jdoN mn ipE`r c Ko j`vy
Eil& lYl` dy ik@sy bQyry ny, pr mjnU koeI koeI hovy
ieh n`q` cMn ckor d` ey, idny sovy r`qIN auT Klovy
ienH~ r`vH~ qy auh turdY, ijhdI j@g qoN m@q m`rI hovy
bYNs hovy idl~ d` b`dS`h auh, j@g c B`vyN iBK`rI hovy
128
ieSk dIE~ b`q~
w`r ieSk idld`r ieSk, ieSk dIE~ ikE` b`q~
ibn~ ihjr ieSk n` EiVA, EYvyN bIq j`x brs`q~
jdoN mn nUM ieSk sqOx l@gy, idl gIq ipE`r dy g`auNd` ey
suPinE~ c w`r jg`aux l@gy, Cup Cup ky mn prc`auNd` ey
nYx` n`l nYx jdoN iml j~dy, Bu@l j`x idl dIE~ jzb`q~
jo ieSk mj`zI f@ulH j~dy, auh Prz ieSk d` B@ul j~dy
vsl dI vsl c KuB j~dy, nzr~ dy husn qy fulH j~dy
vsl vsl dI sd` n` rihMdI, ieh jsm`nI b`q~ vy
ijhVy ieSk mj`zI krdy ny, mz` ieSk d` kI E`vy
auh vsl coN vsl~ l@Bdy ny, huMdy hI ijhVI mu@k j`vy
vsl coN jI jdoN Br j`vy, Bu@l j`x ipE`r dIE~ r`q~
mz` mrn d` qd E`vy, jy, n` dm inkly n` s`h E`vy
mz` ieSk d` qd E`vy, jdoN suPny c m`hI E`x jg`vy
suPn` jdoN mu@k j`vy, muV qVP`aux imlx dIE~ E`s~
ihjr dy b`JoN ieSk n` Pbd`, n`ly idl BI DVky
ieSk idl~ dI b`zI ey, ieh lgdI ey Kud mr ky
m`hI m`hI idl g`vy, j`g j`g lMGdIE~ r`q~
ieSk EijhI q~G idl~ dI, Enh@d dI ijvyN h@d nhIN
audoN mn mMizl qy phuMcd` ey, jdoN cyqy rihMd` j@g nhIN
bYNs, m`hI, m`hI bx j`vy, ijvyN hIr nUM r~Jx E`K~
129
ieSk sOZ`q~
w`rI d` v@l ipE`r coN imld`, ieh ieSk dIE~ sOZ`q~
ieSk b`JoN husn nhIN iKVd`, EYvyN iPryN J`kdI r`q~
r`q c`nxI EpxI hovy, idn BI n` hovy pr`ieE`
w`r imlx dI q~G rhy , ieSk ny idl Brm`ieE`
ieSk dy SolHy auVdy rihx, ikqy mu@k j`x n` E`s~
cMn~ vy qyrI sIq c`nxI, n`ly q`irE~ dI iBMnIN lo
s`f` mn imlx nUM qVPy, ic@q igE` ipE`r c Ko
E@KIE~ coN E@QrU vgdy ny, ijvyN sOx dIE~ brs`q~
cMn~ vy qyrI c`nxI r`q c, q`irE~ dI BrI pr`q
ieSk dIE~ ieh KyfH~ sB, ipE`r dI ieh sOZ`q
idl idl~ nUM iK@c lY E`vy, Cup Cup kryN mul`k`q~
lokIN Gr Gr eId mn`auNdy, mn c q~G~ ipE`r dIE~
ipE`r ijnH~ dy h@fIN ricE`, E`s~ aunH~ idld`r dIE~
w`r n` mMnyN eId n` mMnNy, bYNs k@cIE~ kryN Erd`s~
ijhdy idl c m`hI vsd`, loV nhIN auhnUM msIhy dI
w`r r@b c Prk n` k`eI, ipE`r buJ`vy qyh bbIhy dI
EVIA bYNs d` w`r Ko igE`, J`ky v~g ckor dy r`q~
130
ieSk dI rIq
idl c vsdI sUrq auhdI, ieSk dIE~ ieh rIq~
m`hI m`hI mn ipE` krd`, ipE`r dIE~ kI rIs~
pl pl myry mn c E`vy, auhdy b`JoN jI nhIN lgd`
jdoN cyqy E`vy jI Br E`vy, jI kry vsl leI sjd`
E@g lg` ky f@bU bx igE`, l` igE` ipE`r nUM lIk~
mYnUM m`hI dI w`d sqONdI ey, mYN krdI qMU hI qUM h~
Epxy mn n`l g@l~ krdI , n`ly krdI hUM hUM hUM h~
mn dy vlvly auV auV j~dy, k`gz qy v`huMdy lIk~
E@KIE~ coN E@QrU vgdy ny, mn pY igE` vs ivc`r~ dy
r`q~ auT auT n@sdI h~, jdoN suPny E`aux idld`r~ dy
jy suPinE~ c hI imlx` sI, iPr k`HnMU p`eIE~ pRIq~
idl dirE` smuMdroN fUMGy, in@q fUMGy vihx bx` dyNdy
ij@QoN vgdy sB kuJ F` j~dy, n`m inS`n imt` j~dy
roikE~ iksy n` rukdy eI, n`ly iJVk~ pYx SrIk~
ieSk c auhny j@g s`ijE`, Epx` ipE`r vKOx v`sqy
kI mYN quh`f` r@b nhIN, puiCE` ipE`r EjmOx v`sqy
r@b dI rihq ipE`r bMidE`, p` bYNs auhdy n`l pRIq~
131
rihq
rihq bMdy dI nykI km`aux` ey, BYVy kMm~ qoN sB nUM ht`aux` ey
rihq Drm dI siBEq` bx`aux` ey, ip@Cy l` lok~ smJ`aux` eyy
rihq Pu@l dI BOry nUM mohx` ey, auhnUM moh ky ipE`r c prox` ey
rihq BOry dI Pu@l qy BOx` ey, auhdI mihk dy ipE`r c g`aux` ey
rihq DrqI dI j@g nUM p`lx` ey, p`lx posx` auhdI G`lx` ey
rihq sUrj dI SkqI dyx` ey, auhdy bdly c kuJ nhIN lYx` ey
rihq cMn dI sIq bx`aux` ey, ieSk muSk c mn Brm`aux` ey
rihq n`rI dI ipE`r jq`aux` ey, ipE`r dy ky m`hI mn`aux` ey
rihq m~ dI jnm dyx` ey, bdly jnm dy ipE`r mu@l lYx` ey
rihq ieSk dI ipE`r p`aux` ey, ipE`r p` ky qoV inB`aux` ey
rihq SmH~ dI roSnI krn` ey, aus roSnI qy prv`inE~ mrn~ ey
rihq E@g dI sB nUM s`Vn` ey, mMdy kMm~ qo jh`n nUM q`Vn` ey
rihq koly dI k`lK lg`aux` ey, k`lK l` ky rMg bdl`aux` ey
rihq hv` dI s`h idv`aux` ey, s`h idv` ky j@g nUM cl`aux` ey
rihq p`xI dI nIv~ ho c@lx` ey, c@l c@l ky s`gr j` m@lx` ey
rihq ilK ky lIk~ m`rd` eyN, bYNs, rihq b`ry kI ivc`rd` eyN
rihq r@b d` auh EsUl hovy, ijhV` gUrU pIr nUM Kud kbUl hovy
rihq ExiliKE` iek k`nMUn hovy, mMnx v`sqy zrUrI mzmUn hovy
rihq iksy dy mn dI v`Sn` ey, ijhVI bxdI aunH~ dI E`Sn` ey
rihq rUh dI KuSI EKv`auNdI eyy, ijhVI gurU dy mn nUM B`auNdI ey
rihq iksy dI EijhI B`vn~ ey, ijhny mn nUM Aus qy F`lx` ey
rihq nUM pihl~ Kud Epx`aux` ey, muV cyilE~ koloN mn`aux` ey
rihq mn d` Eijh` vs`h ey, ijhV` gurU dy ipE`r d` r`h ey
rihq cyly dI pRIq nUM tohMdI ey, n`l n`l auhdyy mn nUM mohMdI ey
rihq iens`n d` iemqh`n hovy, k@cy p@ky dI ieMW pihc`x hovy
rihq SrD` d` iek pYm`n` ey, pUry qulx d` iek inS`n` ey
rihq mMn ky auhnUM inB`aux` ey, iPr gurU ny p`r lMG`aux` ey
rihq r@b dI auhd` ipE`r hovy, p`r hox leI n`l bYNs w`r hovy
132
idl d` drd
eIm`n sl`mq hr koeI mMgy, ieSk sl`mq koeI
eIm`n km`auNd` hr koeI iPrd`, ieSk km`vy koeI
ieSk sl`mq auh mMgy, ijhny ijMdVI ieSk proeI
drd ieSk d` ijhnUM l@g j`ey, iPrdy drd lkoeI
qyry EMdr r@b vsd`, m`r lY J`qI Epxy EMdr
Cup ky ipE` nz`r` vyKy, auQy auhny p`ieE` mMdr
j`vyN s`D~ mgry EYvyN, bxy iPrn jo msq klMdr
mn d` dIv` b`l zr`, ho j`sI c`nx idl EMdr
ieh qn r@b s@cy dI b`VI, ivcy b`Z bZIcy lgdy
ivcy Pl Pu@l qy myvy ivcy, ivcy kUj` imsrI sjdy
ivcy ikbl` k`b` auhdy, ivcy gMg` jmn` vgdy
k`iml murSd imilE` qYnUM, p@lU p` kr auhdy sjdy
EMdr qUM hYN b`hr qUM hY, d@s hor ik@Qy iPr~ l@Bd`
E@K PVk~ qUM E@gy E`vyN, hor iksy kr~ ikauN sjd`
cyqy E` E` jI qVP`vyN, qyry b`JoN jI nhIN lgd`
bxy E`dq bxy iebdq, kr SukrIE` s@cy r@b d`
pVH pVH gRMQ kqyb~ muV muV, E`lm P`izl hoieE`
dsm dsOND iKr`q~ vMfy, pr mn d` mYl n` DoieE`
rozy r@Ky pVHI nm`z~, mn iPr BI s`P n` hoieE`
qrly k@Fy m@Qy rgVy, mn Srq~ mMgx c KoieE`
133
p`T kr kr igE`nI bx gey, lok~ q`eIN sux`auNdy
iPrn igE`n isr~ qy cu@kI, iPrdy glIE~ gOHNdy
ij@QoN mihk m`ieE` dI E`vy, auQy j` fyr` l`auNdy
Epx` Ju@g` s`V ky turdy, hor~ dy Gr E@g lg`auNdy
pVH pVH l@K kroV ikq`b~, pey sMq mhMq EKv`auNdy
E@Kr ieSk d` iek n` j`xn, lok~ q`eIN smJ`auNdy
E`p fu@by jjm`n BI foby, p@Qr~ BrI byVI qy cVH`auNdyy
Drm r`j jdoN k@iFE` K`q`, nrk~ dy hukm sux`auNdy
QoVI l`hxq dunIE~d`rI, bhuqI dunIE~d`r~
jy m`hI nUM w`d n` kIq`, EMq pYxgIE~ m`r~
dIn Drm dy ip@Cy l@g ky, m@Qy rgVy hz`r~
w`rI l` lY mn smJ` lY, imlsx mOj bh`r~
vYd k`hd` jy drd n` j`vy, EYvyN JUT` vYd kh`vy
gurU k`hd` gur mMqr d@sy, jy idl nUM cYn n` E`vy
pihl~ nm`z msIq guz`ry, gurduE`ry p`T sux`vy
mn d` q`l` qd K@ulHsI, jy w`r gly n`l l`vy
m`l` PyrI jy mn n` iPirE~, kI lYx` h@Q PVky
p`T kIq` Eml n` is@iKE`, kI lYx` iPr pVHky
pMj b`xIE~ p`T ipE` krd`, nH` Do ky auT qVky
bYNs jy mn d` nPr n` mirE`, kI lYx` iPr lVky
134
ijauNdy mOq dI s`r kI j`xn, mrn c s`r lkoeI
E@g l` ky s`Vn murdy, b`kI im@tI p`aux ExqoeI
mrn m`rn d` kMm q~hIAN mu@kd`, E`p mry jy koeI
ijauNidE` mrky j@nq imldI, ieh mrn~ j`xy koeI
ijhnUM n`g ieSk d` liVE`, drd j`xd` soeI
nS` ieSk d` v@D Sr`boN, ijhV` pIvy j`xd` soeI
ieSk iem`n ieb`dq auhdI, iehnUM j`xy koeI koeI
bYNs inm`xy mrz ieSk dI, mrz iel`j n` koeI
B@j dOV ky qIrQ j`vyN, pr idl dI dOV n` mu@kI
pVHyN p`T qy pVHyN nm`z~, idl dI DVkx n` rukI
jMgl byly BOd` iPrd`, r@K q~G imrg v~g su@kI
jy w`r ny j`g n` l`ieE`, rih geI koeI qru@tI
idl dirE` s`gr qoN fUMGy, dunIE~ s`r kI j`xy
pVH ky E`lm P`izl hoey, pr EMdroN hox EMW`xy
s`rI dunIE~ idl dy EMdr, jy rMg ieSk d` m`xy
ijhdy idl c drd ieSk d`, aho w`r pC`xy
idl dy drd d` syk vDyr`, l`gy koeI n` E`vy
ijhV` koloN lMG ky j~d`, muV auh r`h n` E`vy
drdmMd~ dI kUk suxysI, iK@c ijgr n`l l`vy
drd ieSk d` h@fIN ricE`, Gux v~g ijgr nUM K`vy
ieSk w`r d` idl nUM tuMby, g@l g@l c kry ieS`ryy
K`x pIx dy duKVy myty, jnm jnm dI mYl auq`ry
jnm mrn duK k@t ky , r@b imlx leI dvy sh`ry
jy m`SUk ny ieSk n` isiKE`, E`iSk l`eyy JUTy l`ry
135
idl dI q~G
ikhnUM kUk sux`v~ mYN, ies Zm ny bhuq sq`ieE` ey
j@g pr`ieE` idsd` ey, jdoN jI m`hI n`l l`ieE` ey
auh s`ry j@g d` m`ilk ey, mYN Klk auh K`ilk ey
auh sBn` d` m`q ipq` ey, auh hI j@g d` c`lk ey
auh hI jgq ivD`q` ey, j@g auhd` srm`ieE` ey
muh@bq coN ieSk j`igE`, ieSk qoN l@g` bYr`g
j`g dy b`JoN du@D nhIN jMmd`, w`r ibn~ n` j`g
s@Kx` w`r mn`aux ibn`, iksy n` auhnUM p`ieE` ey
hr Q~ c auh vsd`, iPr vI nzr nhIN E`auNd`
mYN pu@C ig@C ky h`r geI, mYnUM koeI nhIN smJ`auNd`
s`rI dunIE~ qYnUM j`xy, ikauN bYNs qoN mUMh Cup`ieE` ey
mYN sjdy kr kr h`r geI, mMnd` myr` w`r nhIN
ikhnUM kUk sux`v~ mYN, koeI suxd` myrI puk`r nhIN
ikauN n` nYx iml`vyN qUM, ikauN jIEV` qVP`ieE` ey
mYN ijMdVI v`r~ s@jx` qy, auhnUM zr` Eihs`s nhIN
ikvyN mn`v~ m`hI nUM, cyqy krdI mYN idn r`q peI
E` iml myry s@jx` vy, qyrI w`d ny bhuq sq`ieE` ey
cMn~ myry jI c vsd` qUM, pr myry n`l n` bold` eyN
qUM sB kuJ myr` j`xd` eyN, Byd n` Epx` KolHd` eyN
gly l` bYNs inm`xy nUM, auhny ipE`r qyry n`l p`ieE` eyyy
136
ijgr n`l l`eId`
lV l` ky suhxy s@jx` nUM, EYvyN nhIN C@f j`eId`
bykrm~ dy krm bx` ky, Epxy ijgr n`l l`eId`
ies mn nUM msq mlMg krdy, gIq ihjr dy g`vy
Epx` pq` sq` d@s j`, qyry dr qy El^ jg`vy
qYnUM imlx dI q~G rhy, s`fy mn nUM l`r` l`eIj`
bx j~ ^`k duE`r dI, koeI ipE`r d` sunyh` d@s vy
qyry b`JoN jI nhIN lgd`, Es~ qyry ip@Cy hoey k@K vy
suhxy s@jx nUM sInyN l` ky, idl d` drd vMf`eIj`
Kud E` ky mn prc` s`f`, ijMd ho geI by vs vy
iek v`rI Pyr` p` s@jx`, mYN Sukr mn`v~ l@K vy
k@cI B`vyN p@kI l@g geI, p@qx~ qy nhIN ruE`eId`
ikhVI g@loN qUM gu@sy hoieAN, cMn m`hI mYN c`nxI qyrI
glv@kVI p` ky sIq bx` dy, mYN F` ky bih geI FyrI
auhdy dr qy jIx` mrn`, ieMW ipE`r m`hI n`l p`eId`
ivc Ql~ mYN turdI E`v~, hr pg n`l GtdI dUrI
q~G ieSk dI iK@c ilE`eI, mu@k geI sB mzbUrI
cl cl ky hux c@l j`s~, hux hor nhIN qVP`eId`
qUM BI zr` ku h@Q vMf`, kr QoV` ijh` aup` EiVE`
k`g auV`v~ EOsIE~ p`v~, kdI s`fy ivhVy E` EiVE`
lIk~ nhIN mrv`ieE` krdy, jy ipE`r bYNs n`l p`eId`
137
kI Cup`v~ qYQoN
kI Cup`v~ qYQoN EiVE`, qUM sB j`xI j`x
h@Q joV ky kr~ jodVI, r@K q@qVI d` m`x
ijMnyN Zlq kMm mYN kIqy, sB d` r@KyN ihs`b
myry EMdr ilKd` j`vyN, n`N r@KyN koeI ikq`b
bKS dy myrIE~ ZlqIE~, Es~ j`x Exj`x
bysmJI c E` ky m`hI, Es~ kIqy p`p bQyry
aus vyly smJ nhIN sI, pr cyqy sB kuJ qyry
pq` nhIN ik bKSyNg`, fr pYNd` idl nUM K`x
p`p krn vyly n` soicE`, S`ied koeI vyK lvyg`
jI c zr` iKE`l n` E`ieE`, vyK ky iPr kI khyg`
bury Bly d` kI Pl imld`, Es~ n` sky pihc`x
Cup Cup ky mYN corI kIqI, pr qUM myry c vsd` sI
s`rI aumr p`p mYN kIqy, qUM kuJ BI nhIN d@sd` sIN
ieho fr v@F v@F K`vy, ikvyN p`s hovyg` iemqh`n
jo bIjyNg` so v@FyNg`, inkly EMq nqIj` ieh
h@Q joV ky kr~ bynqI, mYnUM sz` n`m dI dyh
n`m isK` dy ipE`r jq` ky, kr s`nUM prv`x
Erz~ krdy frdy frdy, E` gey h~ qyry dr qy
qrly k@Fd` bYNs inm`x`,pVd` krky Fk lY pVdy
mYN qyrI qUM myr` EiVE`, mYN suhxy s@jx` qy kurb`x
138
rUh dI kMj
ijMdVI s@p kI kMj v~g hovy, kdI lihMdI kdI E`auNdI ey
rUh s@p v~g kMj l`huMdI ey, muV muV ky E`auNdI j~dI ey
mn dI sP`eI kr pihl~, iPr rUh qy kMj nhIN E`auNNdI ey
iek v`r bury kMm mu@k j`vx, rUh muV ky j@g nhIN E`auNdI ey
jMmx mrn cr`sI q~ mu@kdI, jdoN r@b nUM rUh mn`auNdI ey
jdoN myrI mYN dI qUM bx j`vy, ieMW smJ m`hI dI E`auNdI ey
r@b hor iksy Q~ nhIN vsd`, qyrI rUh r@b coN E`auNdI ey
jy E`px` E`p pC`x lvyN, qyrI rUh hI r@b bx j~dI ey
ijhnUM m`hI dI J`k hovy, s`ry j@g dI J`k Bu@l j~dI ey
jdoN p@kI w`rI l@g j`vy, doh~ nUM nINd nhIN E`auNdI ey
auh qyry ipE`r c Ko j`vy, hor g@l nhIN auhnUM BONdI ey
jy E`iSk ieSk c Ps j`vy, auhdI su@D bu@D Bu@l j~dI ey
nhIN vsd` mMdr msIq~ c, Drm~ dIE~ rsm~ rIq~ c
n` igrjy Gr v@l r`h auhd`, n` gurduE`ry dIE~ JIq~ c
ahnUM ieSk hkIkI BONd` ey, KuS hIr r~Jx dIE~ pRIq~ c
mMnyN s@sI punMU dI dosqI nUM, nhIN vsd` nm`z msIq~ c
auh vsd` idl dy EMdr ey, auQy bixE~ auhd` mMdr ey
auh s`ry j@g d` m`ilk ey, vsd` hr SY hr jI EMdr ey
auh w`r mn` ky mMnd` ey, auho auhd` rvI SSI ieMdr ey
bYNs E`p imt` ky w`r mn` lY, qyr` auho ieSk smuMdr ey
139
pIG cVH`auxI
bol vy bnyry auqy k`v~, idl q~G~ m`hI E`aux dIE~
ivhVy E` vV myry vy, r@K sDr~ pRIq inB`aux dIE~
qyl coE~ bUhy qy Klo ky, mYN Sgn mn`v~ qyry vy
r`^ C`x C`x lIk~ p`v~, ivhVy E` vV myry vy
iml ky Juk j`x E@KIE~, rIJ~ ipE`r jq`aux dIE~
qyry ijh` mYnUM hor n` koeI, qUM qUM krdI qUM hI hoeI
qUM hI b`hr qUM hI EMdr, n`m dI m`l` mn c proeI
w`d kry PirE`d kry, jI ru@s ky w`r mn`aux dIE~
jdoN ijMdVI ipE`r c KoeI, m`py C@f mYN qyrI hoeI
r~J` r~J` krdI s@eIA, Kud mYN r~Jx bx KloeI
r~Jx mYN c mYN r~Jx c, r@K E`s~ nYx iml`aux dIE~
qyrI pRIq mYN mn c hoVI, koJI j`x ky mu@K n` moVIN
E@lHVpxy c l@gI dosqI, ipE`r n` imld` l@K kroVIN
pYx sOx dIE~ puh`r~, l` pRIq~ pIG cVH`aux dIE~
lokIN E`Kx m@JIE~ d` p`lI, auh s`f` dIn eIm`n
plk~ c vsdI sUrq auhdI, myrI r~Jx dy ivc j`n
bYNs m`hI nUM mn` lY, soc~ mu@k j`x E`vx j`x dIE~
Ekl n` Skl n` rUp n` ryK, idMd` nhIN iksy nUM Byq
mn dI ikMgrI jdoN v@jdI, nzr ipE` E`vyN ij@Qy vyK
w`rI l`vy ipE`r jq` ky, r@K sDr~ w`r mn`aux dIE~
JUT mUT jy ipE`r p` lvo, Kud E`x imly jogI mqv`l`
ipE`r d` Bu@K` dr dr iPrd`, gl iel ie@l` dI m`l`
auh jogI mqv`l` ey, idl sDr~ ipE`r inB`aux dIE~
140
idl moh ilE`
jIEVy nUM ikvyN smJ`v~, idl d` kr`r Ko igE`
lu@t ilE` E@KIE~ iml` ky, n`ly idl moh ilE`
EYvyN bYTy bYTy Es~, ipE`r qyry n`l p` ilE`
Es~ K@tx` qy kI sI, s@goN jo p@ly sI guE` ilE`
ikvyN auhnUM smJ`v~, auhd` sB kuJ Ko igE`
cMn~ E`ey qyry j@g ivc, E`s~ lY ky f`FIE~
h@Q kuJ BI n` E`ieE`, ho geI brb`dIE~
kuJ pq` hI n` l@g`, ikQy kI kI ho igE`
qyry v@l jdoN J`qI m`r~, idl fu@b fu@b j`vy
auh qy dUr n@s j`vy, iPr muV ky n` E`vy
jdoN nzr n` E`vyN, idl bu@s bu@s ro ilE`
muV muV pu@Cdy ny lokIN, qyry idl c kI ey
bYNs ikhnUM kI d@sy, Bl` hux d@sx nUM kI
qIr ijgr c K` ky, duK plk~ pro ilE`
ic@q lgd` nhIN myr`, qyry b`JoN myry m`hI
d@s kdoN hoxgy idd`r, r@b` p`v~ mYN duh`eI
bYNs, koeI dyvy n` sh`r`, jdoN idl Ko igE`
141
s`f` dIn iem`n
corI corI ipE`r lkoeI, w`d qyrI c iPrdI KoeI
E`pxy E`p c g@l~ krdI, auhnUM moV ilE`vy koeI
B@j B@j bnyirAN k`g auV`v~, n`ly p`v~ qoeI SoeI
qUM myry ivc, vy mYN qyry ivc, m`py C@f mYN qyrI hoeI
E` vV ivhVy myry vy, qUM bx s`f` mihm`n vy
qUM hI myr` hrmMidr, qUM hI s`f` dIn iem`n vy
ipE`r qyry c iPrdI KoeI, qyrI Kbr ilE`vy koeI
cu@k cu@k EfIE~ r`h~ q@kdI, jy auDroN E` j`vy koeI
jI nhIN lgd` k@lI d`, myry inkldy j`x pr`x vy
kI qUM s`fy isr c p`ieE`, qyry ieSk ny jI qVP`ieE`
qyr` n~ jdoN lb~ qy E`ieE`, v@D Sr`boN nS` cVH`ieE`
koJI B`vyN kmlI, pr qyrI h~, s@jx` kr s`nUM prv`x vy
imMnq~ krdI qyrIE~ m`hI, E` j` myry Fol isp`hI
qyry ipE`r c v`h~ lIk~, mu@k geI nYx~ dI isE`hI
mYN qyrI qUM myr` m`hI, E` kr sohxI dI pihc`x vy
qyry b`J hux rih gey k@ly, g@l~ krIey E@l vl@ly
pq` nhIN kI kI kih j`v~, pYNd` nhIN iksy dy p@ly
ibn~ mOq dy murd` hoeI, lvy in@q nvyN iemqh`n vy
142
rotI dy tukVy
ipE`r hI qyrI iPqrq ey , ipE`r hI qyr` j@g
qyry ies ipE`r dI q~G ny, bx` id@q` qYnUM r@b
ausy ipE`r dy ihjr c, qUM s`j id@q` ieh j@g
ipE`r dy b`JoN nhIN mMnd`, ipE`r hI qyrI h@j
Es~ mMgy sI rotI dy tukVy, hor kI Kud`eI mMg leI
pihl~ lu@t ilE` E@KIE~ iml` ky, muV ky jud`eI mMg leI
ieh ikho ijh` iens`P, kryN iksy nUM n` m`P
ieh ikho ijhy irSqy n`qy, qUM k`hd` m`eI b`p
l` bYTd` kcihrI, E`py JUT dI gv`hI mMg leI
qyry duK~ dy sq`ey, Es~ muV qyry dr E`ey
mUl d` kI kihx`, ivE`j mMg ley sv`ey
s`f` DVky klyj`, E@goN qUM sP`eI mMg leI
qyry nYx~ dy ieS`ry, p`ieE` qyry n`l ipE`r
mYN h~ qyrI hIr slytI, qUM eyN myr` r~Jx w`r
tur igAN nzr~ cur` ky, ipE` ky ipE`lI BMg dI
qUM E`py d@s myry m`hI, hux hor ik@Qy j`v~
qUM mMnd` nhIN s`fI, hor ikhnUM E`K sux`v~
mMgy tukVy sI do, hor kI Kud`eI mMg leI
143
EMdrUnI E`v`z
ic@q lgd` nhIN , mn Brd` nhIN
ipE`r augd` nhIN, jI fu@bd` nhIN
idl KoieE` KoieE` rihMd` ey, hor iehnUM B`auNd` nhIN
ipE`r m`hI n`l p`auNd` nhIN, mn nUM cYn E`auNd` nhIN
suPinE~ c fuibE` rihMd` ey, mn qy qsIhy sihMd` ey
iKE`l~ c KuiBE` rihMd` ey, iksy kuJ nhIN kihMd` ey
idl dI K`ihS mu@kdI nhIN, J@t lMGdI suK dI nhIN
mn dOV B@j qo rukd` nhIN, E@K qyry dr JukdI nhIN
dr dr D@ky K~d` h~, mn smJ`aux d` v@l nhIN E`auNd`
jo Epxy mn c locd` h~, qYnUM sux`aux d` v@l nhIN E`auNd`
ij@Qy ikqy m`ieE` idsdI ey, mn auQy B@j ky j~d` ey
auQy j` ky Ps j`vy, iPr muV v`ps nhIN E`auNd` ey
qUM E`py d@s mYN ik@Qy j`v~, ikhnUM idl d` h`l sux`v~
hor qy koeI suxd` nhIN, mYN ilK ilK qYnUM ic@TIE~ p`v~
E` j` myry m`hI E` j`, E` ky ihjr d` j`m ipE` j`
bx j`ey E`dq qyrI ieb`dq, E` q@qVI d` mn bihl` j`
mn dI mn c r@K ky, idl suPinE~ KoieE` rihMd` ey
jo mn c vlvly auTdy ny, kivq` c p`auNd` rihMd` ey
kI d@s~ qy ikhnUM d@s~, ie@Qy d@sx nUM Bl` kI ey
qUM sB kuJ E`py j`xd` eyN, ieMW idMd` rih qsIhy
E`py d@s kI r`z ey qyr`, ies mn nUM cYn jy E`vy
sB myrI qyrI dunIE~ C@f ky, mn qyry r`h pY j`vy
ies mnUeyN nUM ieMW bx` dyy, sd` w`d s@jx dI E`vy
ieh mn qyr` mMidr bx j`ey, bYNs qyr` bx j`vy
144
plk~ Juk`v~
s`fy lb~ auqy vsd` ey, n~ suhxy w`r d`
zr` plk~ Juk`v~, myr` w`r v`j~ m`rd`
myr` m`hI myr` DIdo, mYN r~Jx dI hIr vy
E`vy h`jrI d` vyl`, G@q E`v~ vhIr vy
cUrI ipE`r c KuE`v~, m`hI Bu@K` idd`r d`
qyry b`JoN myry m`hI, myr` j@g suMW~ suMW~ ey
mn auQy B@j j`vy, ij@Qy ikqy BI qUM huMn~ ey
qYnUM suPinE~ c vyKy, mn Bu@K` qyry ipE`r d`
qyry ibn~ myry m`hI , b@JdI n` DIr vy
hux lgd` nhIN ic@q, ho geI EKIr vy
hovyN plk~ qoN dUr, bYNs duKVy sh`rd`
hovyN plk~ qoN dUr, hovy im@TI im@TI pIV
qUM myr` ipE`r w`r, cMn~ qUM hI myr` pIr
lu@itE` SYl SbIly ny, l`r` l` ky ipE`r d`
mYnUM l`aux d` n` c@j, myrI qyry h@Q l@j
mYN koJI B`vyN kmlI h~, myrI r@K lY qUM E@j
mYnUM E`pxI bx` lY m`hI, v`sq` ipE`r d`
145
kr`r Ko igE`
jdoN E@K JukI, idl d` kr`r Ko igE`
pq` hI n` l@g`, ikvyN ipE`r ho igE`
jdoN w`d m`hI dI E`vyN, idl by vs ho j`vy
m`hI m`hI hox l@gy, auhnUM hor kuJ n` sK`vy
pq` hI n` l@g`, ikvyN idl d` kr`r Ko igE`
myr` w`r ic@q ivc vsy, jI v@l Jn` dy n@sy
E`p muh`ry tuirE` j`vy, n` kuJ suxy n` d@sy
EYvyN k@@cy D`igE~ dy n`l, idl bHMn ho igE`
jdoN c` imlx d` E`vy, sohxI v@l Jn` dy j`vy
turdI ivc Jn` vV j`vy, k@c` GV` isr qy c` ky
iksy smJ n` E`vy, auhdy jIEVy nUM kI ho igE`
bykdr~ n`l l` bYTI, ijhVy EDivck`roN qoV gey
k@cy kr kr k@cy v`Dy, EYvyN idl q@qVI d` qoV gey
qUM C@f kyc nUM tur igE`, pr s`f` ipE`r Ko igE`
E@lHVpxy c l` bYTI, k@cy p@ky dI s`r n` k`eI
mYN ruVH geI ivc Jn` dy, p`r vsyNd` s`f` m`hI
bUhy KulH gey drg`h dy, bYNs byV` p`r ho igE`
N146
pIE` sMg jIE`
rs iBMnIN rYnVIey, ijq pI sMg nyh rc`ieE`
ns vMW EMmVIey, E@j myr` pIE` Gr E`ieE`
myrI EMmVIey ik@q vl j`v~, ikq v@l n@s~
idl nUM cYn nhIN E`auNd`, ikhnUM j` ky d@s~
auh myr` r~Jx m`hI, mYN auhd` srm`ieE`
mYN E@KIE~ n` mIt~, m`hI plk~ qy vsd` ey
pl c EYvyN Ko j`sI, myr` idl mYnUM d@sd` ey
myry idl d` m`ilk auh, isr qy auhd` s`ieE`
J@t ruk j` rYnVIey, ikqy myr` suPn` Ko n` j`ey
E@j auh s`f` bixE`, k@lH pr`ieE` ho n` j`ey
sB kuJ myr` auho ey, hux nhIN kuJ pr`ieE`
EiVE` EYvyN Ko n` j`vIN, ipE`r dy suPny dy ky
cu@p ky n` tur j`vIN ikDry, idl q@qVI d` lY ky
co qyl nI EMmVIey, myr` pIE` Gr E`ieE`
E`A sKIA myrIA nI, mYN idl dI g@l sux`v~
jo r`h m`hI dr j`vy, E@j auhd` h`l sux`v~
sIn~ TMF` T`r ho igE`, jdoN m`hI ny gl l`ieE`
147
w`r mn`aux`
jy hovy m`hI v@l, q~ KulHd` ey Byd Kud`eI d`
E@lVH dunIE~ kI j`xy, ikvyN w`r nUM mn`eId`
ijhny w`rI nhIN l`eI, kI drd ieSk d` j`xy
pVH pVH lok kqyb~ kVH gey, bxdy iPrn isE`xy
drd ieSk d` q~ auGVd`, jy v@jy fMg jud`eI d`
ijhdI l@g ky tu@t j`vy, idl BI n`ly tu@t j`vy
s`r` j@g suMW~ ho j`vy, dunIE~ d` n`q` mu@k j`vy
j@g pr`ieE` ho j`vy, Gr C@f jogI bx j`eId`
m`hI nzroN Ahly ho j`vy, mn bycYnI c Ko j`vy
nINd nYx~ coN auV j`vy, ic@q suPinE~ c Ko j`vy
ip@Cy muV nhIN vyKId`, jdoN imlx w`r nUM j`eId`
qyry, r@b c Prk n` k`eI, r@b qyry c vsd` ey
qYnUM pu@Ty r`h tury vyK, auh iKV iKV hsd` ey
mn c J`qI m`r zr`, ikvyN mn d` Byd KulH`eId`
ieh guVHqI ieSk m`SUk~ dI, ieho mIr~ pIr~ dI
ieho h`lq lihxy n`nk dI, ieho r~Jx hIr~ dI
pr`ey Epxy qd bxdy, ipE`r c jdoN mr j`eId`
Epx` ipE`r jqOx v`sqy, auhny j@g bx id@q`
ijhny Epx` mn Koj ilE`, ausy nUM smJ` id@q`
ipE`r m`hI n`l p` EVIey, KulH j`sI Byd Kud`eI d`
148
Eml~ qy nbyVy
l`lc~ dy vs pY ky, dunIE~ iPrdI m`rI m`rI ey
sB EpxI K@tI K~dy, koeI r`j` koeI iBK`rI ey
n` koeI j`xy ik@QoN E`ey, n` koeI j`xy ik@Qy j`x`
Epxy krm n`l lY turdy, koeI rMk qy koeI r`x`
EpxI EpxI bIn vj`auNdy, l@KI koeI hz`rI ey
jo s`hmxy nzr ipE` E`vy, mn E`Ky mYnUM iml j`vy
p` ley m`ieE` m`eI h`vy, j`x vyly ieh n`l n` j`vy
rMg eys d` jy cVH j`vy, muV lgdI bhuq ipE`rI ey
m@q ijn~H dI hovy QoVI, auh nhIN r@jdy l@K kroVI
m`ieE` n`l iF@f nhIN Brd`, ijMnIN bhuqI aunIN QoVI
cYn idl d` lu@t lY j`vy, ijhnUM l@gdI loB ibm`rI ey
krd` iPrd` JgVy JyVy, kuJ nhIN rihx` p@ly qyryy
Ku@lyH ikq`b qy hovyy ihs`b, Eml~ qy EMq hox nbyVy
kr km`eI n`l jo j`vy, qYnUM d@sd` bYNs ilK`rI ey
eys j@g c G@ilE` qYnUM, Epx` mn smJ`aux v`sqy
cyqy kr Epxy m`hI nUM, p` dyvyg` qYnUM is@Dy r`sqy
auh qyr` qUM auhdI bx j`, mu@ky jMmx mrn ibm`rI vy
149
qyry mn ivc
mn c mUrq ic@q c iDE`n, bol muK qo r`m r`m
qyry mn c r@b vsd`, ieho BgqI ieho igE`n
qyry EMdr CuipE` bYT`, n` auh igE` n` auh E`ieE`
auhny sB kuJ qYnUM sONp ky, qYnUM Epxy ijh` bx`ieE`
kr lY Epxy mn dI sP`eI, ieMW hovy auhdI pihc`x
D`r gurU jy mn krn` cMg`, auh d@syg` igE`n d` DMd`
mn d` drpx s`P kry ieMW, ijvyN p`xI c idsd` cMd`
m`x dI c`dr l`h c@f EVIey, d`g~ dy imt j`x inS`n
j@g bixE~ ey s`r p`s`, s`rI dunIE~ jgq qm`S`
qyry mn c r@b vsd` ey, auh imld` bx d`sn d`s`
nIv~ ho ky j`h auhdy dr, qyry mn d` imty gum`n
auhnUM p`aux` hor kuJ nhIN, ieh dS` ey qyry mn dI
murSd qyr` mn Do dysI, g@l nhIN ieh qyry qn dI
bYNs Epx` E`p imt` lY, ieh qn C@f bxy Bgv`n
mjnUM v`kx ipE`r vD` lY, lYl` nUM mn c vs` lY
q@k lYl` nUM msqI E`vy, n@c ipE`r c E`p guE` lY
r~J` krdI r~Jx bx geI, auhdy r~Jx ivc pr`x
150
ipE`r muh@bq
qUM s`fy ivhVy E` s@jx`, qYnUM vyK vyK ky n@c~
E` bx plk~ dI isE`hI, qYQoN kuJ sux~ kuJ d@s~
mYN mjnU qUM myrI lYl~, s`f` jnm jnm d` n`q`
keI jnm qoN ivCVy s~, E@j kIq` myl ivD`q`
jdoN qUM h@Q qy h@Q r@KdI, kI id@q` iksy n` d@s~
pu@Co myry mn qoN EVIA, vyK m`hI nUM kI kuJ imld`
m`hI mYN c mYN m`hI c , Byd KulH igE` s`fy idl d`
Kud mYN Epx` m`hI bx geI, n` kuJ lkov~ n` d@s~
idl idl~ d` r`hI EVIA, suPny c sB vK` dyvy
jo kuJ qyry mn c vsd`, m`hI nUM j` smJ` dyvy
ibn~ d@isE~ auh sB j`xy, mYN ikvyN Cup` ky r@K~
jo kuJ myry mn dI h`lq, m`hI myr` sB kuJ j`xy
r`z ieSk d` bV` Ev@l`, B`eI mu@l~ dovyN EMW`xy
ieho s`f` dIn Drm ey, hux Juk geIE~ ny E@K~
mn d` pVd` q~ KulHd`, jdoN j`g ieSk d` l@gy
iPr mor~ v~kx n@cyNgI, jdoN cr`g ieSk d` j@gy
iPr m`hI m`hI hox l@gy, bYNs Juk j`x jdoN E@K~
ihjr coN bYr`g j`gd`, ipE`r dIE~ ieh rIq~
hsx KyfHx sB Bu@l j~d`, mqy tu@t n` j`x pRIq~
ibn~ pRIq n` m`hI mMnd`, B`vyN Bys bx` lY l@K~
151
n@c n`ly hs
mn~ n@c n@c n@c, suhxy m`hI dy ipE`r ivc
ijMd j`n lut` dy, eys ipE`r dy kr`r ivc
jy hovy m`hI v@l, mz` E`auNd` ipE`r d`
jdoN suPny c KoeI, qYnUM w`r v`j~ m`rd`
mn b`Zo b`Z hovy, m`hI dy idd`r ivc
m`hI mn qy k`bU p`vy, qYnUM E`px` bx`vy
idl dy ky idl iK@cy, kuJ suxy kuJ sux`vy
qYnUM p` ky Ko j`vy, E`p qyry ipE`r ivc
Epx` ipE`r jq` ky, auhny dunIE~ bx`eI
muV ipE`r nUM inB`vy, bih ky ivc qnh`eI
auh s`r` j@g vyKy, vyK ipE`r idld`r ivc
ho j`ey idloN jy ipE`r, Bu@l j`vy s`r` j@g
auhnUM qn mn c vs` ky, Kud bx j`vy r@b
n`ly n@c n`ly hs, As ipE`r dy iSMg`r ivc
jdoN E`p~ dovyN r`zI, auQy kI kryg` k`zI
ieho ey dIn Drm, l` ky vyK isr dI b`zI
auh qyry ivc vsy, hovy z`ihr ipE`r ivc
kr m`hI m`hI m`hI, ieMW hovy idl s`P
ies mn nUM Juk` lY, ieh ipE`r dI Kur`k
imt j`vy Byd B`v, isMG qy isE`r ivc
fUMGy zKm idl~ dy, ibn~ ipE`r nhIN imtdy
ieSk ijnH~ nUM l@g j`vy, idn r`q nhIN itkdy
bYNs idsd` ey r@b, suhxy m`hI dy idd`r ivc
152
ieSk d` r`z
m@lo m@lI suhixE~ vy, ipE`r nhIN p`eId`
ipE`r p` ky s@jx` vy, qoV nhIN j`eId`
jy idl r`zI n` hovyy, ipE`r dI b`zI nhIN l@gdI
do idl~ dI DVkx ey, ie@k h@Q q`VI nhIN vjdI
s@jx` nUM E`px` bx` ky, bIb` mu@l nhIN p`eId`
cYn ic@q d` Ko j`vy, jdoN nYx nyx~ n`l lV j~dy
ijauNdy jI mrn~ pYNd` ey, idl DVkxo KVH j~dy
idl DVky B`vyN ruk j`vy, j@g nUM nhIN vK`eId`
idl ieSk qy ruk j`vy, E`px` pr`ieE` mu@k j`vy
ieSk ipE`s buJ`aux leI, KUn ijgr d` su@k j`vy
l` ky qoV inB` EVIey, Pl bur` ey byvP`eI d`
E`iSk dy v@l q@k zr`, auhdI h`lq kI hovy
m`hI m`hI hox l@gy, hr Gu@t ieSk d` pI hovy
r~Jx hIr Byd imt j`vy, Kud r~Jx bx j`eId`
ipE`r idl lu@t lY j`vy, mz` ieSk Cup`aux c hovy
cu@p krky nz`r` vyKIdY, idl m`hI dI w`d c Kovy
auhd` n`m irdY ml Dovy, ieh nusK` krn sP`eI d`
ipE`r d` r`z Ev@l` ey, ieho r`m ieho E@l` ey
dIn dunI dy irSqy qoV ky, rih j`vy mn k@l` ey
r`z ieSk d` bYNs j`xd`, r@b ieSk coN p`eId`
153
ijMdVI d` m`x
im@tI idE` b`ivE` Aey, E`ieE` bx ky pR`hux` vy
k`hnUM m`x kryN dyhI d`, iehny qYnUM C@f j`x` ey
JUT bol ky m`r T@gIE~, lu@t ksu@t ky ilE`vyN
bury Bly dI smJ n` qYnUM, t@br nUM ilE` KuE`vyN
j`x` pYx` ie@QoN k@ly, aunH~ ieQy hI rih j`x` ey
qUM s@q puSq~ dy v`sqy, k@TI ipE` krd` m`ieE`
qyry ieh kMm nhIN E`auxI, iksy n` qYnUM smJ`ieE`
h@Q K`lI rih j~dy, jdoN mu@k j`vy p`xI d`x` vy
ijauNd` h`QI l@K d`, qy moieE` sv` l@K d`
qUM svrn C@f Brm, mr ky nhIN rihx` k@K d`
s`ry j@g coN qUM inkMm~, bixE~ iPry isE`x` vy
bdo bdI ies j@g ivc, cMn~ ipE`r nhIN p`eId`
ipE`r bV` mihMg` pYNd`, jdoN muV ky Gr j`eId`
p` lY auhdy n`l ipE`r, ij@Qy muV ky qUM j`x` ey
idl E`Ky, j@g bMdIK`n`, eyQy muV ky n` E`v~
soc smJ ky kMm krys~, ijhVy n`l lY j`v~
BYVy kMm bYNs ipE` krd`, qYnUM aunH~ ny sqOx` ey
p`ieE` dyh n`l ipE`r, ieh ih@s` nhIN qyr`
jdoN m`rI BOr auf`rI, mu@k j`x` ey ik@s` qyr`
p` rUh n`l ipE`r, ijhny qyry n`l j`x` ey
iek idn ie@QoN j`x` pYx`, pr E`vy n` qs@lI
qYnUM pq` audoN l@gU, jdoN j`n rih geI k@lI
kihMdy Gr coN k@Fo, iehny BUq bx fr`aux` ey
pY igE` k`zI nUM Brm, sz` dyx` auhd` Drm
kryN p`T pVyH Sbd, isK`vyN nPrq E`KyN Drm
Eijhy Drm ny bYNs, qYnUM p`r nhIN lMG`aux` ey
154
bu@q pUj`
qyr` bu@q bx` ky hsrq ivc, ivcy Cup ky bihMd` ey
hor ikvyN auh mMnd` nhIN, bu@q pUj mn`aux` pYNd` ey
bu@q pUj mn`ieE` lihxy ny, pMgq qoN sMgq bx bYT`
Kud mr ky w`r mn`ieE` sI, lihxy qoN EMgd bx bYT`
j@g EpxI bIn vj`auNd` ey, ies krky qsIhy sihMd` ey
DMny aumr guz`rI s`rI, kIqI r@b dI iKdmq B`rI
bu@q pUj pUj ky auhny, mn` ilE` sI Kud bnv`rI
qYQoN bu@q pUj`vx K`qr, qyry bu@q c Cup ky bihMd` ey
bulHy pUijE` S`h ien`wq, cyqy kr kr ilKd` E`wq
m@Qy tyky kry ieb`dq, pl pl id@sy S`h ien`wq
n@c ky w`r mn`ieE` sI, auh ieho g`auNd` rihMd` ey
bu@q pUjx leI qYnUM bx`ieE`, qyry EMdr E`p Cup`ieE`
pVdy Ahly Cup ky bYT`, n` igE` n` ikDroN E`ieE`
mIm d` pVd` L`h EVIey, qYnUM mn Kojx nUM kihMd` ey
hr, bu@q c Cup ky bihMd`, bu@q pUjx` bYNs dI E`dq ey
bu@q pUjx qoN auh r`zI ey, bu@q pUjx` auhdI ieb`dq ey
bu@q pUjx nUM svrn bx`ieE`, bYNs dy bu@q c rihMd` ey
155
mn mMidr
r`m E@l` coN kuJ nhIN imld`, ieh Drm~ d` Pyr` ey
qyr` qn auhd` mMidr ey, qyry mn c auhd` fyr` ey
ieh sB Drm~ dy n`Hry ny, sB dy n`m inE`ry ny
koeI r`m koeI S`m khy, iksy nUM E@l` ipE`ry ny
r`m S`m sB k@cy D`gy, koeI kuJ nhIN krd` qyr` vy
Drm~ coN r@b nhIN imld`, bxy j@g cl`aux v`sqy
ieh, auh, dIE~ Srq~ r@K, E@lHV~ nUM ip@Cy l`aux v`sqy
jy Drm~ c vsd` hovyN, puj`rIE~ d` p`r byV` ey
koeI gurduE`ry m@Qy tyky, koeI msijd pVHy nm`z
is@k ipE`r dI jy n` hovy, EYvyN l`aux ieSk nUM l`j
is@K ipE`r, jy auh p`aux`, ipE`r w`r d` syHr` ey
r`m n`m c nhIN auh vsd`, vsd` qyry EMdr ey
ieho auhd` ikbl` k`b`, ieho auhd` hrmMdr ey
krm Drm sB dunIE~d`rI, sB rsm~ d` gyV` ey
DrmIN rsm pug`aux v`sqy, lok~ Drm bx` id@qy
lok~ d` mn BrmOx v`sqy, k`by ikbly bx` id@qy
ijhnUM imilE` GroN imilE`, r`h c ikMn~ nyHr` ey
bYNs Epxy mn nUM Koj zr`, jy qUM r@b nUM p`aux` ey
kr sP`eI mn dI EiVE`, pYx` mn smJ`aux` ey
jy qUM mn smJ` ilE` Epx`, qUM auhd` auh qyr` ey
156
E@lHVpx`
E`Ky l@g BYVy nYx~ dy, Es~ nyh husn n`l l` il@q`
ip@Cy l@g ky E@lHV~ dy, Es~ qYnUM idloN n` Bul` id@q`
m`hI qyry ipE`r dIE~, mihk~ bVI inE`rIE~ ny
qyry ipE`r dy vs pY ky, BOirE~ ny j`n~ v`rIE~ ny
SmH~ dy ipE`r ivc, prv`inE~ ny E`p guE` id@q`
ijhV` ies c Ps j`vy, l`vy ipE`r c q`rIE~
m`hI dy n`l E@K~ l` ky, q~G~ mu@k j`x s`rIE~
ijhny ipE`r w`r n`l p`ieE`, m`hI ny Epx` il@q`
E@K d` ieSk n` sOx dyvy, s`rI r`q jg`eI r@Kd` ey
cYn idl d` lu@t lYNd`, auh muV C@fd` nhIN k@K d` ey
nI l` ky ieSk icMg`rI nUM, E@KIE~ d` nIr muk` id@q`
kI smJ`v~ jIEVy nUM, s`fI qyry h@Q c for vy
qUM hI s`f` r~Jx m`hI, qUM hI cor~ d` mor vy
qUM n`c vK` ky mor~ d`, bYNs d` idl Brm` il@q`
vyK vyK ky n`c qyry nUM, bx igE` svrn ByKD`rI
kMn c auhdy PUk m`r ky, bx` id@q` ieSk iBK`rI
r@K ky l`j inm`xI dI, qUM Epxy gly n`l l` il@q`
nYx~ ny corI is@K leI, auh corI krdy ipE`r dI
auh corI corI q@kdy pey, Skl Epxy idld`r dI
SISy c m`hI vyKx leI, qUM kjl` nYx~ c p` il@q`
157
kjly dI D`r
cMn dy ipE`r c , mYN iPr~ KoeI KoeI vy
kjly dI D`r c, Es~ cunrI iBAeI ey
n` kr myrI myrI qUM, hr koeI ie@Qy ibg`n` ey
koeI nhIN ey p@k` s`QI, sBn` ny tur j`x` ey
mYN Epxy ibg`inE~ c, iPr~ sDr~ lkoeI vyy
rMg jh`n d` vyK ie@Qy, EYvyN ipE`r p` ilE`
q@k auVy j~dy pMCIE~ nUM, E`px` bx` ilE`
auVdy kdI nhIN muVdy, ieh j`xy koeI koeI vy
pq` hI n` l@g`, kOx Epx` kOx pr`ieE` ey
vyl` jdoN E`ieE`, iksy s`Q n` inB`ieE` ey
ipE`r v`lI m`l`, iPr~ mn c proeI vy
E`ey s~ jh`n ivc, iksy nUM Epx`aux leI
auhdy n`l ipE`r p` ky, E`px` bx`aux leI
r`h q@k q@k hMB geI, n`ly p`v~ qoeI SoeI vy
cMn fu@b igE` s`f`, JuMf q`irE` ny p`ieE`
iBMnIN q`irE~ dI lo, cYn idl d` guE`ieE`
s`f` ru@s igE` cMn, myrI su@D bu@D KoeI ey
E`px` n` koeI ie@Qy, n` hI koeI ibg`n` ey
im@T` ijh` drd hovy, jy cu@k j`ey inS`n` vy
ijhV` qIr ieSk d` J@ly, bYNs p`r hovy soeI vy
158
E@l` r`m
r`m E@l` c Prk n` k`eI, s`ry r@b nUM ipE`ry ny
E`v`z EMdroN ie@ko E`vy, m`hI dy rMg inE`ry ny
koeI r`m khy koeI S`m khy, koeI El`vy E@l`
koeI v`ihgurU kihMd` ey, bih Epxy Gr c k@l`
gurduE`ry B`eIE~ d` Tyk`, msijd mu@l~ ipE`ry ny
qyry EMdr Cup ky bihMd`, mUhoN qYnUM kuJ nhIN kihMd`
m@ky j` B`vy hrIduE`r, p@ly iksy dy kuJ nhIN pYNd`
hrmMdr j` m@Qy tykyN, nhIN imldy ikqy sh`ry ny
Drm~ ny j@g vMifE`, Q~ Q~ qy mMjIE~ f`h leIE~
ihMdU is@K muslm`n bx` ky, Gr Gr vMfIE~ p` leIE~~
Pqih isMG ikqy Pqih muhMmd, ikqy r`m d`s dy n`Hry ny
jy m`hI nUM p`aux` c`huMnYN, pihl~ Epx` mn smJ` lY
qyry mn c auh vsd` ey, qrly k@F ky auhnUM mn` lY
mn d` r~Jx mMn j`vy, bYNs ho j`x v`ry inE`ry ny
ipE`r EijhI ksOtI ey, ijhVI mn smJ`auNdI ey
idl dy ky idl imld` ey, ieMW Epx` E`p imt`auNdI ey
ijhnUM imilE` GroN hI imilE`, Poky Drm~ dy n`Hry nyy
159
E`iSkI qoN pihly
myr` koeI nhIN sI, qyrI E`iSkI qoN pihly
kdI mu@kdy nhIN sI, qyry j@g dy Jmyly
idl fu@b fu@b j`vy, jdoN w`d qyrI E`vy
vsyN jIEVy c myry, hor kuJ n` sK`vy
ie@Qy koeI nhIN myr`, ijhV` jI c KylHy
qyry ieSk ny sq`ieE`, jdoN qUM w`d E`ieE`
l@g` idl Gbr`aux, nYxI nIr Br E`ieE`
ieMW kdI n` sI KoeI, qYnUM imlx qoN pihly
jdoN qyrI w`d E`vy, nYxI nIr Br E`vy
qUM hI qUM krI j`v~, hor kuJ n` sK`vy
mMg~ r@b qoN duE`v~, kr` dy r~Jx dy myly
nYx~ n`l nYx l` ky, dy igE` aumr~ d` rox`
qyr` n~ lb~ qy E`vy, hor kuJ nhIN kihx`
bYNs m`hI nUM ruJ` lY, C@f j@g dy Jmyly
ieSk EijhI ksOtI, ijhVI mn smJ` dyvy
pihl~ mn gumr`h kry, mgroN j`g lg` dyvy
bYNs, iml igE` m`hI, ijhV` bu@kl c KylHy
160
ieSk auf`rI
mYN ieSk dI S`ierI ilKd`, hor Es~ kuJ E`auNd` nhIN
E@K lV geI byprv`h n`l, hor Es~ kuJ B`auNd` nhIN
ieSk mn c ibrh` jg`vy, ibrh` coN l@gy byr`g
ijMn~ iipE`r c ibrh` sq`vy, aunMIN s@jx dI w`d
ijhdy idl m`hI vs j`vy, hor ikqy mn j~d` nhIN
ijMnIN w`d s@jx dI E`vy, aunM~ hI auhd` ipE`r
r`h q@k~ bnyry cVH cVH ky, kr~ m`s` n` iezh`r
sKIE~ corI morI KyfHx, smJ aunH~ nUM E`auNd` nhIN
S`ierI ilK ky G@l~ snyhy, S`ierI dy ivc m`r~ q`NnHy
s`ierI ilK ky kr~ jodVI, ikqy tu@t n` j`x w`r`ny
bykdr~ dI ^Yr hovy, ijhV` suPny E`x jg`auNd` nhIN
idl d` drd idl c r@K ky, m`hI m`hI kihx` pYNd`
k@ilE~ bih ky rox` pYNd`, drd ieSk d` sihx` pYNd`
idl d` drd ijgr coN auTy, hor ikDroN E`auNd` nhIN
vYd, jr`h, kuJ n` bu@Jyy, rog ieSk d` jy l@g j`vy
EMdro EMdrI K`lI krd`, Gux v~g ijgr nUM K`vy
l@g j~d` idl K` j~d`, mUhoN iksy sux`auNd` nhIN
ieSk d` rog Ev@l` ey, ieho r`m ieho E@l` ey
E` sKIey qYnUM w`r iml`v~, bYNs ieSk c J@l` ey
jy drd ijgr n` K`vy, ieSk aunH~ nUM E`auNd` nhIN
161
vyK rhI ivsm`d
k@qx` quMbx` Bu@l igE` s`r`, jdoN E`eI s@jx dI w`d
pRym dy rs c EYsI KoeI, sKI rI vyK rhI ibsm`d
sKIA crKy dIE~ GUk~ coN, mYnU m`hI cyqy E`auNd` ey
jy Q@k E@K l@g j`vy, m`hI suPny E`x jg`auNd` ey
dunIE~d`rI vsx n` idMdI, E@j ho geI mYN brb`d
nYx~ n`l ieMW nYx iml gey, ijvyN du@D ivc p`xI
mn Juk igE` mYN imt geI, ieh s`fI pRIq kh`xI
idl fu@b igE` jI Br E`ieE`, nYx krn PirE`d
rIq ieSk dI ryq c ibKrI, kIVI bx ky K` lY
myrI mYN nUM C@f EVIey, Juk Juk ky w`r mn` lY
m`hI m`hI krdI j`h, ieMW l@gy ieSk d` j`g
s`fy mn c m`hI vs igE`, ij@Qy vyK~ m`hI idsd`
mYN auhdy c auh myry c, kr~ SukrIE` s@cy r@b d`
Enhd DuMn ivc n`d v@jx, jdoN kr~ m`hI nUM w`d
KMf Eqy lUx p`xI ivc Gul ky, ho gey p`xI p`xI
ipE`r p` ky mYN imt geI, ieSk dI ieh kh`xI
pl pl m`hI cyqy E`vy, bYNs plk~ krn PirE`d
EYsI KoeI pRym dy rs ivc, l@Q igE` GuMf Srm d`
m`hI mn c vsd` ey, kMm mu@k igE` krm Drm d`
EysI KoeI pRym rs ivc, sKI rI vyK rhI ibsm`d
162
tu@tdI nhIN qoVI
nYx cur` ky corI corI, mYN pRIq s@jx n`l joVI
m`hI ny s`f` jI moh ilE`, hux tu@tdI nhIN qoVI
bx ky mYN ByKD`rI, l` leI qyry n`l w`rI
m`hI ny ipE`r dy ky, r@K leI l`j hm`rI
s`gr lihr d` n`q` bixE`, tu@tdI n` qoVI
m`hI dy qrly krky, ipE`r dy v`Dy krky
l` l` ky ihjr bh`ny, E` phuMcy qyry dr qy
r@K leI qUM l`j inm`xI, EijhI kl` mroVI
husn d` v`r cl` ky, s`f` qUM mn moh ilE`
nYx` n`l nYx iml` ky, idl d` cYn Koh ilE`
dr dr qYnUM iPr~ B`ldI, glIE~ c corI corI
Eijh` qUM n`z idK`ieE`, v`r ky nyh srm`ieE`
ipE`r d` sbk isK` ky, bYNs nUM ip@Cy l`ieE`
qyry ipE`r c n@c~ g`v~, guxgux`v~ QoVI QoVI
EYsI qUM pRIq jg`eI, pY igE` krm~ d` moV`
qUM bixE` myr` cMn m`hI, mYN bx geI ckor`
vyKx ibn cYn n` E`vy, hux muVdI n` moVI
jo qUM myG q~ mYN mor`, qyr` myr` ipE`r cror`
qUM grjyN mYN brs~, n@c n@c ky kr~ inauhor`
vyK vyK mYN pYl~ p`v~, n`ly KyfH~ corI morI
mn dI hux mYN mu@k geI, mmq` dI c`h tu@t geI
myr` hux qyr` bx igE`, m`hI E@gy nzr Juk geI
m`hI ny d`q bKSI, bYNs imldI nhIN l@K kroVI
163
n` PMB` n` rUM
mn dI mYl nhIN imtdI, isE`h hoieE` lUM lUM
c@k lo c@k lo hox l@gI, n` PMB` irh` n` rUM
jdoN cVH E`eI juE`nI, Bu@l geI l`B h`nI
j@g kIVI vrg` j`py, mrd qy n`l jn`nI
muV muV q@k~ pVC`vyN, E`eI mn c EYfI hUMM
ijMdVI mYN m`x proeI, E`Ky mMnd` n` koeI
ikhnUM E`K~ ikhnUM C@f~, kRoD c iPrdI KoeI
qusIN iksy nUM n` E`K~, E`K~ sBn` nUM qUM qUM
bx gey m`hI BYx B`eI, geI t@br~ c Ko
hux j@g qoN kI lYx`, iK@cy EpixE~ d` moh
bYNs, j`x d` vyl` E`ieE`, boly ku@kVUM GVUMM
j@g ivc E` ky ie@Qy, Es~ p` ilE` ipE`r
ijhny nzr iml`eI, auhnUM bx` ilE` w`r
ies j@g dy ipE`r ivc, fu@b igE` lUM lUM
ijnH~ kIq` m`x ijMdVI d`, mr j`x B@j B@j
ijnH~ is@iKE` n` ipE`r, auh EYvyN E`ey j@g
nMg` E`ieE` nMgy j`x`, Es~ C@fxI nhIN hUMM
qYnUM G@ilE` sI j@g ivc, nIvIN ho ky c@lyN
l@gy s`r` j@g ipE`r`, suK duK c n` h@lyN
p` ky m`hI n`l ipE`r, krI j`vyN qUM hI qUM
164
ibgVI suE`r idA
ibgVI bx`auxy v`ly, ibgVI suE`r idA
ijvyN qUM bx`ieE` j@g, auho hI ipE`r idA
krky qUM iek ieS`r`, s`j id@q` ey j@g s`r`
bUty Pl Pu@l l`ey, bx`ieE` iens`n inE`r`
ieho mihk ipE`r BrI, bYNs auqy v`r idA
in@kI ijhI j`n myrI, E`Ky nhIN lgdI ey
jdoN m`hI nUM cyqy kr~, dUr dUr B@jdI ey
kmlI qy krm krky, q@qVI nUM q`r idA
hr iek SY bx` ky, mn nUM E`z`d bx`ieE`
E`p Cup ky bih igE`, Ekl qy pVd` p`ieE`
pVdy dy AilHAN m`hI, qIr nzr d` m`r idA
sux mn myry, auhnUM qn mn qoN cyqy kirE` kr
cyqy kr ky m`hI nUM, auhdy ipE`r c mirE` kr
ruVHdI j~dI byVI nUM, h@Q dy ky p`r auq`r idA
E` vs ivhVy myry vy, ikrp` krky pr`xpqy
jIEVy nUM smJ` dyvo, hr dm qyr` n`m jpy
jI n`l jI iml` ky, bYNs d` sIn~ T`r idA
myr` jIEV` mMgy duE`v~, qUM jIvyN qy mYN mr j`v~
nYx Juk` ky kr~ jodVI, n`ly crnI sIs Juk`v~
m`hI qUM myr` mYN qyrI, ipE`r q@qI qy v`r idA
165
ieSk kryNd` h@ly
EYvyN bysmJI c l` bYTI, hux ieSk kryNd` h@ly
jMgl byly ic@kV r`vH~, jy n`l myry koeI c@ly
aumr EMW`xI s`r n` j`x`, Es~ Jok s@jx dI j`x`
ruk j`s~ q~ nyh tu@t j`sI, ienH~ sDr~ ny mu@k j`x`
for ipE`r dI iK@cI j`vy, hux mu@k gey KyfH Ev@lyy
n` koeI myr` sMgI s`QI, hux n` koeI irh` sv`lI
jy koeI myr` w`r iml`vy, mYN dy s~ ipE`r dl`lI
ipE`r qyry c KoeI iPrdI, koeI v`h n` myr` c@ly
bnyry cVH cVH k`g auV`v~, lIk~ l` l` w`r mn`v~
qUM hI eyN myr` r~Jx m`hI, qyrI E`eI mYN mr j`v~
mr ky mYN auhdy dr j`v~, jy myr` w`r sunyh` G@ly
myry idl c c`h s@jx dI, mYN iPrdI c`eIN c`eIN
mYN B`l~ EpxIE~ sKIE~ nUM, jy myl kr`vx m`hI
jI nhIN lgd` k@lI d`, hux duK nhIN j~dy J@ly
bx geI suhxy s@jx` dI, hux mYN d` bx igE` qUM
jdoN w`d m`hI dI E`auNdI ey, mYN krdI peI hUM hUM
myr` r~Jx mYN c vsd`, bYNs hux nhIN Es~ iek@ly
166
&kIrI rMg
imhr kro myry seINE~, Es~ idA s`D d` sMg
ijauN ijauN mn w`r v@l c@ly, Es~ cVHy PkIrI rMg
qyrI d`q sB qYQoN imldI, qUM j`xd` sB dy idl dI
iksy mMg`vyN BIK irjk dI, iksy Gr bYiTE~ imldI
sB krm~ dI KyfH bx`vyN, vyK vyK rih j`v~ dMg
qUM d`q` mYN mNMgq` qyr`, BYro v`l` p` ilE` Pyr`
dr dr qYnUM iPr~ B`ld`, jy drSn ho j`vy qyr`
dr dr j` v`sqy p`v~, mYN bx igE` msq mlMg
gl c bglI h@Q c k`s`, l` l` b`zI KyfH~ p`s`
idl c sIK ipE`r dI l` ky, bx geI lok~ d` h`s`
ij@Qy koeI d@sy auQy j`v~, hux cVH igE` PkIrI rMg
sB rMg brMgI b`zI KyfHx, koeI ij@qy koeI h`ry
sB EpxI EpxI bIn vj`auNdy, m`hI dy rMg inE`ry
ijauNdy jI mrn` pYNd`, mn h`r ky ij@q hovy jMg
qyry h@Q s`fI for s@jx`, Es~ qyr` l`f lf`ieE`
mYN qyrI qUM myr` r~Jx, qyry bdly j@g lut`ieE`
EVIey bx sMq~ dI ryyxk`, n`ly kr s~D~ d` sMg
sMq~ dI mYN golI bxs~, s`D~ dI mYN bx s~ d`sI
ieSk smuMdr idl dy EMdr, ivcy iPr~ ipE`sI
v`r ieSk d` K` ky, bYNs nUM ciVHE` PkIrI rMg
167
ipE`r d` sMs`r
vyKIN ikqy Bu@l j`vy, ipE`r d` sMs`r hY
ipE`r c r@b vsy, ieho m`hI d` iSMg`r hY
jdoN w`d auhdI E`vy, cVHy nSy d` srUUr
vsy plk~ dy AHly, rhy E@KIE~ qoN dUr
m`hI nzr n` E`vy, KoieE` idl d` kr`r hY
ipE`r p` ky suhixE~ vy, ru@s nhIN j`eId`
k@cy ip@ly v`Dy kr, EYvyN idl nhIN duK`eId`
auh BI qYnUM locd` ey, ijhd` qYnUM ieMqz`r hY
grjd` ey ij@Qy, kdI vrsd` nhIN auQy
vrsd` ey ij@Qy , koeI qrsd` nhIN auQy
vrsd` ey jdoN, huMd` sIn~ TMF` T`r hY
kr m`hI d` idd`r, bYT As dI hjUrI
E@gy plk~ Juk` ky, mMg ipE`r mzdUrI
idl dy ky idl imly, ieho ipE`r d` kr`r hY
bYNs auhnUM cyqy kr, iPr auh vI kryg`
qUM auh qy j`n v`r, auh qyry auqy mryg`
imly idl n`l idl, ieho m`hI d` ipE`r hY
168
EinE`eI v`rs
r~J` jogI bx igE`, it@ly n`Q dy j` ky
kMnIN muMdr~ p` leIE~, m@Qy iqlk lg` ky
auh qKq hz`irAN E`ieE`, pu@qr mOjU j@t d`
auh syj hIr qy sON igE`, lY ky duS`l` p@t d`
auhnUM k@cI nINd auT` id@q`, hIr ny koVy l` ky
b`r~ s`l cr` ky m@JIE~, kIqI ieSk km`eI
pIr~ qoN aucI mMizl, r~Jy ny ipE`r coN p`eI
r@b Kud drg`h c s@idE`, n`Q dy fyry E` ky
gl ivc m`l` pihn ky, kMnIN muMdr~ p`eIE~
jogI bx ky E` igE`, KyiVE~ dIE~ inE`eIE~
auhny su@qy B`g jg` id@qy, iek ing`H itk` ky
b`Z c` E` ky bih igE`, auQy DUxIE~ l`eIE~
sj Dj vyKx E`auNdIE~, KyiVE~ dIE~ j`eIE~
auh sB dIE~ mMg~ pUrd`, vr ie@k El` ky
b`Z bZIcy hry Bry, auh mMg~ krd` pUrIE~
c@l hIry qYnUM s`D iml`v~, JolIE~ Bryg` qyrIE~
qYnUM r~Jx w`r iml` dy sI, E@K E@K c p` ky
sihqI E`Ky hIr nUM, B`bIey, qYnUM g@l smJ`v~
auh jogI bx ky E` igE`, l@By qyr` isrn`v~
E` c@lIey hIry b`g nUM, ilE`v~ w`r iml` ky
ieSk n` pu@Cy dIn Drm, ieSk n` pu@Cy z`q
idl~ d` KyfH qm`S` ieh, ipE`r dI l@gy brs`q
dIn Drm ieSk qoN nIvyN, v`rs iliKE` l` ky
momn pUjx pIr nUM, auh jogI dr nhIN bhuVdy
n` BgvyN lIVy pihndy, n` muMdr~ p`aux nUM dOVdy
ieh Purn` PuirE` bYNs nUM, PuirE` r@b iDE` ky
v`rs iliKE` ik@s` E`px`, n~ hIr d` lY ky
hIr r~J` sn dovyN ihMdU, ilKd` momn kih ky
s@wd ho v`rs` JUT bolyN, ihMdUE~ nUM qurk bx` ky
Epx` mn Koj EiVE`, r@b ipE`r coN imld`
imld` auhdy ipE`r coN, KolH dyvy Byd idl d`
bYNs w`r idl nUM tuMbd`, j`g ipE`r d` l` ky
169
byprv`hIE~
s@jx` vy Es~ E@LHVpxy c, E@KIE~ qyry n`l l`eIE~
qUM ms`l mYN c`nx qyr`, sB qyrIE~ byprv`hIE~
qyry ipE`r c n@c~ g`v~, qYnUM idl d` h`l sux`v~
su@D bu@D Ko j`vy myrI, n@c n@c Epx` E`p guE`v~
qUM jlyN mYN sV mr j`v~, idl mMgy ieho duE`eIE~
qUM cMn qyrI sIq c`nxI, mn c`hy qyrI pRIq j`nxI
qyry ipE`r ny s@jx` vy, kr id@q` myr` ic@q C`nxI
qyry ipE`r dI m`rI s@jx`, p`auNdI iPr~ duh`eIE~
nYx BI qyry idl BI qyr`, ieh ijMd qyrI dIv`nI
kjl` bx ky vg plk~ coN, dy ky ipE`r inS`nI
nYx~ dI nINd guE` bYTI, jdoN E@KIE~ qyry n`l l`eIE~
mYN qyrI qUM myr` vy s@jx`, hux idl nhIN vs myry
cMn~, E` vs ivhVy myry vy, mYN Sgn mn`v~ qyry
bYNs BI qyr` j@g BI qyr`, sB qyrIE~ byprv`hIE~
mYN qVP~ v~g bbIhy dy, qyry crn kml dI ipE`s
idl puk`ry E~ myry ipE`ry, Es~ r@KI idl c E`s
kjl` p` ky E`eyg`, auhny E@KIE~ bYNs n`l l`eIE~
170
w`r d` husn
w`r d` husn nhIN jIx idMd`, m`hI plk~ AlHy vsd` ey
E@KIE~ coN E@QrU vgdy ey, qyr` ipE`r n`g bx f@sd` ey
E@K idl dI h`lq dsdI ey, auh idl dy ieS`ry n@cdI ey
ijvyN cor d` j`r gv`h hovy, auvyN idl ip@Cy E@K n@sdI ey
ipE`r c jdoN idl fu@b j`vy, Por E@K d` h`lq d@sd` ey
Bu@l j`v~ E@K Br E`auNdI eyy, kIqy v`Dy w`d kr`auNdI ey
E@K iml ky E@K Srm`auNdI ey, mn m`hI v@l Bj`auNdI ey
hux ipE`r dy l~bU mcdy ny, auhd` n~ lb~ qy vsd` ey
Skl m`hI dI nYx~ c vsdI, w`d E`vy E@K Br E`auNdI ey
idl Gbr`vy n`ly p`vy v`sqy, r`q nUM nINd nhIN E`auNdI eyy
nYx~ d` nIr ncoV dyvy, idl m`hI dy ipE`r c n@cd` ey
auhdy E@lHV nYx nSIly ny, k`ly n`g v~g zihrIly ny
ijhnUM lV j~dy idl KVH j~dy, h@Q EOKy krny pIly ny
nS` cVH igE` ieSky d`, m`hI bYNs dy nYx~ c vsd` ey
idl myr` fubHkIE~ K~d` ey, jdoN w`d m`hI dI E`auNdI ey
suPinE~ c E` ky imld` ey, mYnUM k@ilE~ bYT ruE`auNdI ey
jdoN idl ipE`r c Ko j`vy, pr`ieE~ nUM E`px` d@sd` ey
171
m`hI dI pRIq
m`hI vy pRIq Es~, qyry n`l p` leI
qyry n`l p` ky, w`d r@b dI Bul` leI
jdoN qUM cyqy E`vyN, cYn idl d` lY j`vyN
B`vyN E`vyN n` E`vyN, q@k~ qyry pVC`vyN
jI lgd` nhIN, ieMnIN mmq` vD` leI
qyrI pIRq myry m`hI, g@l bVI ElbylI
pihl~ ipE`r dy ky, iPr bx igE` bylI
qyrI c`l F`l, Es~ mn c vs` leI
ieMW mn ivc vsyN, ijvyN cMn qy ckor
p` ky qyry n`l pRIq, pYl~ p`v~ v~g mor
mYN jI smJ`v~, iehny r@t qyrI l` leI
vsyN E@KIE~ dy ivc, vsyN plk~ dy AlHy
EYsI nzr iml`eI, Byd jIEVy dy KolHy
mYN l@g qyry lV, E@K j@g qoN ht` leI
jo idl n`l bIqy, qYnUM ilK ky sux`v~
jdoN w`d qyrI E`vy, mn n@cy mYN g`v~
p` ky nYx~ c nYx, Es~ nzr Juk` leI
kr E@K bMd idl KolH, mYN qyr` r`h q@k~
E` m`hI myry kol, qYnUM h`l idl d` d@s~
C@f j@g dy DMdy, bYNs qyry n`l l` leI
172
ieSk d` KHyl
ieSk j`x ky husn nUM, m`hI qy v`r idA
qIr nzr d` m`r ky, q@qVI nUM q`r idA
ieSk dy b`JoN husn dI, koeI kdr n` hovy
husn nUM ieSk iKV` dyvy, Doxy ipE`r dy Do ky
ieSk husn rusUE` kry, jy husn nUM ipE`r idA
kdr ieSk dI qd pYNdI, jd E`vy w`r cyqy
mn c m`hI vs j`vy, n`ly idl nUM pYx lpyty
p` ky ipE`r dI m`l`, idl m`hI nUM h`r idA
myr` m`hI myr` r`m, mYnUM cyqy E`vy subh S`m
auho E@l` auho r@b, r@K~ sd` auhdy c iDE`n
pVd` muK qoN ht` ky, plk~ coN ipE`r idA
idl n`l idl joV ky, KulH j`vy idl d` pVd`
husn n`l ieSk lV` ky, mu@k j`vy s`r` krz`
nYx~ d` qIr m`r ky, ijgr dy p`r auq`r idA
m`hI n`l nYx lV` ky, myry ho gey nYx Sr`bI
nYx~ dy vs pY ky, kr leI idl dI brb`dI
mYN qyrI qUM myr` m`hI, husn bYNs qy v`r idA
173
r`K ly ibgVI qy
nYx~ n`l nYx iml` ky, ipE`r sOg`q idA
q@qVI qy krm krky, ibgVI qy r`K ilA
duK BMjn dIn ky d`qy, mYN EMW`xI qUM isE`x`
ikvyN m`hI nUM mn`v~, koeI dIn Drm n` j`x`
qyry dr sIs Juk`v~, m`hI k@t puMn p`p idA
qUM kI, qyr` j@gI kI, krm Drm dI s`r n` k`eI
E`x imly jy pRIqm ipE`r, mYN p`auNdI peI duh`eI
m`hI m`hI krdI j`v~, ieh lgn idn r`q idA
ij@Qy vyK~ sB qUM hI qUM eyN, sB kuJ qyr` j`py
pVdy ip@Cy Cup bYT`, E@gy kr DIE~ pu@qr m`py
myr` s`h Gu@td` j`vy, m`hI mrdI nUM s`s idA
hr SY c hr j` qUM vsd`, mYN qyrI s`r n` j`xI
ikvyN l@B~ qUM nzr n` E`vyN, mYN mskIn EMW`xI
ruVHdI j`v~ v`sqy p`v~, m`hI h@Q dy r`K ilA
dr dr qYnUM iPr~ B`ldI, koeI krm Drm n` j`x`
moih Epx` mIq iml` dy, ijhny p`ieE` qyr` b`x`
k`lI kMblI v`ly E` j`, mn dI kr pUrI E`s idA
koeI EYs` s@jx mIq iml` dy, jo qyr` dr j`xy
mYN BI auhdI bx ky, crn c@l~ m`rg qyry B`xy
qyrI mYN l`lI golI, moih n`m d`n sOg`q idA
174
s`rI aumr ibq`eI EYvyN, mrn dI icMq` l`gI
imMnq~ kr~ v`sqy p`v~, jy E`x imlY bfB`gI
gur imly gurbcn imly, moih crn dI r`K ilA
E@KIE~ Brm Bul`v` vyKx, idl E`Ky kuJ hor
ipE`r isK` dy E@KIE~ nUM, cMn Kojx bx ckor
ies jI nUM smJ`aux v`sqy, E`py kuJ E`K idA
s`rI dunIE~ qYnUM j`xy, pr mYnUM smJ n` k`eI
ies Exj`x EMW`xI nUM, qUM Kud lV l` lY m`hI
myry jI c qUM vs j`vyN, m`hI Eijh` v`k idA
ieh j@g qyrI b`VI ey, pr imly n` koeI drdI
ikhnUM idl d` h`l sux`v~, E`K~ n` mYN frdI
nYx~ n`l nYx iml` ky, kdI s`fy v@l J`k ilA
BIKk ipE` BIK mMgyNd`, qyry dr qy bx sv`lI
ipE`r c s`fI JolI Brdy, mMgIN n` koeI dl`lI
m@Qy iqlk gl m`l` p` ky, crn~ dI r`K idA
lokIN qYnUM l@Bx mdIny, myr` mn gurduE`ry v@l n@sy
E@goN B`eI m`ieE` v@l q@ky, auh mYnUM kuJ n` d@sy
myry ic@q nUM cYn E` j`vy, kr E`px` prq`p dyA
koeI qyr` r`h n` d@sy, mn iPrd` m`r` m`r`
koeI nhIN bYNs inm`xy d`, hux qUM hI dyh sh`r`
byVI nhIN koeI qu@l` nhIN, fu@bdI nUM r`K ilA
175
Bj hr hr
ijs qn l@gy soeI j`xy, hor ikE` j`xy pIV preIE`
sux sux bcn qumh`ry pRIqm, hr, hr Bj hr p`r lMGeIE`
lihr s`gr dI pRIq bx` ky, p`ieE` ieSk smuMdr EMdr
j@g m`hI d` KyfH qm`S`, auhny ivcy p` ilE` Epx` mMidr
ijauN nyh m`hI d` CMfy, iqauN lihr isr b`hr auTeIE`
ipE`r m`hI d` iK@c ilE`vy, pRIq m`hI dI mn smJ`vy
cMMn m`hI hovy nzroN Ahly, m`hI m`hI ckor kurl`vy
c`eIN c`eIN iPry iblkdI, cMn m`hI jy nzr n` peIE`
hrjn sd` hr n`m sm`xy, hrjn kI hr vydn j`xy
hr n`myN k` vxj vxMjy, hr hr n`m jpy hr B`xy
hr hr krq sihj suK p`ieE`, hr Bj hr r`m rmeIE`
pRIq dy b`x KuBy aur BIqr, ieSk dI nzr inE`rI jIA
drd ihjr mn Gux v~g K`vy, vYd n` j`xy ibm`rI jIA
ijauN KuBy iqauN drd vMf`vy, drd imty jy p`r lMGeIE`
ipE`r c n@cy ipE`r c g`vy, n@c n@c Epx` E`p guE`vy
n`c hrmMdr n`c h@j k`b`, n@c n@c Epx` w`r mn`vy
bYNs, n@c m`hI dy ipE`r c, n`c nc` kr QeIE` QeIE`
176
Bys bx` ky
Bys bx` ky qyry bdly, p` ilE` Es~ P@kr~ d` b`x`
kyhI dyhI k`hd` m`x`, pRIqm dI mYN s`r n` j`x`
gl bglI h@Q c k`s`, bixE~ iPr~ mYN jgq qm`S`
E@gy ip@Cy pYr ihl`v~, rOl` p`v~ GuMgrUE~ n`l K`s`
mn qy Esr zr` n` hovy, ds ikvyN qyrI rmz pC`x`
mYN mUrK s`r` j@g isE`x`, qUM myrI l`j qUM myr` m`x`
qyry h@Q c for Es~ dI, ihlauNd` j`h ijvyN ihl`aux`
mrzI qyrI c`hy ikDry lY c@l, mMnx` ey Es~ qyr` B`x`
kdI gurduE`ry kdI mMdr j`v~, pYrIN pY pY w`r mn`v~
ies mnUeyN nUM cYn n` E`vy, Brm~ BirE` qIrQ n`Hv~
Byq zr` n` bYNs nUM KolHNy, aulJ igE` auhd` q`x` b`x`
d@s qUM ik@Qy vsd` eyN m`hI, l@BdI iPr~ qYnUM c`eIN c`eIN
ilK S`ierI ic@TIE~ p`v~, ilK ilK mu@k geI isE`hI
kr Erz~ qyrI rz` c ilK~, mrzI qyrI qUM jo smJ`aux`
dr bdr iPr~ Btkd`, qyry dr dy bx gey iBK`rI
qUM cor qUM mor eyN s`f`, qyry n`l Es~ l` leI w`rI
drs vK` myry s@jx` vy, E` j` bx ky &kIr rb`x`
177
cYn n` E`vy
m`hI qYnUM cyqy kr kr, myr` mn hoieE` pRyS`n
n` qUM E`vyN n` cYn E`vy, myry inkldy j`x pR`x
EYsI KoeI qyrI pRIq c, hux mn nUM cYn n` E`vy
ijauN ijauN qYnUM cyqy krdIN, iqauN iqauN lgdy h`vy
ieh ikho ijh` n`q` juiVE`, ho geI mYN hYr`n
m`hI jI c jI iml` kyy, idl dy pVdy l`h dy
m@Qy rgV~ sjdy kr kr, jy m`hI Gr E`vy
jo qUM E`KyN soeI krs~, d@s qYnUM kI prv`x
qyry ipE`r c mn fob ky, mn d` cYn guE` bYTI
suPinE~ c qYnUM vyK vyK, mYN qYnUM Epx` bx` bYTI
fu@bdI j`v~ ipE`r dy rs c, p`r lMG` myry r`m
qUM hI suMdr qUM hI mn mMidr, qUM hI ikbl` k`b`
qUM hI n`nk qUM hI muhMmd, qUM hI pIr KuE`j`
qUM hI E`rqI qUM hI pUj`, qUM hI S`m myry r`m
vyKIN ikDry l`ry l` ky, hor n` krIN pRyS`n
dunIE~d`rI jIx n` dyNdI, ho geI mYN bdn`m
bYNs qoiVE~ n` tu@ty, EYsI pRIq bxI myry r`m
178
cMn qy ckor
s`ry j@g nUM Bul` ky, Es~ cyqy qYnUM kIq`
qyry n`m dI Kum`rI, s`f` mn hr il@q`
qUM cyqy E`eI j`vyN, ieho bx igE` ik@q`
l` ky qoV inB`vIN, CyV ieSk d` ik@s`
cyqy kr qYnUM m`hI, hux iv@sr gey duK hor
qyrI c`nxI v@l q@k~, qUM cMn mYN qyr` ckor
mYN Bu@lx` BI c`Hv~, pr cyqy E`eI j`vyN
jy l@g j`vy E@K, E` ky suPny jg`vyN
s`f` idl hr il@q`, qUM hI s`f` cor
qyry b`JoN myry pIE`, myr` lgd` n` jIE`
E` ky muKV` vK` dy, kr~ Erz~ mYN pIE`
qyr` n~ jI c vsy, hux iv@sr gey nyh hor
qyrI c`nxI nUM q@k~, q@k auhdy v@l n@s~
vyK cODvIN d` cMn, mYN Sukr mn`v~ l@K~
s`fI r`q bIq c@lI, mYN qVP~ v~g ckor
qyrI w`d ivc m`hI, mYN q~ ho geI ibm`r
dy ky ipE`r d` sh`r`, kr sIn~ TMF` T`r
qyry ipE`r c s@jx, mYnUM Bu@l gey sB hor
kr k@cy kOl kr`r, s`f` pY igE` ipE`r
qyry ipE`r dy ihjr, bYNs ho igE` ibm`r
l`j r@KIN myry m`hI, qyry b`JoN nhIN myr` hor
179
r@b idsd`
bYTI E@KIE~ c kjl` mYN p`v~, mYnUM koeI nhIN c@j iesd`
ikvyN qyry E@gy E@KIE~ Juk`v~, mYnUM qyry ivcoN r@b idsd`
GuMf cu@k ky s`hmxy bYT` rih, n` kuJ sux n` kuJ sux`
mYN qyry v@l q@kdI rvH~, qUM ieSk d` nS` cVH`auNd` j`
qUM hI duE` qUM hI dv` myrI, iel`j BI eyN qUM hI iesd`
E@j qyry b`JoN myry m`hI, mYnUM suW~ idsd` ey s`r` j@g
jy qUM s`hmxy E`x Klo j`vyN, ho j`vy myrI l@K b`r h@j
auhnUM l@Bx lokIN hrmMdr c, mYnUM qyry ivcoN r@b idsd`
dUr rih ky nhIN J@t lMGd`, qUM s`fy idl d` gihx`
s`QoN J@lI n` jud`eI j`vy, Es~ hor kuJ nhIN kihx`
ipE`r dI joq jg` EiVE`, BOr` qyry ip@Cy j`vy ivkd`
jy qUM E@KIE~ dy kol nhIN rihx`, cMn~ s`f` idl moV dy
jy qUM mMnx` nhIN s`f` kihx`, s`ry kIqy hoey v`Dy qoV dy
r`h q@k~ bnyry cVH cVH ky, qYnUM zr` n` iKE`l iesd`
E@KIE~ ipE`r c Ko geIE~, hux nhIN rihMdIE~ vs
qyry s`hmxy bYT ky rox` ey, n`ly p`auxI nhIN koeI d@s
ipE`r qyry c KoeI iPrdI, hux ikhdy kol kr~ iSkv`
qYnUM vyKx nUM E@KIE~ qrsdIE~, n`ly Juk igE` myr` mn
s@jry ieSk dy c` EiVE`, ienH~ cVH igE` cvgx vMNn
qUM hI bYNs d` r~Jx m`hI, qyry b`JoN sjd` kr~ iksd`
180
w`r nUM mn`
w`r nUM mn` jy qUM r@b nUM mnOx`, auh KolHd` ey Byd idl d`
hrmMdr B`vyN m@ky BON j`, auhdy b`JoN kdI nhIN r@b imld`
auhdy mn nUM smJ EijhI, qyry idl d` h`l auh j`xy
jo kuJ qyry mn c visE`, qyry gux EOgux auh pC`xy
r`h idl~ nUM hox idl~ dy, ieMW pYNd` ipE`r idl d`
gurU kol EijhI d`rU ey, ijhVI BVky mn nUM itk` dyvy
qyry mn dI kry sP`eI, n`ly iK@c ijgr n`l l` lYvy
jI j`n nUM ieMW joVy, ijvyN s`gr coN auT ky qrMg imld`
jy auh qyr` mn n` itk`vy, qUM auhdy mgr n` j` EVIey
auh nhIN qyr` bx skd`, qUM auhnUM n` Epx` bx` EVIey
aus dr muV nhIN j`eId`, ijQoN imty n` Brm idl d`
EVIey, qyry mn qy j`dU krky, Epxy mgr qYnUM l` lYvy
ikvyN m`hI nUM cyqy krn`, qYnUM ipE`r n`l sbk pVH` dyvy
m`hI m`hI kr EVIey, iPr vyK nz`r` iJl iml d`
ieh ipE`r dI b`zI ey, koeI ij@q j`vy koeI hr j`vy
qn mn qoN cyqy kirE` kr, auhnUM cyqy kr mn mr j`vy
imly ipE`r coN ipE`r, eysy ivcoN w`r d` duE`r imld`
E`p auh nIv~ ho ky turd`, qYnUM mn m`rn d` c@j isK`vy
mr ky hI j@nq imld` ey, ijauNdy nUM ieh smJ n` E`vy
bx j` K`k duE`ry dI, nIivE~ nUM w`r d` ipE`r imld`
r@b, gurU iml q`x` qixE~, r@b d` gurU vcol` bixE`
r@b imlx d` r`h auh j`xy, ieho Es~ w`r qoN suixE~
j@g nUM Bul` lY auhnUM Epx` lY, auhdy ivcoN r@b imld`
Juk j` EVIey dr m`hI dy, ijhV` Byd ieSk d` j`xy
nI Cup Cup auhnUM q@ikE` kr, auho auhdI rmj pC`xy
bYNs imly glv@kVI p` ky, ijhV` kdI n` iksy nUM imld`
181
m`hI d` idd`r
ipE`r id@iqE~ bgYr, kdI nhIN iksy nUM ipE`r l@Bd`
jy mMn j`vy w`r, auhnUM vyK huMd` ey idd`r r@b d`
pUijE` kr auhnUM S`m svyry, krm bdl j`xgy qyyry
mn d` cr`g jgx l@g j`vy, mu@k j`x sB JgVy JyVy
pihl~ w`r nUM mn`, iPr auh kr`auNd` idd`r r@b d`
lihxy ny w`r bx`ieE` sI, cYn Epxy idl d` Ko ky
auhny suhx` w`r mn`ieE` sI, ipE`r dy Doxy Do ky
m`hI ny gl l` ilE`, idl dy ky lY igE` ipE`r r@b d`
Cup ky nz`ry vyKd` ey, auhnUM s@Kxy ipE`r dI E`dq ey
ipE`r E@T s@T qIrQ ey, ipE`r hI auhdI ieb`dq ey
CUh ky lohy nUM p`rs n`l, auh kr idMd` ey auD`r sB d`
idl dy ky idl imld` ey, ipE`r b`JoN w`r nhIN imld`
p` lY m`hI n`l ipE`r, iehdy n`l KuLHd` ey Byd idl d`
EVIey, loc w`r d` ipE`r, nyh pUr` krd` kr`r sB d`
sIs Juk` ky mn auhdy n`l l`, auh d@sy ipE`r d` r`h
vyK vyK qyry mn dI h`lq, auh lvy ipE`r qyry n`l p`
ijhV` m`hI d` ipE`r, auho hI huMd` ey ipE`r r@b d`
auhnUM Epxy mn ivc vyK, q@k q@k auhnUM mn c vs`
corI corI auhnUM q@ikE` kr, ieMW mn d` pVd` l`h
ieMW mn d` SIS` s`P hovy, ausy coN idsyg` duE`r r@b d`
bx ky DUV duE`ry dI, ipE`r ivc E`px` E`p Bul` lY
n@c m`hI dy ipE`r ivc, n@c n@c ky suhx` w`r mn` lY
bYNs ipE`r p` ky w`r mn` lY, jy qUM krn` idd`r r@b d`
182
aumr~ d` rox`
aumr~ d` rox` dy j`vy, jy ipE`r iksy nUM ho j`vy
ieh n` frd` mOq koloN, B`vyN sUlI cVHn` pY j`vy
ipE`r Eijh` j`dU ey, ijhV` mn nUM k`bU kr lYNd`
gm ieSk d` dy j`vy, hor iksy nUM kuJ nhIN kihMd`
gm ivcoN vYr`g j`gd`, ijhV` dUr jh`noN lY j`vy
n`g ieSk d` lV j`vy, s`h ruk j`vy idl KVH j`vyy
w`r imlx dI q~G Ev@lI, cVH k@cy GVy qy qr j`vy
imlx` p`r zrUr w`r nUM, B`vyN GV` ndI c bih j`vy
ipE`r m`hI n`l p` auhny, Byd m`hI d` p`ieE` sI
r@b krd` r@b bx igE`, n`Hr` r@b d` l`ieE` sI
mzHb n` iksy muE`P kry, r@b nUM BI sUlI cVH` dyvy
nS` ieSk d` pI auhny, ieSk m`hI n`l kr il@q`
ieho auh qoN ^q` hoeI, murdy nUM ijauNd` kr id@q`
j@g pu@TI K@l luh` dyvy, ie@Qy ijauNdy mrn` pY j`vy
rMn bx geI KyiVE~ dI, ipE`r r~Jx nUM krdI sI
r~Jy dI auh puj`rn sI, auh Epxy w`r qy mrdI sI
E`Ky mMn pk`v~ pIr~ d`, myr` r~Jx imlx E` j`vy
ieSk, mdhoS ing`h~ qoN, dr dr BIK mMg` dyvy
Epx` pr`ieE` mu@k j`vy, ZYr~ nUM E`px` bx` dyvy
mjnU bx ky B`ly lYl~, B`vyN dr dr mMgx` pY j`vy
ieSk nhIN frd` mOq koloN, n` fry auhdy drd koloN
n` ieh fry PirSiqE~ qoNN, n` hI fry iksy mrd koloN
n` dIn Drm qoN BY E`vy, q@qI qvI qy bihx` pY j`vyy
183
Koj w`r dI
h`jI qYnUM k`by c l@Bdy, myr` r~Jx mYN ivc vsd` ey
hr SY hr j` ivc auh ey, myr` ipE`r ieho mYnUM d@sd` ey
r`h kuc@jy dunIE~ pY geI, pUjx pUrb koeI p@iCm
ijhnUM qyr` r`h iml j`vy, bdl j`x J@t auhdy l@Cx
kI lYx` aunH~ k`by qoN, ijhnUM r`h Kud m`hI d@sd` ey
ijs ku@lI c qUM vsd`, auq v@l mUUMh Pyr kr~ mYN sjd`
ij@q vl BI J`qI m`r~ mYN, mYnUM c`ry vMnyN m`hI idsd`
ij@q v@l vyK~ qUM hI qUM hYN, mYnUM hr j` m`hI idsd` ey
Drm~ ny k`by hrmMidr bx`ey, Es~ auQy j` ky kI lYx`
qUM s`fy mn c vsd` rih, Es~ iksy sux` ky kI lYx`
w`d kr~ idl qUM qUM g`vy, dId ibn` jI nhIN itkd` ey
Drm~ ny dunIE~ moh leI, bhuiqE~ nuM lu@itE` E`dm ny
b`kIE~ coN hor buhiqE~ nUM, lu@t ilE` E` ky j`dm ny
ijhVy P`fI rih gey, aunH~ Bxq n`nk r`h d@sd` ey
dIdm qUM hYN b`qn BI qUM hYN, hr Q~ hr sY ivc qUM hYN
d`nS qUM hYN d`mn qUM hYN, hr, hr dm c qUM hI qUM hYN
qyrI sUrq mn c vsdI, qyr` n`m lb~ qy vsd` ey
184
w`r klMdr hr dm ivc qUM, hr s`h ivc qUM hYN
pIrn pIr S`h dsqgIr, S`h~ d` S`h vI qUM hYN
m`JI qUM n@eIE` qUM hYN, ivc w`r q`r nUM iK@cd` ey
pRIq Es~ qyry n`l p`eI, qyry n`l p` ky j@g qoN ht`eI
mn mMn igE` mYN imt geI, EYsI pIRq dI rIq bx`eI
sOMh qyrI mYN qyrI m`hI, qyry n~ qy iem`n s`f` ivkd` ey
huMdy hoey BI qUM nhIN l@Bd`, qyry kol koeI j` nhIN skd`
aumr~ d` rox` iml j`vy, qYnUM p` ky BI koeI p` nhIN skd`
auh ijauNdy mr ky qr j~dy, ijnH~ E@KIE~ c m`hI vsd` ey
hkIkq ieh d@sdI ey, ijhny p` ilE` auh qVPdy eI
EslIEq kihMdI ey, ijhny nhIN p`ieE` auh Btkdy eI
Btkx DVkx bx j`vy, ijhdy mn c qyr` n~ itkd` ey
ikhnUM idl d` h`l sux`v~, ieQy koeI nhIN myr` drdI
qUM w`rI l` ky G`iel kr igE`, mYN E`K~ iksy n` frdI
mYN bx geI ^`k duE`ry dI, ieho w`r imlx d` rsq` ey
surg c qUM nrk c qUM hYN, ij@Qy kuJ hY sB qUM hI qUM hYN
ieh sB kuJ qUM bx`ieE` ey, ikhnUM d@s~ ik kI qUM hYN
hr Q~ qUM hYN hr SY qUM hYN, jo qUM E`KyN bYNs auh ilKd` ey
185
kr hujr`
iek hy dm dy ivc hy, myr` m`hI mn dy ivc hy
l` mujr` kr hr d` hujr`, Folx qyry ivc hy
myr` qn s`j suE`r, ivc p` ilE` Epx` mMidr
C`h rg qoN nyVy vsd`, Cup ky bihMd` mn dy EMdr
cyqy kr hr dm dm auhnUM, hr, hr SY dy ivc hy
s`ry irSqy n`qy qoV ky, Es~ pRIq qyry n`l p`eI
qUM myry c mYN qyry c, gMF~ idl dIE~ KolH dy m`hI
lIk~ m`r~ ic@TIE~ p`v~, myry idl c qyrI is@k hy
auhny id@q` qYnUM bMn~ KyV`, qUM ipE` krd` myr` myr`
j`x vyly sB kuJ Koh lYNd`, mu@k j~d` ey JgV` JyV`
K`lI E`ieE` K`lI j`x`, igx lYNd` iek iek hy
Bu@l igE` auhnUM eyQy E` ky, qUM ho igE` auh qoN E`kI
pihl~ qYnUM ijMdVI bKSI, iPr auhdI krd` r`KI
bYNs kr SukrIE` s@cy r@b d`, hr, hr dm dy ivc hy
auhnUM sd` iDE`eI j`, krd` j`h hr hr hr hr
jdoN iK@c ipE`r ny p`eI, KulH j`vy m`hI d` dr
hr hr krky ipE`r jq`vIN, m`hI hr hr ivc hy
n`B kml coN j@g aup`ieE`, p`eI Emr kh`xI
ivcy E`p sm`ieE` bYT`, ijauN p`xI ivc p`xI
do qoN muV ie@k ho j`sI, ijvyN nYx nIr iek imk hy
sB Pl s@Kxy w`r qoN imldy, sB kuJ auhdy h@Q
nI E`py nIr vroly m`hI, ivcoN E`py k@Fd` eI v@Q
bYNs ho inm`x` jy auh p`aux`, r@b w`r dy ivc hy
186
krm~ dI KyfH
suK c hr koeI B`eIv`l, sB C@f j~dy ivc duK dy
jy kIqy v`Dy nhIN tu@tdy, q~ ipCly n`qy nhIN mu@kdy
jo l` ky qoV inB`auNdy ny, auh E@gy leI km`auNdy ny
idl dI idl c r@K lYNdy, ZYr~ nUM Epx` bx`auNdy ny
ZYr BI Epxy bx j~dy, ijhVy ipE`r c bUhy Fukdy
jy l` ky qoV inB` deIey, q~ ipE`r m`hI n`l pY j`vy
idl idl dI g@l suxd` ey, suPny ivc sB kih j`vy
ieh jnm~ d` n`q` ey, kdI ru@K ipE`r dy nhIN su@kdy
jo r@b E`Ky auh huMd` ey, myr` qyr` qy iek bh`n` ey
jnm~ dy ivCVy iml j~dy, do rUh~ d` myl kr`aux` ey
iliKE` E`p ivD`q` ny, auhdy joVy n`qy nhIN tu@tdy
jo r@b E`Ky idl auh krd` ey, auhd` idl qy k`bU ey
ijhV` l` ky qoV inB` dyvy, auh ipCly jnm d` s`DU ey
byprv`h n`l l` EVIey, ieMW jnm mrn DMd mu@kdy
loko r@b koeI hor nhIN, auh sB dy idl c vsd` ey
jo isr dI b`zI l` dyvy, auhnUM r`h pRym d` d@sd` ey
auh lok r@b nUM p` lYNdy, idl dy ky ijhVy nhIN ru@sdy
187
qUM hI qUM
idl dIE~ l@gIE~ buJ` m`hI, icxg~ idl nUM l@gIE~
ienH~ E@KIE~ ny rox` is@K ilE`, jdoN pRym c b@JIE~
ro ro ky h`l byh`l krn, jdoN E@KIE~ qyry lV l@gIE~
ieh rox` qd mu@k sI, jdoN qxIE~ k@Px dIE~ b@JIE~
myr` ieSk BI qUM, myr` w`r BI qUM
myr` ihjr BI qUM, myr` ipE`r BI qUM
myr` suK BI qUM, myr` duK BI qUM
myr` sbr BI qUM, myrI Bu@K BI qUM
myr` K`lk qUM, myr` p`lk qUM
ijMd j`n BI qUM, auhd` c`lk qUMM
myr` kOL BI qUM, qy kr`r BI qUM
myr` w`r BI qUM,myr` ipE`r BI qUM
myr` E`iSk qUM, m`SUk BI qUM
myr` ijgr BI qUM, q`bUq BI qUM
myr` mUl BI qUM, ivE`j BI qUM
myr` EMq BI qUM, E`g`z BI qUM
myr` k`b` ikbl`, hrmMidr qUM
myrI ieSk mrz, idl EMdr qUM
myr` E`rMB BI qUM, E`KIr BI qUMM
myr` gur BI qUM, myr` pIr BI qUM
hux mYN n`hIN, m`hI qUM hI qUM
mn qUM boly, hr dm hr qUM
188
m`hI qUM hI qUM , hr hr Q~ qUM
idn r`q BI qUM, Du@p C~ BI qUM
myr` dIn BI qUM, myr` Drm BI qUM
myr` krm BI qUM, myrI Srm BI qUM
myr` dIn BI qUM, myr` eIm`n BI qUM
myr` gRMQ BI qUM, pur`n kur`n BI qUM
myr` jjm`n BI qUM, mihm`n BI qUM
myrI ExK BI qUM, myrI S`n BI qUM
sB kuJ myr` qUM hI qUM, m`hI qUM hI qUM
w`d kr~ n`ly rov~, krdI j`v~ hUM hUM hUM
hr myr` mn boly , kry qUM hI qUM
myry m`hI qUM hI qUM, m`hI qUM hI qUM
myry mn c qUM, myrI E@KIE~ c qUM
myry w`r c qUM, myrI sKIE~ c qUM
myr` idld`r qUM , idl r`hI qUM
myrI kivq`, klm isE`hI qUM
qyr` n`ieb mYN, myr` s`ihb qUM
myr` pIr, idlgIr Ej`ieb qUM
myr` cor BI qUM, myr` mor BI qUM
myr` cMn BI qUM, ckor BI qUM
ij@q v@l vyK~, m`hI qUM hI qUM
hON n`hI n` kuJ hUM, sB qUM hI qUM
189
ieSk d` nS`
Es~ mY ipE`r dI pIqI ey, iPr nm`z ieSk dI nIqI ey
m`hI ny E`p ipl`eI ey, Es~ nzr~ dy n`l pIqI ey
hux nS` cVH igE` ieSky d`
ieSk ieSk sB lokIN E`Kx, sB EpxI Q~ isE`xy
ieSk mj`zI ieSk hkIkI, hr koeI n` ieSk pC`xy
EpxI EpxI bIn vj`auNdy, auh j`xy ijh n`l bIqI ey
E@KIE~ ieSk c ieMW b@JIE~, ijvyN zulP~ dIE~ gMFIE~
m`hI dy ip@Cy tur l@gIE~, ijvyN isE`l~ dIE~ n@FIE~
myr` m`hI mYN ivc vsd`, EijhI pRym nm`zI nIqI eyy
kMnI Jumky E@K~ c kjl`, E@KIE~ SrbqI nYx nSILy
ieSk dI bIn vj` EVIey, ijhVy msqy n`g nUM kIly
nYx iml` ky idl DU ilE`, idl dI DVk bMd kIqI ey
qUM cMn m`hI mYN ckor qyrI, qUM b`g~ d` mor mYN cor qyrI
qUM r~J` q^q hz`ry d` s`eIN, mYN hIr slytI qoV qyrI
Es~ corI kIqI ihjr dI, qUM ipE`r c kIqI bsITI ey
qUM myry c vs igE` m`hI, EijhI l@gI ipE`r dI isk
myrI mYN d` hux qUM ho igE`, Es~ ho gey do qoN ie@k
ic@TIE~ ilK ilK w`r ruJ`vy, qUM m@q bYNs nUM id@qI ey
qUM s`fy n`l w`rI l`eI, nYx iml` ky p` ilE` ipE`r
iPr s`f` idl gumr`h kIq`, s`QoN ho gey kOl kr`r
qUM auhd` auh qyr` bx igE`, qUM nzr bYNs qy nIqI ey
190
cMBy dI bUtI
E@l` bol w` r`m v`ihgurU, jy E@K ipE`r c JukdI ey
auh iek auhd` ibrd ieSk, g@l auhdy krm qy mu@kdI ey
p`T pVHyN qy Sbd sux`vyN, kr kr kQ` pur`xI
m`ieE` vyK E@K n` JmkyN, l`lc dI sB kh`xI
mn c l@fU Burn l@gx, jdoN bhuqI sMgq FukdI ey
pVH pVH sMgq~ p`T sux`vyN, pVHyN v`r~ Eqy vDIk~
m`hI qyry ic@q n` cyqy, EYvyN ieSk nUM l`vyN lIk~
bYNs inm`xy Srm zr` n`, E`K dyvy ijvyN FukdI ey
p`T kryN iPr kryN aul@Q`, lok~ nUM Brm~ c p`vyN
ms`ly l` l` kryN ivE`iKE`, iek qoN c`r bx`vyN
m`hI iek ey dm dy ivc ey, do nhIN g@l iek dI ey
pMj tky dI dyg kr` ky, mMgd` pu@qr~ dIE~ d`q~
pihl~ kdI w`d nhIN kIq`, auh ik@QoN dvy sug`q~
muKq ikqy kuJ nhIN imld`, E`K idA g@l duKdI ey
pMj b`xIE~ p`T kryN, kdI auhnUM w`d nhIN kIq`
imnq~ kryN v`sqy p`vyN, jdoN m`ieE` p`ieE` BsIt`
m`hI g@l aunH~ dI suxd`, ijhdI K@l ieSk c s@ukdI ey
qVky auT ky p`T ipE` krd`, p`T qyr` m`x vD`vy
EiVE`, m`x p@Qr~ BrI byVI, qYnUM n`l fob lY j`vy
p`T kryN auhd` m`x kryN, ipClI km`eI BI mu@kdI ey
191
j@g b`zIgr dI b`zI ey, ieh dunIE~ KyfH qm`S` ey
sB Epxy Epxy DMdy ip@tdy, pey KyfHx s`r p`s` vy
jo bIjyN auho v@Fx` pYNd`, g@l qyry Eml~ qy rukdI ey
ElP E@l` d` ibrd ey loko, by ivc dunIE~ KoeI
ElP ielm dI smJ n` k`eI, by py dI bY bY hoeI
p`T kr mn PqUr cVH`vyN, qyrI myrI mYN n` mu@kdI ey
ElP E@l` dy ielm qoN v~Jy, by bY dIE~ pVHyN jm`q~
iek ElP c m`hI vsd`, ijhV` sB nUM vMfy jg`q~
ipE`r m`hI idld`r m`hI, pRIq ibn~ rUh DuKdI ey
w`r vs ipE`r dy EVIA, jy ipE`r iksy nUM ho j`vy
qUM w`d kryN auh suPny vyKy, auh qyry suPinE~ Ko j`vy
Gux v~g ijgr nUM K` j`vy, jy l@g j`vy nhIN tu@tdI ey
EVIey idl ivc r`m bol, r`m bol J@k idl d` KolH
v`ihgurU E@l` r`m n`m, B`vyN ieh bol B`vyN auh bol
ieSk muSk cMBy dI bUtI, in@q dr m`SUk~ DuKdI eyy
ies ijMdVI d` mksd ieko, nI w`d m`hI nUM kr lY
iek Sbd jo gurU isK`ieE`, Bj Bj ky auhnUM qr lY
bYNs iDE` lY w`r mn` lY, ieMW jnm mrn pMD mu@kdI ey
mn c mUrq idl c sUrq, ieMW cyqy kr Epxy m`hI nUM
jdoN mu@k igE` k@jl` E@KIE~ d`, E` ky PVU kl`eI nUM
n` vMX Cxky n` ieSk hMFy, q@k m`hI nUM E@K JukdI ey
192
rMg brMg
QoV` ijh` c`r` kr EVIey, auh qyry ipE`r c r`zI ey
qUM m`hI m`hI krdI j`h, auhdI ieho nm`z inE`zI ey
qyry ivc m`hI vsd` ey, qyry krm vyK ky hsd` ey
qUM Bu@lx` c`hyN auh w`d E`vy, ieh m`hI d` qkv` ey
sihj suB` m`hI w`d E`vyy, l@g geI ieSk dI b`zI ey
ieh koeI EOK` kMm nhIN, Epx` mn is@D` krn` ey
auhdI sUrq mn c r@K ky, bs qUM hI qUM hI krn` ey
ieho pUj` ieho ieb`dq ey, ieho pIr PkIr~ s`DI ey
p`k auh v`kx p`rs dy, E`iSk v`kx s`rs dy
pMg m`SUk nUM l@g j`vy, ik@sy ilKy v`kx v`rs dy
ieSk nhIN frd` mOq koloN, P`sI cVHn c r`zI ey
wUM rMg mjIT` ksd` nhIN, ks j`vy q~ l@Qd` nhIN
jy fMg ieSk d` l@g j`vy, mr j`vy auh bcd` nhIN
ijauNdy mrn` E` j`vy, ij@q ho geI ieSk dI b`zI ey
hr Q~ m`hI vsd` ey, iksy ivrly nUM r`h d@sd` ey
lokIN Bys bx` ky iPrdy ny, auh dUr pKMf~ qoN n@sd` ey
bYNs cyqy kr qUM m`hI nUM, auhdI ieho nm`z inE`zI ey
ipE`r c auhny j@g bx`ieE`, iesy c r`zI rihMd` ey
ipE`r d` sOd` mihMG` ey, qYnUM bYNs inm`x` kihMd` ey
ihjr w`r d` ipE`r r@b d`, hkIkI B`vyN mj`zI ey
193
mn smJOx`
idl dIE~ gMFIE~ KolH dy m`hI, jo zulP~ n`l b@DIE~
suh`gx aunH~ nUM E`KIdY, jo ipE`r m`hI dy rMgIE~
E@KIE~ c kjl` q~ suhMd`, jy lV m`hI dy l@gIE~
jy m`hI ny EMg n` l`ieE`, EYvyN p`eI iPrdI s@gIE~
w`r mn`aux` sOK` nhIN, isr dy ky mnOx` pYNd` ey
sjd` kr kr m`hI d`, Epx` E`p imt`aux` pYNd` ey
qYnUM iek idn auQy j`x` pYx`, ij@Qy koeI n` j`vy
sB kuJ eyQy C@fx` pYx`, koeI cIz n`l n` j`vy
sux B`eI kr nyk km`eI, jo n`l lY j`x idMd` ey
cMg` kMm kdI nhIN kIq`, mn c kdI nhIN soicE`
T@gIE~ m`rIE~ corI kIqI, mn nUM kdI nhIN roikE`
pu@Ty kMm C@f ky EVIey, mn is@Dy r`h p`aux` pYNd` ey
sIK mn nUM l` EVIey, c@j is@K lY w`rI l`vx d`
ieh kr B`vyN auh kr, kr c`r` w`r mn`vx d`
imMnq~ kr kr m`hI qoN, idl s`P kr`aux` pYNd` ey
gurduE`ry j` m@Qy tyky, pr q` n` ieSk ny id@q`
drd ieSk d` auh j`xn, ieSk ijnH~ d` ik@q`
bYNs, w`r mn`aux v`sqy, E`p imt`aux` pYNd` ey
194
qyry n`l l`eI
l` ky ieSk ibm`rI, m`hI dy igE` jud`eI
qoV EpixE~ n`loN, Es~ qyry n`l l`eI
E@KIE~ iml` ky, qUM s`f` moh ilE` idl
Es~ nyVy ho ky qyry, gey ieMW Gul iml
ijvyN kivq` kiv@q, n`l k`gz isE`hI
sDr~ ipE`r dIE~, ro ro ieh kihMdIE~
m`hI nUM imlx dIE~, q~G~ ic@q rihMdIE~
qyry E`aux dy bh`ny, p`v~ nYx~ c sl`eI
r@b` kr ky EYs`n, myry m`hI nUM iml` dy
s`f` ru@s igE` w`r, s`fI sulh kr` dy
auhnUM n`l lY ky E`vIN, r@b` p`v~ mYN duh`eI
kr~ imMnq~ mYN qyrI, myry m`hI p` j` PyrI
E@K r`h q@k Q@kI, hux kr n` bhuqI dyrI
B`vyN sux ky n` sux, Es~ idl dI sux`eI
qYnUM E@KIE~ aufIkdIE~, qyr` ipE`r v`j~ m`ry
Es~ b`kI dI ibq`auxI, qyry ipE`r dy sh`ry
ikauN iksy hor nUM sux`v~, Es~ qyry n`l l`eI
kr~ m`hI dIE~ aufIk~, s`fI bIq c@lI s`rI
ibn~ s@t drd hovy, ieSk ieho ijhI ibm`rI
bYNs, ibn~ j`xy l@g j`vy, ieh l@gdI n` l`eI
195
ieSk d` iemqh`n
E`SkI dI pOVIE~ qy, dyx` pYNd` iemqh`n hY
ijhV` koeI p`s hovy, auhnUM pUjd` jh`n hY
r~Jy nUM it@ly s@d ky, n`Q ny iqlk lg` id@q`
auh qoN hIr cur` ky, auhnUM r@b dy ip@Cy l` id@q`
n` auh imly n` hIr imly, auhnUM kIq` pRyS`n hY
ieSk c fu@bI mIr` ny, pIq` zihr ipE`l`
ieSk d` m`r` aub@ilE`, dyg~ ivc idE`l`
vyK vyK k`ry dunIE~ dy, bYNs hoieE` hYr`n hY
p` ky pRIq d` puE`V`, mqId`s qy c@ilE` E`r`
ie@Qy pu@TI K@l luh` idMdy, mqId`s kox ivc`r`
iPr w`d c l@gx myly, ieh ipE`r d` inS`n hY
ieSk c Koey Erjx nUM, q@qI qvI qy bT` idq`
hor pRIiKE` lYx leI, auqoN q@q` ryq` p` idq`
jy mr hI ky r@b imld` hY, ieh k`hd` EYs`n hY
ipE`r muh@bq ipE`r pUj`, muhoN kuJ n` boly
l`Hxq s`rI dunIE~ nUM, jo ieSk lhU n`l qoly
ijauNidE~ jI mr ky, r@b krd` kilE`x hY
ieSk dI kImq q~ pYNdI, E`iSk j`n n`l KylHy
j`n k@F ky krn mCkr~, loko j@g dy vyKo Jmyly
hs hs sUlI cVH j~dy, E`iSk~ dI pihc`x hY
mu@k j`x` dunIE~ ny, pr E`iSk~ d` n~ rihMd`
kr ipE`r mn` w`r, qYnUM bYNs inm`x` kihNd`
sB c`r idn~ d` myl` ey, s`r` j@g mihm`n hY
196
im@Ty im@Ty bol
sKI m`hI nUM sux` dy, g` ky im@Ty im@Ty bol
qYnUM ipE`r v`j~ m`ry, vs plk~ dy kol
myr` idl gux gux`vy, sux cr^y dI GUk
cyqy kr kr qYnUM, myry idl ivc v@jy hUk
cMn~ vs plk~ dy kol, bol B`vyN n` bol
qYnUM E@KIE~ aufIkdIE~, ipE`r v`j~ m`ry
s`f` s`h ru@k j`vy, ijauNdy ipE`r dy sh`ry
g`v~ iqMjx~ c gIq, qyry ipE`r nUM ppol
f`Hv~ cr^` k@q~ pUxIE~, crK` boly gUM gUM gMU
auhdy n`l q`l iml` ky, krdI j`v~ qUM qUM qUM
crK` k@q~ n`ly qYN v@l vyK~, cMn~ bx ky ckor
E` ky mu@KV` vK` dy, myry w`r myry m`hI
mYN bu@k bu@k h`rI, mu@kI nYx~ dI isE`hI
idl l@gd` nhIN myr`, pYNd` idl ivc hOl
w`d gIq~ c Cup`v~, g`v~ ipE`r dy qr`ny
cMn~ qyrI w`d sq`vy, kr~ gIq~ dy bh`ny
l` ky ieSk d` j`g, kuMf` idl v`l` KolH
muV muV ky E@KIE~ pUMJ~, l` ky DUMeyN d` p@j
EYvyN k`g nUM auV`v~, myry m`hI E`aux` E@j
qUM s`fI plk~ qy vsyN, myry m`hI myry Fol
197
k@c p@k
husn qy s`r` j@g mrd`, ipE`r n` koeI krd`
jy ipE`r iksy nUM ho j`vy, auh ijauNdy jI mrd`
mOq jMmx qoN pihl~ ilKI, jo jMimE~ so mrn`
ijaux` mrn` h@Q k`dr dy, ikauN bYNs qUM frn~
mrn` koeI ^q` nhIN ey, ieh ijMdVI d` ih@s`
bYNs auho bx`vy aho F`vy, ijhny iliKE` ik@s`
suK ivc sB B`eIv`l, duK ivc koeI n` bylI
sBn` ny E`pxy Gr j`x`, koeI n` rhy shylI
jMmdy roNdy mrdy roNdy, ieh rox` aumr~ Br d`
ro ro byV` p`r hox` ey, bYNs ikauN rox qoN frd`
ieSk EnoK` drd dy j`vy, vYd jr`h n` j`xy
ieSk ijnH~ dy h@fIN ricE`, ho j`x m`x inm`xy
j@g c koeI n` s`QI bylI, n` koeI BYx n` B`eI
j`x smyN sB s`Q C@f j~dy, koeI n` hovy sh`eI
E`px` pr`ieE` koeI n` ie@Qy, sBn` ny tur j`x`
iQr n` j@g qy koeI rihMd`, ieh m`ilk d` B`x`
j@g dy kMm nhIN mu@kdy, ieh sB kuJ mOq muk`vy
mr ky j@nq imld` ey, EiVA bYNs duh`eI p`vy
kIVI qoN h`QI mrv`vy, r`ixE~ nUM rMk bx`vy
SihnS`h~ qoN G`h Kuqv`vy, jy m`ilk nUM B`vy
r`j` rMk n` koeI rihMd`, E@j E`ieE` k@lH j`x`
krm Drm sB mOq imt`vy, mMn m`hI d` B`x`
sd` n` b`gIN koiel boly, sd` n` Pu@l iKVyNdy
sd` n` koeI s`QI bylI, EMq sB s`Q C@f idMdy
k`hd` m`x juE`nI d`, EMq iehny BI Fl j`x`
jdoN E@g mVHI nUM l`eI, n`ly h@f~ vI jl j`x`
sd` n` rihxI husn juE`nI, sd` n` mOj bh`r~
ijhny m`x jobn d` kIq`, auhnUM s`ihb p`vy m`r~
198
sB myrI myrI krdy tur gey, j`x smyN h@Q K`lI
j`x smyN sOd` mu@k j`vy, muV koeI n` kry dl`lI
j@g c E` ky krm Bu@l igE`, Koey d` ikE` Kox`
nyk krm kr ky C@f r@b qy, iPr jo hox` so hox`
roz n` h@QIN mihMdI l@gxI, roz n` Cxkx vMX~
lV m`hI dy l@g j` EVIey, pUrIE~ kryg` mMg~
sd` n` j@g qy koeI rihMd`, jo bixE` so Fihx`
qUM EpxI K@tI E`p K`eyNg`, iksy n` qYnUM kihx`
m~v~ DIE~ d` Prk n` k`eI, DIE~ m~ nUM jMmIE~
sB ny Epxy Gr tur j`x~, in@kIE~ B`vyN lMmIE~
h`r iSMg`r kMm nhIN E`aux`, jy m`hI n` mMnyN
jy m`hI ny EMg n` l`ieE`, igx igx vMX~ BMnyN
koTy cVH cVH k`g auV`vyN, aunH~ nhIN Gr E`aux`
qyrI koeI kdr n` pYxI, qUM jy nhIN w`r m`naux`
ieSk muh@bq dunIE~ b`zI, sB eyQy C@f j`xI
g@f ky qYnUM ivc mVHI dy, muV iksy Kbr n` lYxI
Ps geI j`n iSkMjy EMdr, ijauN bylx ivc gMn~
hr, pl tokx B`eI mu@l~, mYN ikhnUM ikhnUM mMn~
s`B dI p`l pos auh krd`, Kud r@Ky Kud m`ry
auhdIE~ rmz~ auhI j`xy, m`hI dy rMg inE`ry
imMnq~ kr kr w`r mn`vy, l@g geyy bYNs nUM h`vy
mrzI w`r EgMmVy dI, auh l`vy ik n` l`vy
krm sB dy E`py ilKd`, klm h@Q m`hI dy
cMg` cMgy d` mMd` mMdy d`, v@Kry rMg isE`hI dy
ijnH~ rMg~ c idlbr r`zI, bYNs qUM rMg bx` lY
crn DUV m`hI dI bx ky, Epx` w`r mn` lY
iksy nUM nhIN auh imld`, pr vyKy sB dy krm
Cupy nUM Cup`aux v`sqy, lok~ ny bx` ley Drm
msijd F` dy bu@q qoV dy, n`ly F` gurduE`r`
vyKIN bYNs d` idl n` qoVIN, auhnUM w`r ipE`r`
199
qyry dr d` bYNs iBK`rI, auhdI qyry n`l w`rI
ipE`r qyry dI iB@iKE` mMgy, auhnUM ieSk ibm`rI
EMq pur`xy lIVy v`kx, qUM iek idn Pt j`x`
sIs v`r ky w`r mn` lY, jy muV ky nhIN E`aux`
pRIq w`r dI im@tI c ibKrI, kIVI bx ky K` lY
bYNs, bx ky ^`k duE`ry dI, Epx` w`r mn` lY
ipE`r m`hI nUM kr EVIey, qYnUM iksy n` kihx`
jy auhdy gl l@gx` c`hyN, p` ipE`r d` gihx`
jy r@b nUM p`aux` c`huMnYN, Epx` mn smJ` lY
qyry EMdr r@b vsd`, mn l` ky auhnUM iDE` lY
s`P mn lY j@g c E`ieE`, j@g mYl d` BirE`
kuPr j@g d` jIx n` dyvy, bYNs j@g qoN firE`
k@cy GVy c p`xI Brn~, q` dy ky iehnUM pk` lY
jy qUM auhdI mMizl cVHn`, j`g ieSk d` l` lY
w`r b`JoN r@b n` mMnd`, ipE`r m`hI n`l p` lY
jy p`r auq`r` mMgdYN, auhdI crn DUV mu@K l` lY
qUM auc` qyrI z`q BI aucI, qUM nIivE~ n`l l`eI
qyry dr d` bYNs iBK`rI, auhnUM ^Yr ieSk dI p`eI
qUM m`x qUM q`x myr`, qyr` l@K l@K Sukr mn`v~
m`hI, r@K l`j inm`xI dI, suK duK qYnUM iDE`v~
qUM v@Kr` qyrI dunIE~ v@KrI, qyrI kudrq inE`rI
bYNs inm`xy smJ n` k`eI, auhnUM ieSk ibm`rI
q` ieSk d` dyNd` j`, pr kdI n` s`hmxy E`vIN
drd ieSk d` mYnUM B`auNd`, Cup ky ieSk lV`vIN
Prz bYNs d` qYnUM cyqy krn~, qYnUM B`vy ik n` B`vy
suPny c auhnUM q@ikE` kr, idny E`vy ik n` E`vy
Prz m`lI d` p`xI l`aux`, Pl m`ilk dI mrzI
kMm bYNs d` imxqI krn~, isaux p`aux d` drjI
ijs mMizl qy ieSk phuMcd`, ielm n` pOVI j`xy
gRMQ isr~ qy c`eI iPrdy, EYvyN bxdy iPrn isE`xy
200
ipE`r d` rog
kI K@itE` eI w`rI l` ky, m@lo m@lI idl DVk` ky
m`hI C@f igE` nYx iml` ky, ijMdVI nUM rog l` igE`
q` ieSk d` l` ky ,auhnUM ipE`r d` S`ier bx` ky
G@ly j@g c Pqv` sux` ky, sz` dyvy S`ierI ilK` ky
cu@k ipE`r c klm, ilK C@fy m`hI jo ilK` igE`
auh qoN S`ierI ilK`vy, E`p boly bih ky dUr
bYNs ilKy w`r ilK`vy, auhdy coN fulHy qyr` nUr
ilKy gm ivc bYT, jdoN m`hI d` ipE`r j`igE`
jdoN l@g j`ey bYr`g, m`hI suPinE~ c E`vy w`d
s@sI v~g Ql~ ivc Btky, kry m`hI nUM PirE`d
vyK lY h`l q@qI d`, qyry ipE`r d` kr`r K` igE`
p@j l` ky kuJ nhIN imlx`, qUM Epx` mn smJ` lY
jy puMnx w`r mn`aux~ ey ,pihl~ mn nUM sIK lg` lY
qVPyNgI v~g s@sI dy, jdoN m`hI d` ivjog K` igE`
lokIN E`iSk bx bx bihMdy, kjly dy fory p` ky
w`rI l` ky inB`auxI EOKI, pu@gdI E`p guE` ky
Juk Juk ijhny w`r mn`ieE`, auhny r@b p` ilE`
201
idl dIE~ g@l~
m`hI E` ky bYT s`hmxy, g@l~ krIey ipE`r dIE~
cMn~ E` ky husn vK`, qYnUM E@KIE~ v`j~ m`rdIE~
E@KIE~ ivc E@KIE~ p` ky, cMn~ idl qy j`dU krdy
qyrI bx ky rih j`v~, ieMW idl nUM k`bU krdy
E@KIE~ c m`hI qUMN vsd`, sDr~ qYnUM puk`rdIE~
Cup ky dUr n` bih m`hI, s`nUM hr dm qyrI loV
p` ipE`r E` ky srk`r, hux pRIq s`fy n`l joV
ht` pVd` iml` nzr~, muk` GVIE~ ieMqz`r dIE~
idl n`l idl iml` ky, g@l c@lI ipE`r kh`xI dI
m`hI m`hI hox l@g`, hux Juk geI E@K inm`xI dI
h`r iSMg`r l` idl DVk`, p` fory kjly D`r dIE~
mYN q@kdI S`m~ v@l KVH ky, vKq suvKqy E` m`hI
ivCoV` J@ilE` nhIN j~d`, idl d` drd vMf` m`hI
r@b` myr` m`hI iml` dy, imMnq~ kr~ srk`r dIE~
myr` m`hI myr` idl qVP`vy, q@k~ jdoN q`irE~ dI lo
auh E@KIE~ iml` ky E@K~ mtkOx, myr` m`hI igE` Ko
q`irE~ v`kx nYx iml`, ieh plk~ BrI ipE`r dIE~
r@b vI qUM myr` w`r vI qUM, mihk BrI bh`r vI qUM
qUM pIl` Pu@l bsMq d`, n`ly BOirE~ dI guMj`r vI qUM
qUM SmH` prv`n` bYNs, qyrI irSm~ moieE~ m`rdIE~
E` m`hI kdI s`fy ivhVy, qYnUM vyKx nUM jI krd`
jy myr` suhx` mMn j`vy, idl r@b nUM duE`v~ krd`
E` mu@K vK` m`hI, bYNs, cUlIE~ Bry ipE`r dIE~
202
k`dr kudrq
eyk sy Enyk Q`py, m`hI ny ipE`r ivc
ij@Qy vyK~ qUM idsyN, mrI qyry ipE`r ivc
eYDr vyK~ EODr vyK~, c`ry vMnyN qUM hI qUM
sB kuJ qyr` s@c j`xky, krdI peI hUM hUM hUM
kdI q~ nYx iml`eyNg`, fu@bI mYN ivc`r ivc
E`py k`dr E`py kudrq, sB kuJ qUM bx`ieE`
ru@K ibrK BI qUM aug`ey, sB qyr` srm`ieE`
hv` cl`vyN p@qy g`vx, KV KV qyry ipE`r ivc
hr Q~ qUM vsd`, hr, hr nUM q~G~ w`r dIE~
ivCVy hoey m`hI nUM, sDr~ nUM v`j~ m`rdIE~
EYvyN PrzI v`Dy ho ley, iml~gy ipE`r ivc
idl m`hI nUM puk`ry, ijauNdy ipE`r dy sh`ry
EMdr Cup ky vyKd` ey, m`hI qyry rMg inE`ry
ikqy h`jI ikqy k`zI, ikqy bYT` b`z`r ivc
myry mn qy pVd` p`, vsd` EMdr d@sd` dUr
iksy Bul`vy iksy smJ`vy, ieh ikhV` dsqUr
iksy q`ry iksy foby, rMg auqry c`VHy hMk`r ivc
sB c qUM vsd`, ikauN qUM Byd idl~ c p`ieE`
iek nUM E`k`S cVH`vyN, dUjy nUM BUhy igr`ieE`
sux sux soie qyrI, bYNs Ko igE` ipE`r ivc
203
ipE`r dI Jlk
muKVy qoN pVd` l`h s@jx`, idl ivc sDr~ ipE`r dIE~
qyr` husn vyK ky sPl hox, ieh GVIE~ ieMqz`r dIE~
p` nYx~ c k@jl` kMn~ c Jumky, jI krd` qYnUM vyKx nUM
ihjr qyry c is@j geI cunrI, jI krd` plk~ tykx nUM
pq` nhIN kI j`dU kIq`, E@KIE~ nUM J`k idld`r dIE~
m`x myr` qUM q`x myr`, qUM myry idl d` drd cMn~
mYN kr~ aufIk~ qyrIE~, E` ky kr idl srd cMn~
idl d` duK imt` s@jx`, imMnq~ kr~ srk`r dIE~
KotI bxj ieSk dI, iehd` KrId d`r n` koeI
cyqy kr kr E`pxy m`hI nUM, mYN auhdy vrgI hoeI
mYN r~Jx c r~Jx mYN ivc, sDr~ in@q puk`rdIE~
myr` idl qyry v@l D`vy, ie@Qy koeI mu@l n` p`vy
mUMh Cup` ky qUM bYT`, ies jIEVy nUM kOx smJ`vy
l@gIE~ qoV inB` s@jx`, qrk~ kOl kr`r dIE~
E@KIE~ nINd nhIN pYNdI, plk~ BrI pRIq dIE~
ic@q m`hI m`hI puk`ry, n`ly E@KIE~ aufIkdIE~
qyry ip@Cy l@g s@jx`, ieh E@KIE~ duK sh`rdIE~
jo mrzI qyrI mu@l p` lY, m`hI hor n` krIN dl`lI
n` kjl` n` bMky nYx`, JolI K`lI dr KVHI sv`lI
^Yr bh`ny nYx iml`, ieh E@KIE~ BrI ipE`r dIE~
204
s`fy ivhVy E` s@jx`, qYnUM E@KIE~ vyKx qrsdIE~
qyry b`JoN j@g vIr`n`, idl dIE~ sDr~ qVPdIE~
hor n` hux qVP` m`hI, bih g@l~ kr ipE`r dIE~
E`py zKmIN kr ky s@jx`, iPr E`py kryN tkor
nYx iml` ky nYx cur`vyN, Cup Cup ky kryN inauhor
iF@l` ijh` qIr m`r ky, kryN aumId~ p`r dIE~
s`f` idl gumr`h kr ky, qUM bx igE` s`f` cor
qYnUM j`x ipE`r p` ilE`, inkl igE` koeI hor
ies jIEVy nUM kI smJ`v~, kI pihc`x~ w`r dIE~
idl d` Ksm`n~ kr s@jx`, mYN Sgm mn`v~ qyry
imMnq~ kr kr w`r mn`v~, jy B`g KulH j`x myry
koTy cVH cVH k`g auV`v~, E@j aufIk~ w`r dIE~
ieSk qyry c iPrdI KoeI, auhdI Kbr ilE`vy koeI
m`hI myr` prdys tur igE`, mYN auhdy ihjr c KoeI
qyrI mYN bx ky rih geI, muk` GVIE~ ieMqz`r dIE~
myry ipE`r d` sq`ieE`, myr` pIE` Gr E`ieE`
sIn~ TMF` T`r ho igE`, jdoN m`hI ny gl l`ieE`
m`hI bYNs nUM C@f n` j`vIN, vMX~ BMn ipE`r dIE~
205
by mOq mrn~
myry idl ivc CuipE` bYT`, Byd n` E`px` d@sd` ey
EpxI isPq kr`aux v`sqy, mrnoN fr`eI r@Kd` ey
jMmx qoN pihl~ mrn~ ilK ky, mYnUM mrnoN fr`eI j`vy
ikauN bYNs w`d nhIN krd`, auhd` idl qVP`eI j`vy
mn myry c ihjr d` kMf`, auhd` drd n` J@ilE` j`vy
auhnUM m`irE` qyrI nzr~ ny, hux hor n` c@ilE` j`vy
nYx iml` ky idl DVk` ky, qUM ijauNdy jI nUM m`irE` eI
idl c rVky qIr nYx~ d`, ikauN nhIN p`r auq`irE` eI
mrn~ kI iPr jMmx` kI, ieh sB izMdgI d` ih@s` ey
E`p bx` ky E`py F`vy, auhny E`py iliKE` ik@s` ey
mYN q~ qyry ipE`r c KoeI, hux hor n` mrnoN fr` m`hI
qUM myr` mYN qyrI vy Fol`, Kud Sgn~ dI mihMdI l` m`hI
ipE`r dy m`ry mr gey h~, cMn~ mr ky qyry dr E`ey h~
qyry s`hmxy idl cIr ky, qYnUM zKm vK`aux` E`ey h~
hor qYnUM kuJ nhIN dy skdI, myrI j`n qy qyr` k`bU ey
j`n qoN pihl~ idl iK@c ilE`, qUM kIq` koeI j`dU ey
ie@Qy jo kuJ hY sB qyr` ey, myr` jI iesy ivc r`zI ey
hor Es~ kuJ su@Jd` nhIN, ho geI idl dI brb`dI ey
ipE`r p` ky ip@Cy l` ky, iPr mrnoN fr`eI j~d` eyN
mOq kI ey iehd` hSr kI ey, hr roz sux`eI j~d` eyN
ieSk dy m`ry sV gey h~, ihjr dy m`ry mr gey h~
m`hI s`fy idl c vsd`, hux qUM hI qUM hI krdy h~
kI rih igE` dunIE~d`rI ivc, lY cl ij@Qy mrzI ey
idl lY ky qUM drd vMf`vyN, ie@Qy hor n` koeI drdI ey
ijauNdy mrn~ is@K ilE`, hux mrn d` fr n` koeI
jMmx mrn dI Kbr n` k`eI, jdoN ipE`r qyry c KoeI
idl d` h`l byh`l hoieE`, qyry b`JoN jI nhIN lgd`
bYNs moey dI j`n k@F lY, hr dm ipE` kry qyr` sjd`
206
ru@isE` w`r
Epxy mn nUM Koj zr`, vyl` muV nhIN E`aux` ey
ru@sy m`hI nUM mn` lY, jy qUM r@b nUM mn`aux` ey
sux sux s`jn soie qum`rI, q~G imlx dI hoeI
qyrI sUrq Skl n` j`x`, qyry ip@Cy iPrdI KoeI
ijho ijh` suPny c j`pyN, auho ijh` bx E`aux` ey
qyrI sMs` myrI mns`, jy mYnUM E`K sux`vy koeI
E`x imly myr` pRIqm ipE`r`, E`x kry idljoeI
sDr~ dI syjyy bih ky, qyry n`l l`f lf`aux` ey
suxq sun`vq kihq kh`vq, pRIq s@jx n`l hoeI
myry mn c q~G imlx dI, auhnUM j` ky sux`vy koeI
koTy cVH cVH kr~ idljoeI, myry s@jx` ny E`aux` ey
ihjr m`hI d` h@fIN ricE`, iel`j kry n` koeI
s`jn myrI vydn j`xy, iPr~ lok~ qoN drd lkoeI
kihx` suxn` kuJ nhIN, idl d` KUn bh`aux` ey
qyrI sUrq mn c vsdI, qYnUM vyKx E@KIE~ qrsx
qVP~ v~g bbIhy dy, k`lI Gt` myry idl c brsx
qYnUM cyqy kr ky rox` eyN, nhIN idl d` h`l sux`aux` ey
207
pRym pqMg` ihjr ipE`r d`, h@Q ms`l dy hovy
n` SmH~ buJy n` auh hoVy, ikh` KyfH km`l d` hovy
s@Kxy ipE`r dy c` c, Epx` idl Brm`aux` eyN
SmH` jly prv`n` sV j`ey, ieSk dI c`l inr`lI
auh idsdI auhnUM hIr slytI, auh m@JIE~ d` p`lI
Pu@l~ dI mihk bx ky, myr` idl iK@c ilE`aux` ey
jy m`hI qUM hrmMdr vsd`, mYnUM d@s mYN auQy j`v~
jy qMU jMgl byly vsd`, d@s j` ku@lI d` isrn`v~
jy m`hI b@dl~ c vsd`, mor~ v~g n@c mn`aux` ey
jy qUM Epx` w`r mn`aux`, idm`g qoN bolx C@f
mn qoN imMnq~ kr auhdI, idloN auhdy ip@Cy l@g
idl idl~ d` r`h j`xy, idl ny w`r mn`aux` ey
m`hI qyry idl ivc vsd`, qYnUM EYvyN pYx BulyKy
cuMnIN Srm dI l`h EVIey, auh dyKy ik n` dyKy
nYx iml` ky nYx Juk`, vyl` muV nhIN E`aux` ey
mYnUM Epx` w`r iml` dy, mYN bx j~ auhdI d`sI
auhdI crn DUV m@Qy l`v~, jy ho j`ey bMd Kl`sI
qUM myr` mYN qyrI ho geI, Es~ do qoN iek ho j`x` ey
208
w`r dy qrly
qyrI mYN pRym idv`nI, m`hI C@f B`vyN q`r dy
E`py joVyN E`py qoVyN, vyKo rMg krq`r dy
qrly k@FdI s@jx` mYN, s`fI b~h PV qUM E` ky
m`py C@f mYN qyrI hoeI, hux DIr bnH` lV l` ky
qyry ipE`r c jIx` mrn~, pUry kr v`Dy ipE`r dy
k`ilE~ vyly ic@q n` cyqy, hux DOly ikvyN guz`r~gy
bYNs jy hux vI w`d n` kIq`, k`Hdy q@g ipE`r~ dy
p@q JV E`eI p@q JV gey, idn bIqy mOj bh`r dy
EMdr qUM hYN b`hr qUM hYN, qUM hI ipE`r qUM hI pUj`
myry idl ivc m`hI vsd`, qyry b`JoN hor n` dUj`
E` s`hmxy bih s`fy, Es~ gl l@gx` srk`r dy
dUr rih ky J@t nhIN lMGd`, ipE`r coN imilE` rox`
ies roxy c mz` Eijh`, ijhV` hor ikqy nhIN hox`
hux qyry h@Q c for Es~ dI, cMn~ r@K B`vyN m`r dy
ipE`r c m`hI ny j@g s`ijE`, eysy ivc auh r`zI
ipE`r p` ky ieMW E`p imt` lY, l` ky isr dI b`zI
m`hI ny s`f` jI moh ilE`, ic@q iKVdy Pu@l bh`r dy
n` byVI n` qu@l` koeI, s@jx` n` hI idsy muh`x`
qUM hI h`jI qUM hI m`JI, hux qUM hI p`r lMG`aux`
fu@bI qyry ipE`r c s@jx`, moF` l` p`r auq`r dy
209
E` ky iml B`vyN n` iml, pr Epx` n`m jp`eI j`
ijauN ijauN qUM cyqy E`vyN, iqauN iqauN iK@c vD`eI j`
idl c ipE`r dI SmH` jl` ky, prv`ny nUM s`V dy
s`fy gl c r@sI p` ky, ies jIEVy nUM hor iK@c lY
m`r su@itE` qyry ipE`r ny, myrI iek Erz ilK lY
bYNs nUM msq mlMg kr dy, dr BIK mMgy srk`r dy
iek BgqI kry n`m iDE`vy, dUj` ipE`r w`r n`l p`vy
n`m iDE`aux` ipE`r p`aux`, mn s`P ho ipE`r pY j`vy
ipE`r b`JoN kuJ nhIN bxd`, r@b imld` lV l@g w`r dy
BgqI EMq ipE`r c bdly, sB qoN aucI mMizl ipE`r dI
ipE`r ho j`vy idl Ko j`vy, hrdm q~G rhy idld`r dI
ipE`r hI mn c c`nx krd`, sB mIr pIr ieh B`ldy
kyvl, ipE`r coN r@b imld`, ieh socx` bV` EOK` ey
Drm~ ny sB lok Brm` ley, s`ry j@g n`l huMd` DoK` ey
s`rI dunIE~ do ic@q ho geI, sB ies leI duK sh`rdy
jy ipE`r iksy nUM ho j`vy, mn E`py hI mr j~d` ey
ijauNdy mr ky r@b imld` ey, bMd` E`py qr j~d` ey
mr ky ipE`r nhIN pYNd`, mn mrd` n`l ipE`r dy
mn m`r ky ipE`r nhIN pYNd`, bIb` n` hI l@gy bYr`g
hor iksy qrH~ r@b nhIN mMnd`, auhnUM krn~ pYNd` w`d
bYNs, qUM BI Epx` w`r m`n lY, qrly kr kr w`r dy
210
Gr E` s@jx`
r`h q@k suhxy s@jx` d`, r@b dIE~ imMnq~ krdI h~
mYN ckor auh cMn m`hI, mYN auhdy ihjr c mr geI h~
cupky cupky E` m`hI, qyr` muK vyKx nUM jI krd`
qYnUM vyKx nYx qrsdy, E` E@KIE~ d` l`h pVd`
koTy cVH cVH k`g auV`v~, qkv` w`r d` krdI h~
E`py w`rI l` ky s@jx`, E`py ipE`r SMg`irE` eI
bysmJI c nYx iml` ky, ijauNdy jI s`nUM m`irE` eI
auh cMd` mYN c`nxI, EMg l` m`hI n`l qr geI h~
qYnUM vyKx nYx qrsdy, E` ienH~ d` krz` l`h m`hI
ro ro ky h`l byh`l krn, mu@k geI nYx~ dI isE`hI
ikDry suhx` r@us n` j`vy, fr fr ky g@l krdI h~
ieh ijMd qyrI dIv`nI ey, qUM ikauN n` nYx iml`vyN
qUM myr` mYN qyrI vy s@jx`, hux s`QoN ikauN Srm`vyN
cMn dI aufIk ckorI, s`rI r`q qsIhy BrdI h~
nYx iml` ky nYx cur` ky, myr` idl DVk`auNd` ey
ieSk d` qIr m`r ky, ilK ilK isPq kr`auNd` ey
idl c BY ^q` d` r@K, auhdy ru@s j`x qoN frdI h~
E` s@jx` bih ky E`p~, g@l~ krIey ipE`r dIE~
E@K~ c kjl` nhIN suhMd`, Bu@KIE~ qyry ipE`r dIE~
s`rI r`q aufIk~ krdI, ihjr qyry c mrdI h~
E` s`hmxy bih m`hI, Es~ qyry kdm~ qy Fihx`
muKVy d` nz`r` lYx` ey, pr mUhoN kuJ nhIN kihx`
bYNs d` w`r ipE`r qUM, in@q sjdy imlx dy krdI h~
211
idlbr j`nIN
s`fy ivhVy E` cMn~, mYN v`sq` r@b d` p`auNdI h~
cyqy kr kr m`hI nMU, mYN gIq ihjr dy g`auNdI h~
suPny c myr` m`hI E`ieE`, mYN Juk Juk kr~ sl`m~
E@K KulHI suPn` mu@ikE`, qyrI isPq c ilK~ kl`m~
auWM qy myrI suxd` nhIN, suPny c w`r mn`uaNdI h~
byprv`h dIE~ imMnq~ krdI, s`fy v@l Pyr` p` Fol`
kuJ E`pxI E`K kuJ myrI sux, duK suK qyry n`l Pol~
vyKIN ikDry ru@s n` j`vIN, h@Q joV v`sqy p`auNdI h~
mYN nhIN myry p@ly kuJ nhIN, m`hI idloN irxI mYN qyrI
EYvyN qVPdy nUM nhIN qVP`eId`, CyqI kr p` j` PyrI
qUM w`r myr` idld`r myr`, qYnUM idl d` h`l sux`auNdI h~
idl lY ky idl DVk`vyN s`f`, DMnv`d myrI srk`r qyr`
mYN q@qVI qyrI kI lgdI, s`r` j@g hI ey prv`r qyr`
myr` m`hI idl c vs igE`, j@g nUM E`K sux`auNdI h~
qyrI mrzI prK ky vyK lY, h`zr ey ijMd j`n myrI
qUM iml j`vyN mYN vs j`s~, bYT geI mYN F`h ky FyrI
E` zKm vyK lY ipE`r dy, qYnUM idl cIr vK`auNdI h~
nYx iml` ky j`n iK@c leI, hux s`h BI s@ukd` j`vy
qUM hI bx`vyN qUM hI F`vyN, bYNs ikhnUM hux E`K sux`vy
E`py w`r bx E` s@jx`, h@Q joV v`sqy p`auNdI h~
212
qUM hI qUM
myr` sB kuJ qUM hI qUM eyN, w`d kr~ kr qUM hI qUM
qYnUM idl d` h`l sux`v~, qUM myry ivc mYN ivc qUM
qYnUM imlx nUM jI krd`, cMn~ iksy bh`ny E` j`
ipE`r qyry c iPrdI KoeI, j`g ieSk d` l` j`
EYvyN ikauN qVP`auNd` eyN, qYnUM cyqy kry myr` lUM lUM
qyry b`JoN jI nhIN lgd`, mYN ikhnUM E`K sux`v~
jy koeI qyrI g@l sux`vy, mYN auhnUM gl n`l l`v~
l`gI h@Q sunyh` G@l dy, jy E` n` skyN m`hI qUM
idl dirE` smuMdroN fUMGy, auQy koeI n` h@Q PV`vy
cMn~ qyry ipE`r c fu@bI, myrI j`n inkldI j`vy
fu@bdI nUM sh`r` dyx v`l`, ies j@g c qUM hI qUM
dunIE~ qoN dUr ho ky, Es~ qyry n`l Byd KolHxy
qyry gl l@g m`hI, Es~ keI duK suK Polxy
mVIHE~ coN kI imlx`, bol geI jdoN ku@kVUM GVUM
s`fy idl d` duK imt igE`, qUM hr ilE` duKV`
myr` sB kuJ qUM hI qUM eyN, cMn~ hux moV n` muKV`
qyry n`l myr` idl iml igE`, mu@k geI ey cUM cUM
imMnq~ kr~ v`sqy p`v~, m`hI hux imlx nUM E` j`
myrI ruVHdI j~dI byVI nUM, moF` dy ky ikn`ry l` j`
bYNs r@K qs@lI byVI tur c@lI, krdI j` qUM qUM hI qUM
213
BYroN v`lI PyrI
pYr~ ivc GuMgrU Cx Cx Cxkx, p` BYroN v`lI PyrI
mu@KVy qoN GuMgt` cu@k s@jx`, qyrI dId ieb`dq myrI
qyry ipE`r dy ihjr dI m`rI, mYN qyrI mUrq q@k~
mYN corI corI q@kdI rvH~, pr iksy nUM kuJ n` d@s~
qyrI mUrq n`l g@l~ krn`, bx geI E`dq myrI
qyrI mUrq v@l q@kdI j`v~, idl ivc r@K qs@lI
sux myry Fol bih s`fy kol, r`h vyK~ bYT iek@lI
cMn~ bhuq` nhIN qVP`eId`, hux ho geI dyr bQyrI
suhxI syj ivC` ky s@jx`, muKVy qoN GuMgt` l`h dy
nYx~ n`l nYx iml` ky, s`fy idl dI DVk vD` dy
qyry ipE`r c mrdI j`v~, cMn~ hor n` l`eIN dyrI
cMn~ q@k q@k qyrI mUrq nUM, in@q qyr` n`m iDE`v~
pYrIN pY pY kr~ jodVI, imMnq~ kr kr sIs Juk`v~
mUrq coN s`fy nl kr g@l~, qyrI myrI pRIq GnyrI
s`r` j@g qUM E`p bxieE`, qUM hr mUrq c vsd`
qYnUM s`rI dunIE~ j`xdI, pr Byd n` bYNs nUM d@sd`
m`hI GuMf l`h ky Cxk` vMX`, Es~ Skl vyKxI qyrI
sIs Juk`v~ n`ly Srm`v~, jdoN mYN qyrI mUrq q@k~
kdI s`fI BI mMn lY s@jx`, mYN Sukr mn`v~ l@K~
E` ky drs vK` m`hI, J@lI j`vy n` jud`eI qyrI
j@g qoN fr~ jh`n qoN n@s~, mYN iPrdI ipE`r lkoeI
hux idl nhIN s~iBE` j~d`, mYN iPrdI ihjr c KoeI
mn c mUrq idl c sUrq, mUrq coN idsdI sUrq qyrI
214
myrI qyry h@Q l@j
sux w`r qUM myr` ipE`r, myrI qyry h@Q c l@j
qyr` ipE`r myry w`r, myrI ipE`r BrI h@j
cyqy kr kr m`hI nUM, myry idl nUM l@gy h`vy
ijMn~ auhnUM w`d kr~, aun~ hI idl Gbr`vy
moh ilE` idl myr`, qyry ipE`r ny m`hI E@j
hux J@t lMGd` nhIN myr`, qyry b`JoN myry m`hI
ilK ic@TIE~ plk~ coN, mu@kI nYx~ dI isE`hI
B`vyN suPny c E` j`, m`hI E` iml mYnUM E@j
myry s@jx` qyry b`JoN, j@g c hor koeI nhIN myr`
qyrI mYN jogx bx geI, jogI p` j` E` ky Pyr`
E` ky idl Q`m q@qI d`, buJ j`vy idl dI E@g
qyr` ipE`r myry w`r, r`qIN sOx nhIN idMd` ey
jy Q@k l@g j`vy E@K, E` ky suPny c kihMd` ey
auT EVIey glvkVI p`, E@K KulHy q~ j`vy B@j
myr` lu@t ilE` idl, KoieE` idl d` kr`r
rul geI v`kx k@K~, p` ky qyry n`l ipE`r
nYx~ n`l nYx iml` m`hI, l` ipE`r d` p@j
215
E`py kudrq E`py k`dr, E`py j@g E`py r@b
l` ky ipE`r d` bh`n`, E`py s`j id@q` j@g
ipE`r bYNs n`l p` lY, w`r` bx ky auhd` r@b
ipE`r hI qyrI iPqrq, ipE`r hI qyrI pUj`
r`z ipE`r d` E`p isK`vyN, hor n` j`xy dUj`
ipE`r p` ky w`r mn` lY, E` ky iml j`aU E@j
ipE`r r@b, r@b ipE`r, ies c Byd n` k`eI
Drm nUM E`Ko ipE`r isK`vy, p`auNd` bYNs duh`eI
pYrIN pY pY w`r mn` lY, auh bx j`ey qyr` r@b
r@b ikDroN E`auNd` nhIN, auh qyry idl c vsd` ey
ipE`r p` ky mn smJ` ky, r`h imlx d` d@sd` ey
E`py ipE`r c j@g bx` ky, Kud vsd` EMdr sB
Brm~ ivc lokIN pY gey, hr hr j` bx gey Drm
Drm~ ny lok Brm` ley, in@q nvyN isK`vx Brm
imilE` q~ Gr coN imilE`, qyry idl c vsd` r@b
ipE`r kr mn nIv~ hosI, krz l@Q j`aU qyr`
lokIN Dovx l@q~ gofy, ipE`r s`P kry idl myr`
bYNs ipE`r c auhdI bx, qyr` m`hI qyr` r@b
216
m`hI E` j`
qYnUM E@KIE~ aufIkdIE~, E` j` m`hI E` j`
qyr` w`r v`j~ m`ry, m`hI muV Pyr` p` j`
qUM myr` mYN qyrI hoeI, qyry ipE`r c iPrdI KoeI
imMnq~ kr~ v`sqy p`v~, qyrI Kbr n` dyvy koeI
E` ky vyK lY h`l q@qI d`, m`hI krIN n` qk`z`
qYnUM Ko idl Ko igE`, ivCoVy d` fr v@F v@F K`vy
imMnq` kr~ jh`n dIE~, jy koeI myr` w`r iml`vy
n` byVI n` qu@l` koeI, m`hI fu@bdI nUM bMnyN l` j`
Es~ ijMd j`n lut` id@qI, m`hI qyry ipE`r ivc
E@lHVpxy c ho gey v`Dy, Ps gey kOl kr`r ivc
myry jI c dIv` b`l ky, cMn~ bdl n` lvIN ier`d`
pq` nhIN EiVE` ikhVI g@loN, qUM nzr~ ny PyrIE~
nYxIN nINd nhIN pYNdI, r`q~ j`g j`g lMGdIE~ myrIE~
qyry b`JoN jI nhIN lgd`, E` idl dI l@gI buJ` j`
s`QoN kI ksUr hoieE`, koeI l` ky bh`n` d@s K~
qYQoN Bu@l bKS`v~, jy aujVI inm`xI ikqy vs j~
bYNs inm`xI r`h q@ky, cVH puMnx` Suqr qy E` j`
jy myr` suhx` Gr E`vy, mYN r@b d` Sukr mn`v~
lV l@g suhxy s@jx` dy, mYN s@jx` dI bx j`v~
qyry ip@Cy nYx vg tury, m`hI E` ky kjl` p` j`
217
ibiKEn isauN sMg
myry Epr`DI mn`, qUM C@f ibiKEn isauN sMg
w`d kr PirE`d kr, cVH j`ey PkIrI rMg
dOV B@j ky aumr guz`rI, auhnUM w`d nhIN kIq`
kIqy v`Dy Bu@l gey, m`ieE` ny p`ieE` BsIt`
myrI myrI kr hMB igE`, j`x vyly krygI qMg
kryN cuglIE~ m`ryN T@gIE~, kryN n` auhnUM w`d
bYNs qUM m`Vy kMmIN pY igE`, qUM ho igE~ brb`d
qYnUM hQkVIE~ l` lY j`xgy, n`ly krngy qMg
mn q@qVy nUM smJ` EiVE`, kr m`hI nUM w`d
myrI myrI sB imt j`aU, jy ro ro kryN PirE`d
piVHE~ iliKE~ kuJ nhIN bxd`, kr sMq~ d` sMg
ic@ty lIVy p` ky, qVky auT in@q krd` eyN p`T
kIq` p`T BI ibrQ` j`x`, jy mn n` hovy s`P
h@Q CurI mUMh r`m r`m, cYn mn d` ho j`ey BMg
auhnUM iDE`aux E`ieE` eyQy, E` ky Bu@l gey v`Dy
qYnUM hv` jh`n dI l@g geI, qUM bdl ley ier`dy
Ku@lyN ikq`b hovy ihs`b, rih j`vyN vyK ky dMg
218
h@Q m`l` PVn d` kMm nhIN, m`l` idl c iPrdI
m`l` PyryN idl m@JIE~ c`ry, auh j`xy qyry idl dI
jy jMmx mrNnoN fr lgd`, mn m`r ky iehnUM cMf
svrn cyqy r@b nUM kirE` kr, C@f dy JUTy DMdy
fu@bdI nUM p`r auq`ryg`, sB qoV ky m`ieE` PMDy
bYNs m`hI m`hI krdI j`h, cVH j`aU PkIrI rMg
qIrQ n`HvyN tu@BIE~ l`vyN, kdI mn nhIN kIq` s`P
p`T pVHyN auhd` m`x kryN, qYnUM l@gx` iehd` sr`P
auhnUM w`d kr iPr p`T pVH, ieh mMg m`hI qoN mMg
r@b nUM kdI cyqy nhIN kIq`, n` hI is@iKE` inE`z
gofy f`h f`h m@Qy rgVyN, EYvyN ieSk nUM l`vyN l`j
qYnUM Cy Pu@t fUMG` g@fx`, ikqy auT n` E`vy mlMg
corI corI morIE~ ivcoN, p`drI koloN Bu@l~ bKS`vyN
pihly p`p m`P nhIN kIqy, hor nvyN K@t ilE`vyN
sB dI m`ieE` mYnUM iml j`vy, Q@kd` nhIN qUM mMg
ipE`r c auhny j@g sijE`, auhdI ieSk ieb`dq
nYx iml ky nYx Juk j`x, EijhI bx j`ey E`dq
idl c ipE`r dI SmH~ jly, q@k BOry rih j`x dMg
219
ismr mn~
b~C surg n` BY nrk, mMg r`m n`m d` ipE`r
ismr mn~ hr ismr mn~, kr r`m n`m ibauh`r
hr koeI qyrI is@iKE` dyNd`, j@g isE`x` mYN EMw`xI
qUM sB d` sB qYnUM j`xn, pr mYN qyrI s`r n` j`xI
krm Drm n` koeI j`x`, koeI smJ n` myrI srk`r
pq` nhIN qUM ik@Qy vsd`, mYN qYnUM cyqy krdI j`v~
n` qUM E`vyN n` koeI d@sy, qyry ihjr c mrdI j`v~
qyry h@Q s`fI for vy EiVE`, hux r@K B`vyN m`r
j@g c G@ilE` sI l@K d`, eyQy E` irh` n` k@K d`
m`ieE` m`eI p`ey P`hy, kI kr~ m`hI E`py d@s j`
ik@Qy j`v~ qYnUM ikvyN mn`v~, koeI suxy n` myrI puk`r
G@ilE` j@g c k@lm k@ly, j@g c E` Es~ ipV m@ly
ieh BI myr` auh BI myr`, sB kuJ myr` auqy Q@ly
j`x vyly h@Q K`lI hox`, iPr BI C@fd` nhIN hMk`r
d@s myry m`hI ik@Qy j`v~, E`py d@s qYnUM ikvyN mn`v~
idl DuKd` ey DUMeyN v`kx, ikhnUM idl d` h`l sux`v~
n` j@g suxy n` hI qUM suxd`, ikvyN auqry isr d` B`r
myry s@jx mYN qyrI bx geI, hux qUM BI s`nUM E`px` lY
m@Qy rgV~ l` l` lIk~, E` ky idl d` drd vMf` lY
qyry ipE`r c hux myry w`r, ho igE` ey bYNs ibm`r
b`C~ surg n` m`ieE` mMg~, qYQoN n`m dI m`l` mMg~
qyry ipE`r c iPrdI KoeI, m`hI qYnUM d@sx qoN n` sMg~
r`m n`m dI m`l` dm dm, ho igE` r`m n`l ipE`r
idl m`hI m`hI kurl`vy, mn c ipE`r dI joq jgy
plk~ qy m`hI vsd` ey, E@KIE~ ivc kjl` n` Pby
corI corI qYQoN nYx cur` ky, q@k ipE`r kry iezh`r
220
ihjr dy hOky
qyrI E`SkI qoN pihly, myr` koeI nhIN sI
qyry b`JoN myry m`hI, kdI roeI nhIN sI
suhxy s@jx` dI w`d, mYnUM jIx` isK`ieE`
ipE`r BrI PirE`d, ihjr pIx` isK`ieE`
koeI ic@q n` sI cyqy, ieSk c KoeI nhIN sI
jdoN qUM cyqy E`vyN, E` j`ey idl nUM qs@lI
g@l~ E`p n`l kr~, cMn~ bih ky iek@lI
ijhVI E@j hox l@gI, kdI hoeI nhIN sI
jdoN qyrI w`d E`vy, myrI E@K Br E`vy
K`x` pIx` Bu@l j`vy, mYnUM kuJ n` sK`vy
ijMd ieSk dy D`gy ivc, proeI nhIN sI
myr` koeI nhIN sI, qyrI dosqI qoN pihly
q@k~ pMCI Gr E`auNdy, S`m~ pYx dy vyly
aunH~ pMCIE~ dy ivcoN, myr` koeI nhIN sI
qyrI dosqI ny cMn~, mYnUM iihjr isK`ieE`
myry h@Q pY gey JUTy, jdoN qUM w`d E`ieE`
bYNs, p@j DUMeyN d` l` ky, kdI roeI nhIN sI
hoeI jIx dI aumId, E@j m`hI qyrI ho ky
idl hr ilE` myr`, qUM ipE`r c pro ky
r`h nhIN sI q@ky, p`eI qoeI SoeI nhIN sI
E@K l@gdI nhIN myrI, qyry b`JoN myry m`hI
bih j` plk~ dy kol, m`hI p`v~ duh`eI
cuMnIN hMJUE~ dI JVI ivc, iBAeI nhIN sI
Es~ ms~ ms~ cMn~, E@K~ qyry n`l l`eIE~
s`f` idl DVk` ky, s`nUM dy igE` jud`eIE~
auh s`fy n`l hoeI, ijhVI hoeI nhIN sI
qYnUM ic@q ivc r@K, bYTI rotIE~ mYN lH`v~
E@j myry m`hI E`aux`, do qyrIE~ pk`v~
id@q` k`g ny snyh`, kIqI ErjoeI nhIN sI
jdoN qUM cyqy E`vyN, mYnUM myr` r@b Bu@l j`vy
E` ky suPny jg`vyN, myrI E@K Ku@lH j`vy
r@b m`hI bx E`ieE`, hor koeI nhIN sI
221
The contents in this site page are copy righted
by Swarn Singh Bains